અમદાવાદ : ભારતનું આઈપીઓ એટલે કે પ્રાયમરી બજાર હાલમાં સ્થિરતાના સમયગાળામાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં, ફક્ત ૧૯ કંપનીઓ બજારમાં પ્રવેશી છે, જ્યારે રૂ. ૩ લાખ કરોડથી વધુના આઈપીઓ ખાસ કરીને વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા સતત વેચાણ અને નબળા શેરબજાર અને ઈરાન તણાવથી અટવાયા છે. આ વાતાવરણમાં, કંપનીઓ તેમના ઇશ્યૂ લોન્ચ કરવામાં ખચકાટ અનુભવી રહી છે, કારણ કે તેમને ડર છે કે તેમને માંગને કારણે યોગ્ય મૂલ્યાંકન મળશે નહીં.
આઈપીઓ માટે તૈયાર કંપનીઓની સંખ્યા આશ્ચર્યજનક છે. સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઈન્ડિયા તરફથી મંજૂરી મેળવનાર ૧૪૪ કંપનીઓ આશરે રૂ. ૧.૭૫ લાખ કરોડ એકત્ર કરવાની તૈયારી કરી રહી છે. અન્ય ૬૩ કંપનીઓ આશરે રૂ. ૧.૩૭ લાખ કરોડના ઇશ્યૂ માટે મંજૂરીની રાહ જોઈ રહી છે. કુલ મળીને ૨૦૦થી વધુ કંપનીઓ બજાર સુધરવાની રાહ જોઈ રહી છે.
નિફ્ટી ૫૦ પર સતત દબાણ, વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા વેચાણ અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં વધઘટને કારણે બજારનો માહોલ ઠંડો પડી ગયો છે. ઈરાન સાથે સંકળાયેલા ભૂરાજકીય તણાવે આ અનિશ્ચિતતાને વધુ તીવ્ર બનાવી છે. તેથી, કંપનીઓ આઈપીઓમાં ઉતાવળ કરવાને બદલે વધુ સારા સમયની રાહ જોઈ રહી છે.
આઈપીઓ પાઇપલાઇનમાં ઘણા મોટા અને જાણીતા નામો સામેલ છે જે બજારને વેગ આપી શકે છે. નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જના આઈપીઓનું કદ રૂ.૨૦,૦૦૦ કરોડથી વધુનું હોઈ શકે છે, જ્યારે જીયો પ્લેટફોર્મ્સનો આઈપીઓ આશરે રૂ. ૪૦,૦૦૦ કરોડનો હોવાનો અંદાજ છે, જે ભારતનો સૌથી મોટો આઈપીઓ હશે.
આ ઉપરાંત,પાઇપલાઇનમાં ફલીપકાર્ટ, એસબીઆઈ ફંડ્સ મેનેજમેન્ટ, ઝેપ્ટો અને ફોનપે જેવા નામો પણ સામેલ છે. આ બધી કંપનીઓ વધુ સારા મૂલ્યાંકન મેળવવા માટે યોગ્ય સમયની રાહ જોઈ રહી છે.
નિષ્ણાતોના મતે શેરબજારમાં હાલનો ઘટાડો માળખાકીય નથી પરંતુ ફક્ત ભાવનાને કારણે છે. આનો અર્થ એ છે કે બજારનો મૂડ સુધરતાની સાથે જ આઈપીઓની ગતિ ફરી તેજી લાવી શકે છે. જો વિદેશી રોકાણકારો પાછા ફરે અને બજાર સ્થિર થાય તો ૨૦૨૬ ના બીજા ક્વાર્ટરમાં આઈપીઓ બજારમાં મજબૂત પુનરાગમન થઈ શકે છે. આટલી મોટી પાઇપલાઇન હોવાથી, વાતાવરણ સુધરતાની સાથે જ આઈપીઓ લોન્ચ ઝડપથી વધશે.
