પ્રિટી ઝિન્ટાના ડીપફેક્સને દૂર કરવાનો હાઇકોર્ટનો આદેશ

અભિનેત્રીએ કરેલી અરજી સ્વીકારી અદાલતનો આદેશ

 આવી સામગ્રીનો દુરુપયોગ મૂળભૂત અધિકારોને અસર કરે છે, ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ્સ માહિતી ટેકનોલોજી નિયમોનું પાલન કરેઃ કોર્ટ

મુંબઈ -   બોમ્બે હાઈકોર્ટે બુધવારે અભિનેત્રી પ્રીતિ ઝિન્ટાને રાહત આપીને તેને દર્શાવતા તમામ ડીપફેક, મોર્ફ કરેલી છબીઓ, નકલી વિડિઓઝ અને અન્ય અનધિકૃત ઓનલાઈન સામગ્રીને દૂર કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો અને કહ્યું હતું કે આવી સામગ્રીનો દુરુપયોગ વ્યક્તિના મૂળભૂત અધિકારોને અસર કરે છે.

  જસ્ટિસ માધવ જામદારની સિંગલ બેન્ચે ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ્સને માહિતી ટેક્નોલોજી નિયમો હેઠળ તેમની યોગ્ય કાર્યવાહીની જવાબદારીઓની યાદ અપાવી હતી.

કોર્ટે આવી સામગ્રીનો સામનો કરવામાં મધ્યસ્થીઓની ભૂમિકાનો મુદ્દો પણ ઉઠાવ્યો, કારણ કે તેમના પ્લેટફોર્મનો પણ દુરુપયોગ થઈ રહ્યો હતો.

જો મધ્યસ્થીકારો કાર્યવાહી કરવાનું શરૃ કરશે, તો આવા પ્રકારના ગુનેગારો બંધ થઈ જશે. નહિંતર, તમે આ દેશના નાગરિકોના મૂળભૂત અધિકારોને અસર કરવાના કૃત્યનોે ભાગ છો,એમ હાઈકોર્ટે કહ્યું હતું.

બેન્ચે વિવિધ પ્લેટફોર્મ પર અપલોડ કરાયેલા ઝિન્ટાના આવા તમામ અનધિકૃત અને નકલી ફોટા અને વીડિયો તાત્કાલિક દૂર કરવાનો આદેશ આપ્યો.

  ઝિન્ટાએ ડીપફેક્સ અને મોર્ફ કરેલા વિઝયુઅલ્સ દ્વારા તેને દર્શાવતા વિડિઓઝ, છબીઓ અને ચેટબોટ-શૈલીની ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો.

અભિનેત્રીના વકીલે લગભગ ૨૭૫ વેબસાઇટ્સ તરફ ધ્યાન દોર્યું જેમાં અભિનેત્રીના સ્વરૃપનો ઉપયોગ કરીને એઆઈ-જનરેટેડ, મોર્ફ કરેલ અથવા સુપરઇમ્પોઝ્ડ છબીઓ અને વિડિઓઝ હતા. તેમણે દલીલ કરી હતી કે આવી સામગ્રી તેના વ્યક્તિત્વ, પ્રચાર અને નૈતિક અધિકારોનું ઉલ્લંઘન કરે છે.

કોર્ટે કહ્યું કે  પચ્ચીસ વર્ષથી વધુ સમયથી ફિલ્મ ઉદ્યોગ સાથે સંકળાયેલા ઝિન્ટાએ પોતાની કારકિર્દી દરમિયાન એક મૂલ્યવાન  ઓળખ બનાવી છે.

તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે એઆઈ-જનરેટેડ સામગ્રીમાં તેમની છબી, સમાનતા અને રીતભાતનો અનધિકૃત ઉપયોગ તેમની પ્રતિષ્ઠાને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે અને તેમના અધિકારોનું ઉલ્લંઘન કરી શકે છે.

 આવી મોર્ફ કરેલી અને સુપરઇમ્પોઝ્ડ સામગ્રીના નિર્માણ દ્વારા વાદીના વ્યક્તિત્વ અધિકારો, પ્રચાર અધિકારો અને નૈતિક અધિકારોનું ઉલ્લંઘન થાય છે,એમ કોર્ટે કહ્યું હતું.

તેમાં ઉમેર્યું હતું કે આ અધિકારો કલમ ૧૯ હેઠળ વાણી સ્વાતંત્ર્યની બંધારણીય ગેરંટી અને કલમ ૨૧ હેઠળ જીવન અને વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતાના અધિકારમાંથી ઉદ્ભવે છે, જેમાં ગૌરવ સાથે જીવવાનો અધિકાર  સામેલ છે.