Explainer: ગરબામાં મુસ્લિમોની એન્ટ્રીનો વિવાદ શું છે? ઓળખ તપાસથી હનુમાન ચાલીસા સુધી કેમ પહોંચી વાત?

Garba Entry Controversy In Maharashtra: મહારાષ્ટ્રમાં નવરાત્રી પહેલાં ગરબા અને દાંડિયા કાર્યક્રમોમાં મુસ્લિમોના પ્રવેશને લઈને વિવાદ શરૂ થયો છે. મંત્રી નિતેશ રાણેએ વિશ્વ હિન્દુ પરિષદની એ માંગનું સમર્થન કર્યું છે, જેમાં ગરબા આયોજનોમાં પ્રવેશ પહેલાં ઓળખની તપાસ અને તિલક લગાવવાની વાત કહેવામાં આવી છે. તો બીજી તરફ, મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસના પત્ની અમૃતા ફડણવીસે કહ્યું કે, ગરબા એ રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ઉજવાતો ઉત્સવ છે. જો કોઈ પણ વ્યક્તિ હંગામો કર્યા વિના શાંતિપૂર્ણ રીતે તેને જોવા માંગતા હોય, તો તેમાં તેમને કંઈ ખોટું લાગતું નથી.

શું છે સમગ્ર મામલો?

મહારાષ્ટ્રમાં નવરાત્રી અને ગરબા શરૂ થાય તે પહેલાં ફરી એકવાર એ સવાલ ચર્ચામાં છે કે, ધાર્મિક આયોજનોમાં કોણ સામેલ થઈ શકે અને આયોજકોને પ્રવેશ માટે કઈ શરતો લાગુ કરવાનો અધિકાર હોવો જોઈએ.વિવાદની શરૂઆત વિશ્વ હિન્દુ પરિષદની માંગથી થઈ, જેણે નવરાત્રી દરમિયાન સમગ્ર મહારાષ્ટ્રમાં ગરબા અને દાંડિયા સ્થળો પર મુસ્લિમોને પ્રવેશ ન આપવાની વાત કરી હતી. આ સાથે જ સંગઠને ઓળખ ચકાસણી અને તિલક લગાવવા જેવી શરતોની માંગ રાખી હતી.

નિતેશ રાણેનું નિવેદન

મહારાષ્ટ્ર સરકારના મંત્રી નિતેશ રાણેએ વિશ્વ હિન્દુ પરિષદનું સમર્થન કરતા કહ્યું કે, આવા તહેવારો દરમિયાન 'લવ જેહાદ'ના કિસ્સાઓ વધી જાય છે. તેમણે ઉમેર્યું કે, જે લોકો મૂર્તિપૂજામાં માનતા નથી, તેમને હિન્દુઓના ધાર્મિક કાર્યક્રમોમાં આવવાનો અધિકાર કેમ હોવો જોઈએ? રાણેએ ત્યાં સુધી કહ્યું કે, માત્ર આધાર કાર્ડની તપાસ પૂરતી નથી, પરંતુ પ્રવેશ આપતા પહેલાં હનુમાન ચાલીસાનો પાઠ કરાવવો જોઈએ.

અમૃતા ફડણવીસે શું કહ્યું?

જ્યારે અમૃતા ફડણવીસને આ અંગે પૂછવામાં આવ્યું ત્યારે તેમણે કહ્યું, 'તહેવારો બધા માટે ખુલ્લા હોવા જોઈએ. જો કોઈ મુસ્લિમ વ્યક્તિ પણ ત્યાં આવીને ઉત્સવનો આનંદ માણે છે, તો મને તેમાં કંઈ ખોટું નથી લાગતું.' જો કોઈ પણ સમુદાયની વ્યક્તિ શાંતિથી ગરબા જોવા આવે તો તેમાં તેમને કોઈ વાંધો નથી.

વિવાદ માત્ર ગરબા પૂરતો નથી

આ વિવાદ ધાર્મિક આયોજનોના સ્વરૂપ અને જાહેર સ્થળો પર ધાર્મિક ઓળખ સાથે જોડાયેલો છે. એક પક્ષનું માનવું છે કે, ગરબા હિન્દુ પરંપરાનો ભાગ છે, તેથી આયોજકોને નિયમો બનાવવાનો અધિકાર છે. જ્યારે બીજો પક્ષ સવાલ ઉઠાવે છે કે, જાહેર કાર્યક્રમોમાં માત્ર ધર્મના આધારે કોઈને રોકવું કેટલું યોગ્ય છે? હનુમાન ચાલીસાના પાઠ વાળી શરતે વિવાદ વધુ ઘેરો બનાવ્યો છે, કારણ કે આ બાબત માત્ર સુરક્ષા કે ઓળખ ચકાસણી પૂરતી મર્યાદિત ન રહેતા વ્યક્તિની ધાર્મિક આસ્થા સાબિત કરવાની શરત બની જાય છે.