શ્રાવણી પૂનમે રક્ષાબંધન અને ચંદ્રગ્રહણનો મહાસંયોગ: જાણો સ્નાન-દાનનું શુભ મુહૂર્ત અને ઉપાયો

Shravan Purnima 2026: શ્રાવણ માસની પૂર્ણિમા તિથિનું સનાતન ધર્મમાં વિશેષ મહત્વ છે. આ દિવસે પવિત્ર નદીઓમાં સ્નાન, ધ્યાન અને ક્ષમતા પ્રમાણે દાન કરવાથી અક્ષય પુણ્યની પ્રાપ્તિ થાય છે અને બધા પાપોનો નાશ થાય છે. આ વર્ષે શ્રાવણી પૂનમ ખૂબ જ લાભકારી રહેવાની છે કારણ કે આ દિવસે રક્ષાબંધન અને ચંદ્રગ્રહણનો સંયોગ રહેશે. બીજી તરફ શ્રાવણી પૂનમની તારીખને લઈને બનેલી દુવિધા વચ્ચે પંચાંગે સાચી તિથિ અને સ્નાન-દાનના સમયને સ્પષ્ટ કરી દીધો છે. તો ચાલો જાણીએ શ્રાવણી પૂનમની સાચી તિથિ.

27 કે 28 ઓગસ્ટ, ક્યારે છે શ્રાવણી પૂનમ?

હિંદુ પંચાંગ પ્રમાણે આ વર્ષે શ્રાવણ માસની પૂર્ણિમા તિથિ 27 ઓગસ્ટ 2026 એટલે કે આજે સવારે 9:08 વાગ્યે શરૂ થઈ ચૂકી છે અને બીજા દિવસે એટલે કે કાલે 28 ઓગસ્ટ 2026ની સવારે 9:48 વાગ્યે સમાપ્ત થશે.

શાસ્ત્રો પ્રમાણે જે તિથિમાં સૂર્યોદય થાય છે, તે જ તિથિમાં પર્વ અને સ્નાન-દાનનો વિધાન મુખ્ય રૂપે માન્ય હોય છે. કેમ કે 28 ઓગસ્ટે પૂર્ણિમા તિથિમાં સૂર્યોદય થઈ રહ્યો છે, તેથી શ્રાવણી પૂનમનું સ્નાન, દાન અને વ્રત 28 ઓગસ્ટ (શુક્રવાર)ના રોજ જ કરવામાં આવશે.

સ્નાન અને દાનનું શુભ મુહૂર્ત

28 ઓગસ્ટે પૂર્ણિમા તિથિ સવારે 9:48 વાગ્યા સુધી જ રહેશે. તેથી ધાર્મિક કાર્યો અને સ્નાન-દાન માટે સવારનો સમય જ સૌથી શ્રેષ્ઠ છે.

બ્રહ્મ મુહૂર્ત (સ્નાન માટે અતિ ઉત્તમ): સવારે 4:28 વાગ્યાથી સવારે 5:13 વાગ્યા સુધી

સૂર્યોદયકાલીન સ્નાન-દાન (સર્વશ્રેષ્ઠ સમય): સવારે 5:58 વાગ્યાથી સવારે 7:30 વાગ્યા સુધી

પૂર્ણિમા દાનનો અંતિમ સમય: સવારે 9: 48 વાગ્યા સુધી (પૂર્ણિમા તિથિ સમાપ્તિ પહેલાં)

શ્રાવણી પૂનમ પર સ્નાન-દાનનું મહત્વ

આ દિવસે ગંગા કે કોઈ પણ પવિત્ર નદીમાં સ્નાન કરવાથી શારીરિક અને માનસિક કષ્ટોમાંથી મુક્તિ મળે છે. જો નદીમાં સ્નાન શક્ય ન હોય, તો ઘરે જ નહાવાના પાણીમાં થોડું ગંગાજળ ઉમેરીને સ્નાન કરો. વાસ્તવમાં પૂર્ણિમા તિથિના સ્વામી ચંદ્ર છે. આ દિવસે સ્નાન કર્યા પછી જળમાં સફેદ તલ, દૂધ અને અક્ષત ઉમેરીને સૂર્ય અને ચંદ્ર દેવને અર્ઘ્ય આપવાથી કુંડળીમાં ચંદ્ મજબૂત થાય છે. સ્નાન પછી તલ, વસ્ત્ર, અન્ન (ઘઉં, ચોખા), દૂધ, ચાંદી અને જળથી ભરેલા પાત્રનું દાન કરવું અત્યંત શુભ માનવામાં આવ્યું છે. આનાથી ઘરમાં સુખ-સમૃદ્ધિ અને ધન-ધાન્યની વૃદ્ધિ થાય છે.

શ્રાવણ પૂર્ણિમાના ઉપાય

માતા લક્ષ્મીને ખીરનો ભોગ

શ્રાવણી પૂનમની સાંજે માતા લક્ષ્મીને ચોખા અને મખાનાની ખીર બનાવીને ભોગ ચઢાવો. પૂજા પછી તેને પરિવારના સભ્યોમાં પ્રસાદના રૂપમાં વહેંચો.

પીળી કૌડીઓનો ઉપાય

માતા લક્ષ્મીના પૂજન સમયે 11 પીળી કૌડીઓ ચઢાવો અને તેના પર હળદરનો તિલક લગાવો. પછીના દિવસે તેને લાલ કપડામાં બાંધીને પોતાની તિજોરી કે ધન સ્થાન પર રાખી દો. આનાથી આર્થિક તંગી દૂર થાય છે.

મુખ્ય દ્વાર પર દીવો

પૂનમની સાંજે ઘરના મુખ્ય દ્વાર પર ગાયના શુદ્ધ ઘીનો દીવો પ્રગટાવો. આનાથી ઘરમાં સકારાત્મક ઊર્જા અને લક્ષ્મી જીનું આગમન થાય છે.

ચંદ્રગ્રહણનો સમયગાળો

દ્રિક પંચાંગ પ્રમાણે વર્ષનું બીજું અને છેલ્લું ચંદ્રગ્રહણ 28 ઓગસ્ટે લાગશે. આની શરૂઆત સવારે 6:55 મિનિટે થઈ જશે અને બપોરે 12:30 વાગ્યાની આસપાસ સમાપ્ત થશે.

ચંદ્રગ્રહણની શ્રાવણી પૂનમ પર આ રહેશે અસર

28 ઓગસ્ટે લાગનારું ચંદ્રગ્રહણ કુંભ રાશિ અને શતભિષા નક્ષત્રમાં લાગશે. ગ્રહણના સમયે ચંદ્ર પર રાહુ-કેતુની વાંકી દ્રષ્ટિ રહેશે. આ સાથે જ બુધાદિત્ય યોગનું પણ નિર્માણ થશે. આ ઉપરાંત આ દિવસે શનિ, રાહુ અને કેતુ વક્રી અવસ્થામાં બેઠા હશે.

આ ચંદ્રગ્રહણથી ભારતના સીમાવર્તી દેશોમાં સમસ્યાઓ વધી શકે છે. કુદરતી આપદાઓની સંભાવના પણ બનશે. વિમાન દુર્ઘટના અને અગ્નિથી આપદા થઈ શકે છે.