ટાઇગર ટ્રાયમ્ફ કવાયત 2026: ભારત અને અમેરિકાની ત્રણેય સેનાઓ વચ્ચે પાંચમી સંયુક્ત કવાયતનો પ્રારંભ

૩ નવેમ્બર 2026ના રોજ ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સની ત્રણેય સેનાઓ વચ્ચે યોજાતી સંયુક્ત દ્વિપક્ષીય માનવતાવાદી સહાયતા અને આપત્તિ રાહત (HADR) કવાયત 'ટાઇગર ટ્રાયમ્ફ 2026'ની પાંચમી આવૃત્તિનો આંધ્રપ્રદેશના વિશાખાપટ્ટનમ ખાતે પ્રારંભ થયો. 

આ કવાયતનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બંને દેશોના દળો વચ્ચે સંરક્ષણ સહયોગ મજબૂત કરવાનો અને પ્રાદેશિક સંકટો તથા કુદરતી આપત્તિઓ સામે ઝડપી પ્રતિભાવ આપવાની ક્ષમતા વધારવાનો છે.

આ શ્રેણીની સ્થાપના વર્ષ 2019 માં કરવામાં આવી હતી અને 2026 ની આ આયોજિત કવાયત 5મી આવૃત્તિ છે.

તાલીમના મુખ્ય વિષયો

• સંયુક્ત અને સંકલિત માનવતાવાદી સહાય અને આપત્તિ રાહત (HADR) ઓપરેશન્સ.
• ટેબલટોપ સ્ટાફ પ્લાનિંગ.
• મલ્ટિ-ડોમેન કમાન્ડ અને કંટ્રોલ.
• કમાન્ડ, કંટ્રોલ, સાયબર અને સ્પેસ સિંક્રોનાઇઝેશનમાં વિશેષ તાલીમ.

કવાયત દરમિયાન વિષય નિષ્ણાતોનું આદાન-પ્રદાન, કોમ્યુનિટી આઉટરીચ અને વિવિધ સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવશે.

કવાયતનું મહત્ત્વ

• ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે સંરક્ષણ સહયોગ મજબૂત કરવો.
• બંને દેશોની સેનાઓ વચ્ચે સંકલન અને પરસ્પર કાર્યક્ષમતા વધારવી.
• સંયુક્ત આપત્તિ વ્યવસ્થાપન માટેની તૈયારીઓ વધારવી.
• દરિયાઈ ક્ષેત્રમાં વ્યૂહાત્મક સહયોગ મજબૂત કરવો.

ભારત-યુએસ સંરક્ષણ બેઠક

આ યુદ્ધાભ્યાસના પ્રારંભ પહેલાં જ, ફિલિપાઇન્સના સેબુ ખાતે આયોજિત 13મી ASEAN સંરક્ષણ મંત્રીઓની બેઠકની પૂર્વસંધ્યાએ ભારતના સંરક્ષણ મંત્રી રાજનાથ સિંહ અને યુએસ સચિવ પીટ હેગસેથ વચ્ચે દ્વિપક્ષીય બેઠક યોજાઈ હતી, જેમાં 10-વર્ષીય 'ભારત-યુએસ ડિફેન્સ ફ્રેમવર્ક' ની પ્રગતિ અને ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં સુરક્ષા મુદ્દે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

ભારત અને યુએસ વચ્ચેની અન્ય સૈન્ય કવાયતો

• યુદ્ધ અભ્યાસ: થલસેના વચ્ચે.
• વજ્ર પ્રહાર: સ્પેશિયલ ફોર્સિસ વચ્ચે.
• કોપ ઇન્ડિયા: વાયુસેના વચ્ચે.
• માલાબાર: બહુપક્ષીય નૌકાદળ કવાયત (ભારત, યુએસ, જાપાન, ઓસ્ટ્રેલિયા).