પ્રધાનમંત્રી ફસલ વીમા યોજના હેઠળ પ્રીમિયમના તેમના હિસ્સાને અગાઉથી જમા કરાવવા માટે લગભગ અડધા રાજ્યો એસ્ક્રો એકાઉન્ટ ખોલી રહ્યા છે, તેથી કૃષિ મંત્રાલયે બાકીના રાજ્યોને આગામી રવિ સિઝનમાં પાકના નુકસાન સામેના દાવાની પતાવટની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવવા માટે એક સંદેશ મોકલ્યો છે. હાલમાં પાક વીમાનો અમલ કરી રહેલા ૨૪ રાજ્યોમાંથી ફક્ત ૧૧ રાજ્યોએ જ એસ્ક્રો એકાઉન્ટ ખોલ્યા છે, જે મંત્રાલય દ્વારા ગયા ખરીફ, ૨૦૨૫ સીઝનથી ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું હતું. સુત્રોએ જણાવ્યું હતું કે બાકીના રાજ્યોને ખેડૂતો રવિ અથવા શિયાળુ પાક માટે પાક વીમો લે તે પહેલાં તરત જ એસ્ક્રો એકાઉન્ટ વિશે કહેવામાં આવ્યું છે. ડેટા અપડેટ કરવામાં વિલંબને કારણે યોજના હેઠળ દાવાની પતાવટમાં વિલંબના અહેવાલો દ્વારા આવા પગલાં લેવાની જરૂર પડી હતી. આ યોજના હેઠળ કુદરતી આફતો (દુષ્કાળ, પૂર), જીવાતો અને રોગો, કરા અને ભૂસ્ખલન જેવા સ્થાનિક જોખમોને કારણે લણણી પછીના નુકસાનથી વ્યાપક જોખમ કવરેજ પૂરું પાડે છે. ખેડૂતો રવિ પાક માટે વીમા રકમના માત્ર ૧.૫% અને ખરીફ પાક માટે ૨% નું નિશ્ચિત પ્રીમિયમ ચૂકવે છે, જ્યારે રોકડિયા પાક માટે તે ૫% છે.
- વધતા ખાદ્ય સબસિડી બિલ અંગે ચિંતા
વધતા ખાદ્ય સબસિડી બિલ અંગે ચિંતા વચ્ચે, નાણા મંત્રાલયે ખાદ્ય મંત્રાલયના અધિકારીઓ સાથે બેઠક બોલાવી છે જેમાં નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ માટે ખાદ્ય સબસિડી બજેટને બજેટ અંદાજથી ૧૦% થી ૧૫% સુધી વધારવાના પ્રસ્તાવ પર ચર્ચા કરવામાં આવશે. નાણા મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે ૨૦૨૫-૨૬ માં ખુલ્લા બજારમાં વેચાણ દ્વારા વેચાતા સબસિડીવાળા ચોખા પૂરા પાડવા અને અનાજ આધારિત ઇથેનોલ મિશ્રણ કાર્યક્રમ માટે આશરે ૨૦,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાના વધારાના સબસિડી ખર્ચને ખાદ્ય સબસિડી ખર્ચથી અલગ કરવા જોઈએ. અનાજના સ્ટોકમાં ઘટાડો કરવા, ખુલ્લા બજાર ભાવ વધારવા અને બાયો-ફ્યુઅલ જરૂરિયાતો માટે ઓછા સબસિડીવાળા અનાજનો ઉપયોગ કરવા જેવા પગલાં દ્વારા આવા ખર્ચ ઘટાડી શકાય છે. ખાદ્ય સબસિડી મોટે ભાગે રાષ્ટ્રીય ખાદ્ય સુરક્ષા કાયદા હેઠળ ૮૧૦ મિલિયન સુધી મફત ખાદ્ય અનાજના પુરવઠા સાથે સંબંધિત છે.
