ટ્રેડ ડીલના નિર્ણય બાદ રૂપિયાની રિકવરીને વેગ મળશે

અમદાવાદ : ગયા શુક્રવારે ડોલર સામે રૂપિયો ૦.૯% ઘટયો હતો, જે આ વર્ષનો બીજો સૌથી મોટો ઘટાડો છે, કારણ કે ટ્રેડ ડીલમાં વિલંબ અને યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજ દરમાં ઘટાડો થવાની અપેક્ષાઓ નબળી પડી હતી. રિઝર્વ બેંક દ્વારા ચલણ બજારમાં નોંધપાત્ર રીતે હસ્તક્ષેપ કરવાથી દૂર રહેવાના નિર્ણયથી રૂપિયામાં ઘટાડો વધુ તીવ્ર બન્યો હતો અને ૯૦ નજીક સરક્યો હતો.

ડોલર રૂપિયાની ટ્રેડ અંગે હાથ ધરાયેલા એક સર્વેમાં, ઉત્તરદાતાઓએ આશા વ્યક્ત કરી હતી કે ડોલર સામે રૂપિયો ૯૦ સુધી તુટી શકે છે, પરંતુ ટ્રેડ ડીલનો નિર્ણય તેની રિકવરીને વેગ આપશે. વર્ષના અંત સુધીમાં રૂપિયો ૮૮ પ્રતિ ડોલર સુધી પહોંચી શકે છે. શુક્રવારે રૂપિયો ૮૯.૪૯ પ્રતિ ડોલર પર બંધ રહ્યો હતો. ૮૮.૮૦ ના સ્તરને તોડયા પછી, રિઝર્વ બેંકે દુર રહેવાનો નિર્ણય લીધો, જેના કારણે સ્ટોપ-લોસ એક્શન શરૂ થયું, અને રૂપિયો દિવસના સૌથી નીચા સ્તરે ૮૯.૫૪ પ્રતિ ડોલર પર આવી ગયો. શુક્રવારે રૂપિયો સૌથી ખરાબ પ્રદર્શન કરનાર એશિયન ચલણ હતું.

જોકે, કેટલાક સહભાગીઓ માને છે કે રૂપિયો નજીકના ભવિષ્યમાં ૯૦ ડોલરના આંકને પાર કરશે કારણ કે નીચે તરફ દબાણ ચાલુ રહેશે. તેઓ માને છે કે વર્ષના અંત સુધીમાં તે ૯૧ સુધી પહોંચી શકે છે. સહભાગીઓએ જણાવ્યું હતું કે ટ્રેડ ડીલ થવાની સંભાવના છે, પરંતુ યેનના અવમૂલ્યન, ફેડ રેટ ઘટાડામાં સંભવિત વિલંબ અને વેપાર ખાધને કારણે રૂપિયામાં વધુ તીવ્ર વધઘટ જોવા મળી શકે છે.

અર્થશાસ્ત્રીઓએ જણાવ્યું હતું કે, એવી આશા છે કે યુએસ ટ્રેડ ડીલ ટૂંક સમયમાં પૂર્ણ થશે, જેનાથી પ્રતિશોધાત્મક ટેરિફ વર્તમાન સ્તરના ૫૦ ટકા ઘટાડશે. આનાથી રૂપિયાને થોડી રાહત મળવાની અપેક્ષા છે. ડિસેમ્બર સુધીમાં રૂપિયો ડોલર સામે ૮૮.૫૦ ની આસપાસ સ્થિર થઈ શકે છે. ચાલુ નાણાકીય વર્ષના છેલ્લા ક્વાર્ટરમાં રૂપિયો મજબૂત થઈ શકે છે, કારણ કે તે સમયગાળા દરમિયાન વેપાર ખાધ સામાન્ય રીતે ઘટતી હોય છે. પરિણામે, ચોથા ક્વાર્ટરમાં રૂપિયો ૮૭.૫૦ થી ૮૮.૦૦ પ્રતિ ડોલર પર રહી શકે છે.

આ વર્ષે રૂપિયો સૌથી ખરાબ પ્રદર્શન કરનાર એશિયન ચલણ રહ્યું છે, જે ડોલર સામે ૪.૩૩ ટકા ઘટયું છે. તાઇવાન ડોલર, થાઈ બાહ્ટ અને મલેશિયન રિંગિટ ડોલર સામે મજબૂત થયા છે. માર્ચના અંત સુધીમાં નિકાસમાં સુધારો થવાની અપેક્ષા છે, જે ચાલુ ખાતાની ખાધ ઘટાડવામાં મદદ કરશે. વેપાર સોદો રૂપિયાને પણ ટેકો આપશે.

અર્થશાસ્ત્રીઓએ જણાવ્યું હતું કે,  આરબીઆઈ દરેક તક પર તેના અનામતને વધારવાનો પ્રયાસ કરશે, તેથી રૂપિયામાં નોંધપાત્ર વધારાની અપેક્ષા રાખવી અસ્થાને છે. વિદેશી ચલણ સંપત્તિના સંદર્ભમાં, જૂનના સ્તરથી વર્તમાન અનામતમાં ૩૩ બિલિયન ડોલરનો ઘટાડો થયો છે, જ્યારે કુલ અનામતમાં ૧૦ બિલિયન ડોલરનો ઘટાડો થયો છે. નેગેટિવ ફોરવર્ડ બુકને સમાયોજિત કર્યા પછી, અનામત-થી-જીડીપી ગુણોત્તર ૨૦૧૮ માં તેના સૌથી નીચા સ્તરની નજીક છે. ૧૪ નવેમ્બરના રોજ પૂરા થયેલા સપ્તાહમાં ભારતનું વિદેશી હૂંડિયામણ અનામત ૬૯૨.૫ બિલિયન ડોલર હતું, જે જૂન ૨૦૨૫ સુધીના ૧૧ મહિનાની આયાત અને લગભગ ૯૩ ટકા બાહ્ય દેવાને આવરી લેવા માટે પૂરતું છે.

ડૉલર સાથે રૂપિયાના લેવલનો મુકાયેલો અંદાજ