'અમે પહેલા જ ચેતવણી આપી હતી', ભારતમાંથી શેખ હસીનાએ વર્ચ્યુઅલ પ્રેસ કોન્ફરન્સ કરતાં બાંગ્લાદેશ ખિજાયું

India Bangladesh Relations: બાંગ્લાદેશમાં Gen-Z આંદોલન પછી શેખ હસીના સરકારના તખ્તાપલટના બુધવારે બે વર્ષ પૂરા થઈ ગયા. પરંતુ આ બે વર્ષોમાં શેખ હસીના બાંગ્લાદેશને ભૂલ્યા નથી. તે આજે પણ બાંગ્લાદેશ પરત ફરવાની વાત કરી રહ્યા છે. ગઇકાલે બુધવારે તેમના સંબોધન પછી બાંગ્લાદેશ ભડકી ગયું છે. તેમના ઈવેન્ટ સાથે જોડાયેલા ક્રિકેટર અને તેમની પાર્ટીના સાંસદ રહેલા શાકિબ અલ હસનના ઘર પર હુમલો પણ થયો. બાંગ્લાદેશમાં અલગ-અલગ જગ્યાએ વિરોધ પ્રદર્શન થયા.

નવી દિલ્હીમાંથી વર્ચ્યુઅલ પ્રેસ કોન્ફરન્સ દ્વારા સંબોધન

આ પહેલા બુધવારે નવી દિલ્હી સ્થિત The Foreign Correspondents Club Of South Asiaની એક પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં શેખ હસીના વર્ચ્યુઅલી જોડાયા. અને તેમણે અહીંથી પોતાના લોકોને સંબોધિત કર્યા. તેમણે કહ્યું કે બાંગ્લાદેશના લોકોએ છેલ્લા બે વર્ષમાં ઘણું દર્દ સહન કર્યું છે, ચારેય તરફ ડર ફેલાઈ ગયો છે, અને આ ડરને ખતમ કરવા માટે આ વર્ષે ડિસેમ્બરમાં બાંગ્લાદેશ પરત ફરશે, પછી ભલે એવું કર્યા પછી તેમનો જીવ જ કેમ ન જતો રહે.

દેશ છોડવાની મજબૂરી કહી પરત ફરવાનો કર્યો દાવો

લગભગ 25 મિનિટના તેમના સંબોધનમાં સુરક્ષા કારણોસર તેમનો કેમેરો બંધ હતો, તેથી માત્ર તેમનો અવાજ સંભળાતો હતો. તેમણે કહ્યું કે બાંગ્લાદેશની વર્તમાન સરકાર તેમને ખોટા કેસો, મૃત્યુદંડ અને દેખાડાની સુનાવણીથી ડરાવી શકતી નથી. વિદ્યાર્થી આંદોલન અને હંગામા દરમિયાન બાંગ્લાદેશ છોડવા અંગે તેમણે કહ્યું કે પ્રદર્શનકારીઓ પીએમ આવાસ તરફ વધી રહ્યા હતા, અને તેમની પાસે તે સમયે નીકળવા માટે માત્ર 30 થી 40 મિનિટ જ હતી. પરિસ્થિતિ એવી બની કે તેમને દેશ છોડવો પડ્યો. પરંતુ તે પાછા જરૂર ફરશે. તેમના જણાવ્યા મુજબ તે મજબૂરીમાં દેશ છોડીને ગયા હતા.

ભારત સામે બાંગ્લાદેશનો કડક વિરોધ

પૂર્વ વડાપ્રધાન શેખ હસીનાની નવી દિલ્હીથી થયેલી વર્ચ્યુઅલ પ્રેસ કોન્ફરન્સને લઈને બાંગ્લાદેશે ભારત સામે કડક વિરોધ નોંધાવ્યો છે. ઢાકાએ દાવો કર્યો કે તેમણે આ કાર્યક્રમની સંભવિત અસરને લઈને પહેલાથી જ ભારત સરકારને ચેતવણી આપી હતી, પરંતુ તેમ છતાં તેને આયોજિત થવા દેવામાં આવ્યો. બાંગ્લાદેશના વિદેશ મંત્રાલયે તેને બંને દેશોના સંબંધોને સામાન્ય બનાવવાના પ્રયાસો માટે નુકસાનકારક ગણાવ્યું અને કહ્યું કે આ ઘટનાથી ત્યાંની જનતાની લાગણીઓ પણ દુભાઈ છે.

શેખ હસીના પર કેસ અને મૃત્યુદંડની સજા

જણાવી દઈએ કે બાંગ્લાદેશ છોડ્યા પછીથી જ શેખ હસીના ભારતમાં રહી રહ્યા છે, અને ત્યારથી બાંગ્લાદેશ તેમના પ્રત્યાર્પણની માંગ કરી રહ્યું છે. શેખ હસીના પણ જાણે છે કે જેવા તે બાંગ્લાદેશ પહોંચશે કે તરત જ તેમની ધરપકડ કરી લેવામાં આવશે, અને શક્ય છે કે ફાંસી આપી દેવામાં આવે. શેખ હસીના વિરુદ્ધ બાંગ્લાદેશમાં 663 કેસ નોંધાયેલા છે. જેમાંથી લગભગ 453 કેસ તો હત્યાના છે. તેમાંથી મોટાભાગના કેસ 2024માં થયેલા આ આંદોલન સાથે જોડાયેલા છે, જેણે તેમનો તખ્તાપલટ કરી દીધો હતો. ગયા વર્ષે 17 નવેમ્બરે ઢાકાની એક વિશેષ અદાલતે શેખ હસીનાને 'માનવતા વિરુદ્ધના અપરાધ'ના દોષી માનતા મૃત્યુદંડની સજા સંભળાવી હતી.

ભારતની ધરતી પરથી સંબોધન પર બાંગ્લાદેશની નારાજગી

બાંગ્લાદેશના વિદેશ મંત્રાલયે ભારત સામે નારાજગી દર્શાવતા કહ્યું કે -

બાંગ્લાદેશ એ વાતથી અત્યંત નારાજ છે કે ફરાર અને દોષી ઠેરવવામાં આવેલા શેખ હસીનાને નવી દિલ્હીથી મીડિયા સાથે લાઈવ વાતચીત કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી. જે દરમિયાન શેખ હસીના અને તેમના સહયોગીઓએ બાંગ્લાદેશ અને ત્યાંની જનતા વિરુદ્ધ તીખી અને વાંધાજનક ટિપ્પણીઓ કરી.

દ્વિપક્ષીય સંબંધો પર પ્રતિકૂળ અસરની આશંકા

બાંગ્લાદેશે કહ્યું કે આ કાર્યક્રમની સંભવિત અસરોને લઈને તેણે પહેલાથી જ ભારત સરકારને પોતાની ચિંતાથી અવગત કરાવી દીધી હતી. આમ છતાં કાર્યક્રમ યોજાવા દેવામાં આવ્યો, જેના પર ઢાકાએ ઊંડો ખેદ વ્યક્ત કર્યો. મંત્રાલયનું કહેવું છે કે આનાથી બંને દેશોના દ્વિપક્ષીય સંબંધોને સામાન્ય બનાવવાની પ્રક્રિયા પર પ્રતિકૂળ અસર પડી શકે છે.

જુલાઈ ક્રાંતિના શહીદોનું અપમાન ગણાવ્યું

નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું કે જે દિવસે બાંગ્લાદેશની જનતા 'જુલાઈ ક્રાંતિ'ની બીજી વર્ષગાંઠ ઉજવી રહી હતી, તે જ દિવસે ભારતીય ધરતી પરથી શેખ હસીનાની આ વાતચીત બાંગ્લાદેશની સાર્વભૌમત્વ અને જુલાઈ ક્રાંતિના શહીદોનું ગંભીર અપમાન છે. વિદેશ મંત્રાલયે દાવો કર્યો કે તેમાં તે નાગરિકોનું પણ અપમાન થયું છે, જેમાં બાળકો પણ સામેલ છે, જેમણે જુલાઈ-ઓગસ્ટ 2024ના આંદોલન દરમિયાન પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો હતો.

ઇતિહાસ બદલવાના પ્રયાસો નિષ્ફળ જવાનો દાવો

વિદેશ મંત્રાલયે આરોપ લગાવ્યો કે દોષી ઠેરવવામાં આવેલા શેખ હસીના અને તેમના સહયોગીઓનો ઇતિહાસ બદલવાનો પ્રયાસ સંપૂર્ણપણે નિષ્ફળ રહેશે. બાંગ્લાદેશની જનતા આવા પ્રયાસોને પહેલા પણ ફગાવી ચૂકી છે અને આગળ પણ એવું જ કરશે. જુલાઈ ક્રાંતિની ભાવનાને અકબંધ રાખતા બાંગ્લાદેશના લોકોએ એ સંકલ્પ લીધો છે કે દેશ ક્યારેય પણ ફાસીવાદના યુગમાં પાછો નહીં જાય અને બાંગ્લાદેશ ક્યારેય પોલીસ રાજ્ય નહીં બને. દોષી ઠેરવવામાં આવેલા શેખ હસીના અને તેમના સહયોગીઓ માટે બાંગ્લાદેશના રાજકારણમાં કોઈ સ્થાન નથી.

પ્રત્યાર્પણની માંગ અને સમાન સંબંધોની અપેક્ષા

બાંગ્લાદેશે કહ્યું કે તે ભારત સાથે સમાનતા, પરસ્પર સન્માન, આંતરિક બાબતોમાં હસ્તક્ષેપ ન કરવા અને રાષ્ટ્રીય ગરિમાના આધારે રચનાત્મક તથા ભવિષ્ય લક્ષી સંબંધો ઈચ્છે છે. જો કે મંત્રાલયે કહ્યું કે 2013ની ભારત-બાંગ્લાદેશ પ્રત્યાર્પણ સંધિ હેઠળ શેખ હસીનાના પ્રત્યાર્પણ માટે કરવામાં આવેલી તેની વારંવારની માંગણીઓનો અત્યાર સુધી કોઈ જવાબ મળ્યો નથી.

સૌહાર્દપૂર્ણ રાજદ્વારી સંબંધો માટે જોખમ

બાંગ્લાદેશના વિદેશ મંત્રાલયે કહ્યું કે આવા સમયે શેખ હસીનાને મીડિયા સમક્ષ ખુલ્લીને બોલવાની તક આપવી એ ત્યાંના લોકોની લાગણીઓને ઊંડી ચોટ પહોંચાડનારું પગલું છે. આ પ્રકારની ઘટનાઓ ભારત અને બાંગ્લાદેશ વચ્ચેના સૌહાર્દપૂર્ણ અને સંતુલિત દ્વિપક્ષીય સંબંધોના વિકાસ માટે નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે.