ઇસરોના પૂર્વ અધ્યક્ષ એસ. સોમનાથની આરબીઆઇના સેન્ટ્રલ બોર્ડમાં નિમણૂક

ભારતીય અંતરિક્ષ અનુસંધાન સંગઠન (ISRO) ના પૂર્વ અધ્યક્ષ એસ. સોમનાથની 20 ઓગસ્ટ 2026 ના રોજ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ના સેન્ટ્રલ બોર્ડમાં પાર્ટ-ટાઈમ, નોન-ઓફિશિયલ ડિરેક્ટર તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે, જે 20 ઓગસ્ટ 2026થી અમલમાં આવેલી ચાર વર્ષની મુદત માટે છે. જ્યારે આનંદ ગોપાલ મહિન્દ્રાને પણ તે જ તારીખે બીજા ચાર વર્ષ માટે ફરીથી નિમણૂક આપવામાં આવી છે.

રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા સેન્ટ્રલ બોર્ડ

સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સ એ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા એક્ટ, 1934 હેઠળ RBI ની સર્વોચ્ચ નીતિ-નિર્ધારક અને દેખરેખ રાખતી સંસ્થા છે. આ બોર્ડમાં સત્તાવાર ડિરેક્ટર્સ, બિન-સત્તાવાર ડિરેક્ટર્સ અને સરકારી નામાંકિત વ્યક્તિઓનો સમાવેશ થાય છે, જે દેશની સેન્ટ્રલ બેંકની સામાન્ય દેખરેખ સંભાળે છે.

આરબીઆઇ એક્ટ, 1934ની કલમ 13 મુજબ, સેન્ટ્રલ બોર્ડની બેઠકો ગવર્નર દ્વારા દર વર્ષે ઓછામાં ઓછી 6 વખત અને દરેક ત્રિમાસિક ગાળામાં ઓછામાં ઓછી 1 વખત બોલાવવી ફરજિયાત છે. 

એસ. સોમનાથ અને ISRO 

એસ. સોમનાથ 15 જાન્યુઆરી 2022 થી 14 જાન્યુઆરી 2025 સુધી ISRO ના 10મા અધ્યક્ષ અને સ્પેસ વિભાગના સચિવ તરીકે સેવા આપી ચૂક્યા છે. જાન્યુઆરી 2025 માં તેઓ નિવૃત્ત થયા હતા, તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન 23 ઓગસ્ટ 2023 ના રોજ ચંદ્રયાન-3 મિશને ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ પર સોફ્ટ લેન્ડિંગની સફળતા મેળવી હતી.

પરીક્ષાલક્ષી પ્રશ્ન:

પ્રશ્ન 1: આરબીઆઇના સેન્ટ્રલ બોર્ડની બેઠકો અંગે નીચેના પૈકી કયું/કયાં વિધાન સાચું છે?

1. બોર્ડની બેઠક ગવર્નર દ્વારા બોલાવવામાં આવે છે.
2. એક વર્ષમાં ઓછામાં ઓછી 6 બેઠકો યોજવી જરૂરી છે.
3. દરેક ત્રિમાસિક ગાળામાં ઓછામાં ઓછી એક બેઠક યોજવી જરૂરી છે.
4. દરેક મહિને ઓછામાં ઓછી એક બેઠક યોજવી ફરજિયાત છે.

(A) માત્ર 1 અને 2
(B) માત્ર 1, 2 અને 3
(C) માત્ર 2, 3 અને 4
(D) 1, 2, 3 અને 4