India

દિલ્હીમાં એઆઈ એજન્ટ 'એઈલા' વૈજ્ઞાનિકોની જેમ લેબમાં પ્રયોગ કરશે

By GS TEAM
23 Dec 20252 mins read
દિલ્હીમાં એઆઈ એજન્ટ 'એઈલા' વૈજ્ઞાનિકોની જેમ લેબમાં પ્રયોગ કરશે

IIT દિલ્હીએ ડેન્માર્ક-જર્મનીની મદદથી એઆઈ એજન્ટ વિકસાવ્યું

નવી એઆઈ ટેક્નોલોજીથી સંશોધનોમાં ગતિ લાવીને દેશની વૈજ્ઞાનિક ઈકોસીસ્ટમમાં ધરખમ ફેરફાર આવવાની શક્યતા

નવી દિલ્હી: આઈઆઈટી દિલ્હીના સંશોધકોએ એક એઆઈ એજન્ટ બનાવ્યું છે, જે જાતે લેબમાં પ્રયોગ કરી શકે છે અને પરિણામ પણ જોઈ શકે છે. આ એઆઈ એજન્ટનું નામ એઈલા રખાયું છે. એઈલાએ એટોમિક માઈક્રોસ્કોપ ચલાવવાનું શીખી લીધું છે. આ એક એવું જટીલ અને સંવેદનશીલ ઉપકરણ છે, જે ખૂબ જ નાના સ્તર પર પદાર્થોનો અભ્યાસ કરે છે. પહેલા માઈક્રોસ્કોપના સેટિંગમાં ફેરફાર કરવામાં આખો દિવસ નીકળી જતો હતો, પરંતુ આ કામ હવે ૭થી ૧૦ મિનિટમાં થઈ જાય છે, જેનાથી સંશોધનનું કામ ઝડપી થઈ ગયું છે.

ઈન્ડિયન ઈન્સ્ટિટયુટ ઓફ ટેકનોલોજી (આઈઆઈટી) દિલ્હીના સંશોધકોએ ડેનમાર્ક અને જર્મની સાથેના સહયોગમાં માનવીય દખલગીરી વિના ખરા વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગો યોજવા સક્ષમ ઓટોનોમસ એઆઈ સીસ્ટમ વિકસાવીને મહત્વનું બ્રેકથુ્ર હાંસલ કર્યું છે.  નેચર કોમ્યુનિકેશન્સ પેપરમાં એક અભ્યાસમાં  રજૂ કરાયો છે. મુખ્યત્વે લેખન, ડાટા વિશ્લેષણ અથવા સવાલોના જવાબમાં સહાય કરતા ચેટજીપીટી જેવા પરંપરાગત એઆઈ સાધનોથી વિપરીત એઈલાએ એક કદમ આગળ વધીને પ્રયોગશાળામાં કામ કરશે. 

પ્રોજેક્ટમાં સામેલ પીએચડી સ્કોલર ઈન્દ્રજીત મંડલના જણાવ્યા અનુસાર હાઈ રેઝોલ્યુશન તસવીરો માટે માઈક્રોસ્કોપ સેટિંગમાં ફેરફાર જેવા કામમાં આખો દિવસ લાગતો હતો તે કામ હવે માત્ર સાતથી દસ મિનિટમાં થઈ જાય છે. આ નાટયાત્મક સુધારાથી સંશોધનની ઉત્પાદકતા ઝડપી કરવા એઈલાની ક્ષમતા પર પ્રકાશ પડે છે. એઈલા હવે મારા દૈનિક પ્રયોગોમાં મદદ કરે છે, જેથી મારું કામ ઘણું ઝડપી થઈ ગયું છે.

આઈઆઈટીના પ્રોફેસર અનૂપ ક્રિષ્નને જણાવ્યું કે એઆઈ હવે વિજ્ઞાન માટે માત્ર લખવાથી આગળ વધીને વિજ્ઞાનનું આચરણ કરી રહ્યું છે. 

 સૈદ્ધાંતિક વિજ્ઞાનના પ્રશ્નો પર સારું કામ કરતા એઆઈ મોડલો ઘણીવાર અનુકૂલનતા અને સ્થિતિજન્ય નિર્ણય માગી લેતા પ્રયોગશાળાના ખરા વાતાવરણમાં સંઘર્ષ કરતા જોવા મળ્યા હતા, બિલકુલ એવી જ રીતે જેમ ટ્રાફિકના નિયમોની જાણકારી હોવી એક વાત છે અને ખરા ટ્રાફિકમાં વાહન હંકારવું બીજી વાત છે.