- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

આવ્યા છો તમે,

ઉતારા કરતા જાવ.

ઉતારા અમે કેમ કરીએ ગોરી,

હારે ભાઈબંધની જોડી.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

આપણાં કાકા ગાવાના શોખીન અને ખાવાના શોખીન. હું કાકાને મળવા ગયો ત્યારે હિંચકા પર બેસી (હો)બાળાકાકી સામે જોઈ ગાતા હતા:

'ગાયે જા ગીત 'વિલન' કે

તું અપને લગન કે

સજન ઘર જાના હૈ.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

નાતજમણ વખતે સાદ કરવામાં આવે એમ પૂજારીએ મંદિરના આંગણામાં ઊભા રહી ગળું છૂટ્ટું મેલી સાદ પાડયો, ' બાકી રહેલા જમવા આવી જાવ... આવી જાવ..

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

દેશભક્તિની સાથે ચારે તરફ જોવા મળતી ગેસ-ભક્તિના માહોલમાં મેં સવારે આપણા પરમ પરાક્રમી પથુકાકા અને કાયમ હડબડાટી કરતા (હો)બાળાકાકીને નવાનક્કોર ડ્રેસમાં એકદમ બની ઠનીને હાથમાં ટિફિન લઈ ઘરમાંથી નીકળતા જોયાં. તરત મેં બિલાડી નહીં પણ બિલાડો આડો ઉતરે એમ આડા ઉતરીને અધવચ્ચે આંતર્યાં. 

કાકાને પૂછયું, 'આમ ફૂલફટાક થઈને હાથમાં ટિફિન લઈને કાકીની કંપનીમાં ક્યાં નીકળ્યા?' 

પથુકાકાને હસીને કહ્યું, 'તારી કાકીની તો 'લિમિટેડ' કંપની છે.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

કચરે મેં પવન કી આઈ બહાર.... ધાણ છલકે હો ધાણ છલકે.

- બોજ વિનાની મોજ - અક્ષય અંતાણી

હું અને પથુકાકા અમારી સિનિયર સિટીઝન ક્લબના પ્રમુખને મળવા એમને   ઘરે ગયા. એ વખતે પ્રમુખનો પૌત્ર ડાઈનિંગ ટેબલ પર બેસી જમવાનું શરૂ કરવાની તૈયારીમાં હતો. આ જોઈને પથુકાકાએ ટેણિયાને સલાહ આપી,'બેટા, જમવાનું શરૂ કરતા પહેલાં પ્રાર્થના કરવી જોઈએ.' 

આ સાંભળી સ્માર્ટ ટેણિયો બોલ્યો,'દાદાજી, પ્રેયરની જરૂર નથી, મારી મમ્મી સારી રસોઈ બનાવે છે.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

પરમ પરાક્રમી પથુકાકાનું 'ધીમી-બંદૂક' એટલે સ્લો-ગન શું છે, ખબર છે? જીવવાનું શાનથી અને જવાનું સ્મ-શાનથી. મિની-સૌરાષ્ટ્ર તરીકે ઓળખાતા મુંબઈના પરામાં  મારી જેમ છેલ્લા છ દાયકાથી વસવાટ કરતા પથુકાકા કાયમ કહે કે અમે પરાવલંબી છીએ. મારે કાયમ તેમને ટપારવા પડે કે પરાવલંબી નહીં, પરાવાસી કહેવાય. જરા સમજો તો ખરા!

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

પૂછી પૂછીને પ્રભુ પાસે પહોંચાય એ વાક્ય મમળાવતા હું અને પથુકાકા ટુરિસ્ટ ટેક્સીમાં અમદાવાદથી વડોદરા પહોંચ્યા. એ વખતે કાંઈ અત્યાર જેવી જીપીએસ સિસ્ટમ નહોતી એટલે પછી પૂછી પૂછીને જ આગળ વધવું પડે ને? 

જમણવારમાં નાની પૂરી હોય એમ વડોદરામાં મોટા પુરા હોય છે. એટલે 'સુભાનપુરા પોલીસ ચોકી ક્યાં આવી?' એમ અમે ટેક્સી ઊભી રાખી રસ્તે જતાં એક માણસને પૂછ્યું. માણસે કહ્યું, 'તમે ખોટ્ટા આયા (ખોટા આવ્યા).

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

- 'જેની ગેસ-ભક્તિ. બાકી તો મુંબઈ અને અમદાવાદ જેવાં શહેરો તો સતત વધતા જતા વાયુ-પ્રદૂષણને કારણે ગેસ-ચેમ્બરમાં ફેરવાઈ ગયાં છે. આ ગેસમય વાતાવરણમાં ગેસ સૂંઘીને હસવું કે રડવું એ જ નથી સમજાતું.'  

'ગેસવર્ક કરવા જતાં કેવા ગોટાળા  થાય છે!

- બોજ વિનાની મોજ- અક્ષય અંતાણી

મેદાનમાં ખેલાડીનું અને મંડપમાં લાડીનું મહત્ત્વ હોય છે. ખેલાડી થાય રિટાયર પણ લાડી ક્યારેય ન થાય ટાયર. ખેલાડીને મળે અર્જુન એવોર્ડ પણ લાડીના વરને ક્યારેય ન મળે 'વર-જુન' એવોર્ડ. લાડી અને ખેલાડીની આ વાત ઉખેળીને મેં પૂછ્યું , 'કાકા મારી વાત બરાબર લાગી કે નહીં?'

પથુકાકા બોલ્યા, 'આ બધું તો ઠીક, પણ ઉત્તર ભારતમાં એક એવો પરણવીર પાક્યો કે એક પછી એક આઠ-આઠ લાડીઓને લાડ લડાવી, ચણાના ઝાડ પર ચડાવી અને પૈસા પડાવીને પલાયન થઈ ગયો હતો.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

જેટ પ્રવાસીને ઉડાડે, બજેટ પૈસા ઉડાડે. જેટને પાંખ હોય બજેટ પર સૌની આંખ હોય. જેટને પક્ષીનું નડતર અને બજેટને વિ-પક્ષીનું નડતર. જેટ માટે ઈંધણ જરૂરી અને બજેટ માટે ઈ-ધન જરૂરી.

- બોજ વિનાની મોજ- અક્ષય અંતાણી

ઘણા પ્રેમમાં પડે પણ અમારાં (હો)બાળાકાકી વ્હેમમાં પડે. રોજ સવારે જે રસ્તે દેવદર્શને જતાં તેને બદલે શોર્ટ-કટ લઈને મંદિરે જતી વખતે ફૂટપાથ પર લપસી પડતા ડાબા હાથમાં ફ્રેકચર આવ્યું અને હાથ ઝોળીમાં આવી ગયો.  જે ખબર કાઢવા આવે તેને કાકી એક જ વાત કહે કે, 'રોજનો રસ્તો છોડી શોર્ટ-કટના ખોટે રસ્તે ચડી ગઈ એમાં પડી ગઈ.' 

આ સાંભળી પથુકાકા પણ કહે કે, 'તું ખોટે રસ્તે ચડી ગઈ એમાં પડી ગઈ, એવી રીતે કેટલાંક કહેવાતા ગુરુંઘંટાલો પણ ખોટે રસ્તે ચડી લપસીપડે છે.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

દુશ્મન વાર કરે ને ડોકટર સાર-વાર કરે. સારવારમાં થાય વાર તો દરદીના વાગી જાય બાર. માંદાને કહે છે કે દવાદારૂ કરાવો, પણ પ્રિસ્ક્રિપ્શન વિના દવા ન મળે અને (ગુજરાતમાં) રિસ્ટ્રિકશન વિના દારૂ ન મળે. આ ત્રણ પીછો ન છોડે: દરદી, વરદી અને શરદી. મોંઘા ઈલાજમાં થાય વાઢકાપ અને પછી ખિસ્સા પર મૂકાય કાપ.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

પથુકાકાના બેઠા ઘાટના ઘરની બહાર નવું બોર્ડ ટીંગાતું જોઈને નવાઈ લાગી. બોર્ડમાં લખ્યું હતુંઃ 'સ્વામી પેન્શનાનંદ.' મેં ઘરમાં જઈને જોયું તો કાકા સફેદ ઝભ્ભો-લેંઘો પહેરીને હિંચકા ઉપર બેઠાં બેઠાં ગણગણતા હતાઃ ઓ...

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

રાજકોટ બસ ડેપોમાં હું લીંબડીની બસ આવે એની રાહ જોઈને ઊભો હતો. પાછળ પોટલાં લઈને બે-ચાર ગામડિયા ઊભા હતા. હું આમતેમ જોતો હતો ત્યાં પાછળ ઊભેલા ગામડિયાએ બૂમ પાડીઃ  એ લઘરી આવી...

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

- 'અરે ભાઈ, તમે કોને કોને વાંચ્યા છે અનેકેટલાં થોથાં પચાવ્યા છે કે ખાલી પચપચાવ્યા છે એ દેખાડવા માટે જાહેરમાં શા માટે જ્ઞાન-વમન કરો છો?ઘણા વામનમાંથી વિરાટ બને છે, અને તમે 'વમન'માંથી શા માટે વિરાટ બનવા માટે હવાતિયાં મારો છો? આમાં તમારૃં પોતાનું શું છે?'  

કુટુંબ નિયોજનનું સૂત્ર 'એક કે બે બસ' એક જમાનામાં બહુ ગાજેલું, યાદ છેને? એ જમાનામાં રાજકોટથી લીંબડી જવા માટે બસ-ડેપોમાં ઊભોે હતો. બસનો ટાઈમ થયો એટલે બસને રિવર્સમાં પ્લેટફોર્મ પર લાવવામાં આવતી હતી. બસની પાછળ એક કે બે બસની જાહેરાત વાંચી એક ગામડિયા ભાઈ છણકો કરીને બોલ્યા, 'આ એસટીવાળા ગજબના છે હો! રાજકોટ લીંબડીના રૂટ પર આટલી અવરજવર રહે છે છતાં શું કામ એક કે બે બસ રાખતા હશે?' તમે જ કહો કે  એસટીના કારભાર સામે આપણા જેવાં 'બે-બસ' પ્રવાસીઓ શું જવાબ આપે? હું તો મનોમન જૂની 'જુલી' ફિલ્મનું ગીત ગણગણવા માંડયોઃ ના કુછ તેરે 'બસ'મેં જુલી ના કુછ મેરે 'બસ'મેં.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

- 'મહારાષ્ટ્રના રાજકારણીઓને કદાચ ખબર નથી લાગતી કે દીપડાની ફેવરિટ ડિશ સ્ટ્રીટ-ડોગ છે. નહીંતર એક કરોડ રૂપિયાની બકરીઓ જંગલમાં છોડવાને બદલે ક્યાંક શેરીમાંથી કૂતરા પકડી પકડીને જંગલમાં છૂટા મૂકી દેતાં નહીં અચકાય. બકરી અને કૂતરાની નવી વાનગી ગોટ-ડોગ પણ જંગલમાં પાર્સલ કરે તો નવાઈ નહીં.'

લાઈવ-શો, લાઈવ-ટેલીકાસ્ટ અને લાઈવ પર્ફોમન્સ.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

શિયાળાની સવારે પથુકાકા લાલચટક ટોપી પહેરીને તાપણા પાસે બેસી મસ્તીના મૂડમાં ગાતા હતાઃ

'મેરા જૂતા હૈ જાપાની 

યે પતલૂન ઈંગ્લિશ્તાની,

સર પે લાલ ટોપી રૂસી

ફિર ભી દિલ હૈ હિન્દુસ્તાની.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

'ખાશો તો સામા થાશો' એ ભોજનમંત્ર અપનાવી ખાઈકી કરવામાં ક્યારેય પાછા ન પડતા પથુકાકા ટેબલ ઉપર ટેસથી જમવા બેઠા હતા. અલકમલકની વાતો કરતા જાય, ખાતા જાય અને ભેગા ગાતા જાયઃ ગાતા રહે મેરા દિલ... ખાતા રહે મેરા 'મીલ'.

- બોજ વિનાની મોજ-અક્ષય અંતાણી

'એક શામ રામ કે નામ' નહીં, પણ 'એક શામ બામ કે નામ' - આ સૂત્ર અપનાવી કાયમ બામ ભૂંસતા રહેતા બામના બંધાણી પથુકાકા હિંચકે બેઠાં બેઠાં છાતીએ બામ ચોળતા હતા.

મેં પૂછ્યું, 'શું થયું?' 

પથુકાકા પોતાની ૫૬ સેન્ટીમીટરની છાતી પર બામ ભૂંસતા બોલ્યા, 'છાતીમાં થોડો દુ:ખાવો છે.' મેં પૂછ્યું, 'ડોકટર શું કહે છે?'