સ્પેસની દુનિયામાં ISROએ રચ્યો ઇતિહાસ, Spadex મિશનનું સફળ લોન્ચિંગ

SpaDeX Mission: ઈન્ડિયન સ્પેસ રિસર્ચ ઓર્ગેનાઈઝેશન (ISRO)એ શ્રીહરિકોટાથી સોમવારે (30 ડિસેમ્બર, 2024)ની રાત્રે 10 વાગ્યે એક PSLV રોકેટ દ્વારા પોતાના Spadex મિશનનું સફળ લોન્ચિંગ કર્યું. સ્પેસ ડૉકિંગ એક્સપેરિમેન્ટમાં ફાયદો મળશે. ભારત Spadexનું સફળ લોન્ચિંગ કરનારો દેશ બન્યો છે. ઈસરોએ તેને ભારતના અંતરિક્ષ કાર્યક્રમમાં એક મહત્ત્વપૂર્ણ 'મીલનો પથ્થર' ગણાવ્યો છે.

માનવામાં આવી રહ્યું છે કે, ઈસરોએ આ મિશનની સફળતા જ ભારતીય અંતરિક્ષ સ્ટેશન (BAS)ના બનવા અને ચંદ્રયાન-4 મિશનની સફળતાને નક્કી કરશે. આ કારણ છે કે આ લોન્ચિંગને ખુબ જ મહત્ત્વની માનવામાં આવી રહી છે.

શું છે Spadex મિશન?

આ મિશનમાં બે સેટેલાઈટ છે. પહેલા ચેસર અને બીજી ટાર્ગેટ. ચેસર સેટેલાઈટ ટાર્ગેટને પકડશે. તેનાથી ડોકિંગ કરશે. આ સિવાય તેમાં એક મહત્ત્વપૂર્ણ ટેસ્ટ થઈ શકે છે. સેટેલાઈટથી એક રોબોટિક આર્મ નિકળે છે, જે હુક દ્વારા એટલે કે ટેથર્ડ રીતે ટાર્ગેટને પોતાની તરફ ખેંચશે. આ ટાર્ગેટ અલગ ક્યૂબસેટ હોય શકે છે.

આ પ્રયોગથી ભવિષ્યમાં ઇસરોને ઑર્બિટ છોડીને અલગ દિશામાં જઈ રહેલી સેટેલાઈટને પરત કક્ષામાં લાવવાની ટેક્નિક મળી જશે. સાથે જ ઑર્બિટમાં સર્વિસિંગ અને રીફ્યૂલિંગનું ઓપ્શન પણ ખુલી જશે. Spadex મિશનમાં બે અલગ-અલગ સ્પેસક્રાફ્ટને અંતરિક્ષમાં જોડીને બતાવવામાં આવશે.

ભારત દુનિયાનો ચોથો દેશ બન્યો

ISROએ જણાવ્યું કે, આ ટેક્નિક ત્યારે જરૂરી હોય છે જ્યારે એક જ મિશનના ઉદ્દેશ્યોને પૂર્ણ કરવા માટે અનેક રોકેટ લોન્ચની જરૂર પડે છે. જો આ મિશન સફળ હોય છે, તો ભારત દુનિયાનો ચોથો દેશ બની જશે, જે આ ટેક્નિકને હાંસલ કરી ચૂક્યું છે. ત્યાં સુધી અમેરિકા, ચીન અને રશિયાની પાસે આ ટેક્નિક છે.