ટેક ફંડિંગમાં ૧૨%નો વધારો, પરંતુ સોદાની સંખ્યા ઘટી

સ્ટાર્ટઅપ્સને તેમના ભંડોળના પ્રથમ રાઉન્ડથી આઈપીઓ સુધી જવા માટેના સરેરાશ સમયમાં ઘટાડો
અમદાવાદ : ભારતના ટેકનોલોજી સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમે કેલેન્ડર વર્ષ ૨૦૨૬ના પ્રથમ છ મહિનામાં ૭.૨ બિલિયન ડોલર એકત્ર કર્યા છે. જે પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં ૧૨ ટકાનો સાધારણ વધારો દર્શાવે છે. માર્કેટ ઇન્ટેલિજન્સ પ્લેટફોર્મ ટ્રેક્સનના અહેવાલ મુજબ, ભંડોળ વધ્યું હોવા છતાં, સોદાઓની સંખ્યામાં તીવ્ર ઘટાડો નોંધાયો છે.
અહેવાલ દર્શાવે છે કે ૧ જાન્યુઆરીથી ૨૪ જૂન દરમિયાન, કુલ સોદાઓની સંખ્યામાં ૪૩ ટકાનો ઘટાડો થયો છે, જેમાં રાઉન્ડની સંખ્યા ઘટીને ૬૫૨ થઈ ગઈ છે. આના કારણે ભંડોળ ઊભું કરવાના પ્રયાસો સતત સંકુચિત થયા છે, જે પસંદગીની કેટલીક કંપનીઓ સુધી મર્યાદિત છે.
૨૦૨૨ થી, ઓછા, મોટા ભંડોળ ઊભું કરવાના વલણને વેગ મળ્યો છે. આનું કારણ એ છે કે રોકાણકારોએ વધુ શિસ્તબદ્ધ નાણાકીય વાતાવરણ વચ્ચે વધુ આત્મવિશ્વાસપૂર્ણ દાવ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાનું શરૂ કર્યું છે.
નોંધનીય છે કે, આ સમયગાળા દરમિયાન એકત્ર કરાયેલી મૂડીનો મોટો હિસ્સો કેટલીક કંપનીઓમાં કેન્દ્રિત હતો. ટોચના ત્રણ ભંડોળ ઊભું કરવાના રાઉન્ડમાં ક્રેડિટ, ૯૦૦ મિલિયન ડોલર, નક્ષત્ર, ૭૧૦ મિલિયન ડોલર અને નેસા, ૬૦૦ મિલિયન ડોલરનો સમાવેશ થાય છે. આ ત્રણ રાઉન્ડમાં ૨.૨ બિલિયન ડોલર, અથવા આ સમયગાળા દરમિયાન એકત્ર કરાયેલી કુલ મૂડીના આશરે ૩૧ ટકાનો હિસ્સો હતો.
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (એઆઈ) એક મજબૂત થીમ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે, કારણ કે એઆઈ-કેન્દ્રિત સ્ટાર્ટઅપ્સે અન્ય ક્ષેત્રો કરતાં વધુ ઝડપથી યુનિકોર્ન સ્ટેટસ પ્રાપ્ત કર્યું હતું. ૨૦૨૬ના પ્રથમ અર્ધવાર્ષિકમાં ૧ બિલિયન ડોલર મૂલ્યાંકનને પાર કરનાર પાંચ કંપનીઓમાંથી, એઆઈ સ્ટાર્ટઅપ્સ નેસા અને સર્વમે ત્રણ વર્ષથી ઓછા સમયમાં યુનિકોર્ન સ્ટેટસ પ્રાપ્ત કર્યું હતું. તેનાથી વિપરીત, અન્ય ત્રણ નવા યુનિકોર્ન - ક્રેડિટબી, સ્કાયરૂટ અને સ્ક્વેર યાર્ડ્સ એ અબજ ડોલર મૂલ્યાંકન સુધી પહોંચવામાં આઠથી બાર વર્ષ લગાડયા હતા.
એક્ઝિટ એક્ટિવિટીની વાત કરીએ તો, ભારતમાં ૨૦૨૬ ના પહેલા ભાગમાં ૧૩ આઈપીઓ જોવા મળ્યા હતા, જે પાછલા વર્ષના ૧૨ થી વધુ હતા. ફ્રેક્ટલ એનાલિટિક્સ સ્ટોક એક્સચેન્જ પર સૌથી મોટી લિસ્ટિંગ હતી, જેનું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન ૧.૭ બિલિયન ડોલર હતું, ત્યારબાદ અમાગી ૮૫૮ મિલિયન ડોલર અને શેડોફેક્સ ૭૮૨ મિલિયન ડોલર હતું. સ્ટાર્ટઅપ્સને તેમના ભંડોળના પ્રથમ રાઉન્ડથી આઈપીઓ સુધી જવા માટે લાગતો સરેરાશ સમય પણ નોંધપાત્ર રીતે ઘટીને ૮.૧ વર્ષ થયો છે, જે અગાઉના ૧૪.૫ વર્ષ હતો.