ø\nbtætwhe

hmtuELþk gtuøg ytgtusl ;blu nbuNtk rlhtude htFNu

sub sub Mºteytu ftb fh;e :R Au, ;ub ;ub ;ule vtmu mbgltu yCtJ :;tu òg Au. ytsLþk ytæþlef Ctd’tuzLþk bt¤Ïþk s fkR yuÔþk Au fu su:e ø\rnKelu mbgltu yCtJ s J;tog. ;ule vtmu vnujtle sub "ehs:e htk"Jtltu mbg l:e. ytsle 21be m’eLþk hmtuzwk ylu ;ule Jtldeytu btuctEjlt xuût bumus suJe Au. su ;tðftjef cle òg vhkðþ jtkct mbg Mþ"e ;ultu MJt’ fu mk;tu»t ytve N¾;e l:e. òKe;t Jtldelt juFf Ãþ»vuN vk;Lþk fnuÔþk Au fu btuzol RLzegl feal Jtldeytule ¾Jtujexe fkx[tuj ÃËhe vtze NfNu lrn fthK fu, btuxtCtdlt Dhtubtk RLMxLx Vwz ytJe dgt Au, su RlMxLx mt"ltubtk hk"tg Au. su:e Bˤ Jtldeytu suJe øþKJ•tt s¤Jt;e l:e fthK fu vnujtk suxjt Ntkr;:e Nuftgujt lu hk"tgujt l:e ntu;t. ytsle ø\rnKeLþk hmtuzwk Rju¾x[ef mt"ltu:e yuxÕþk mßs Au fu "thu ;tu 30 rbrlxbtk c"e s hmtuE cltJe Nfu Au.

ytsle ytæþleft vtmu dum:e btkzelu btR¢tuJuJ Mþ"ele c"e s MþrJ"t Au. su belextubtk vK lrn mufLztubtk Ftuhtf htk"e Nfu Au. htuxje JKJtLþk htuxe bufh bNel ytJu Au, jtux ctk"JtLþk zV bufh bNel ytJu Au. FtFht buf´dLþk vK bNel ytJu Au. nuLzbe¾me yz"e mufkzbtk je¾Jezlu yuf hm fhe ’u ;tu be¾mahbtk «Jtne Ftuhtf ;h; ;igth :R òg Au. ytb ytæþlef ø\rnKeLþk hmtuzwk xufltujtuSle «dr;lt «;tvYvu btuzol mt"ltu:e mßs Au, yu mt:u hnuKefhKe vK c’jtE Au.

Mºte ftb fh;e :E, Wvhtk; vrùbefhKle mbts vh Duhe ymhtu Au, su hmtuzt Mþ"e vntukae Au. AuÕjt ’m J»tobtk RLMxLxVwzLþk btfuox vtka:e ’m d½þk QkatfGþk Au. Ftuhtfle Nije vK FtMme c’jtE dR Au. ytsu sw’t sw’t bmtjtytule søgtyu bu¾mefl, atElem mtum, Rxtjegl ¾âwmelle ctuxjtu òuJt b¤u Au. Rzje fu ZtukmtLþk Fehwk vK ;igth b¤u Au. xqkfbtk ’t¤, Ct;, htuxje, Ntf fXtu¤ fu CtFhe, Ntf, Feaze lu AtN suJt rlgrb; Vwzle sdt skf Vwzu je"e Au. mt:u atElem, bu¾mefl, :tE Jtldeytultu «CtJ Jægtu Au. ytslt Atufhtytulu rlgrb; hk"tgujtu Ftuhtf CtJ;tu l:e. ’q"le søgtyu ßGþm ylu Ntf ylu ’t¤le søgtyu bude, vtM;t fu hVuÕm:e vux ChJtle yt’; vze dR Au. ytsle ø\rnKeytu ytb Vwz ztgx´d fhu vhkðþ yXJtzegtbtk yuft’Jth ;tu cnth FtJtLþk :tg s ylu yuft’ xkf aeÍ:e ChÃËh Jtlde FtJtle :tg. yuft’ xkf aes:e Chuje Jtlde, ºtK:e ath r’Jmlt Cth;eg Ftuhtf fh;t J"thu fujuhe ytvu Au ylu cnthltu Ftuhtf vK ;uxje s fujuhe ytvu Au. DKeJth yturVmle fuLxelbtk ;¤ujtu ltM;tu fu fuLxelbtk, ct¤ftu ;igth ltM;tlt vufuxtu jR ju, ;ulu ;tu ø\rnKeytu cnthLþk FtJtLþk dK;e s l:e. vhkðþ yt c"tle mbd{ ymhtu yu òuJt b¤u Au fu, ytslt ytæþlefGþdle SJlNije ltlvK:e bu’MJev½þk fu¤Ju Au. ytslt ytæþlef ct¤ftulu Ftm fhelu a~bt ytJJt, :tf jtdJtu, nebtuøjtucelLþk «btK ytuAwk ntuÔþk Jduhu Ftbeytu mstog Au. ;tu xelyushtubtk atElem, bu¾mefl Vwz J"thu «arj; ntuJt:e ;ublu vK :tf Jæþ jtdu Au. ßgthu GþJ;eytu mdCto hnu Au ðgthu, ;ulu «Mþr;ft¤ ’hBgtlÏËc Ntrhhef lc¤tE hnu Au ylu Bþ~fuje vzu Au. bægJgMftytu ylu bægM: ÃþÁ»ttulu, yLþ¢bu bultuvtuÍ ylu yuLz[tuvtuÍbtk ;fjeV vzu Au sulu fthKu Wvh sKtÔgt «btKu yluf htudtu :tg Au. ytb ytæþlef ø\rnKeLþk feal he:ef´d btde ju Au.

AuÕjt ath-vtka brnltbtk btukDJtheyu btÍt BËfe Au. mhfthu yule mtbu nt: "tuE ltÏgt Au. m;; CtJ J"thtu :R hÌttu Au. ;ub rlJu’l fhe, mhfth vtKebtk cume dR Au. ytuAtu Jhmt’, vtfltu fw’h;e, f]rºtb he;u ltN Jduhu cntlt mhfth îtht c;tJJtg Au. vhkðþ Bˤbtk ;tu «"tltule mètFtuhe ylu Juvtheytule mtkXdtkXlu je"u, btukDJthe fq’fu lu ÇËmfu J"e hne Au. su fhJtLþk Au ;u ø\rnKeyu fhJtLþk Au fthK fu, CtJ J"thtu ø\rnKelu lzJtltu Au. 60 xft CtJ J"thtlu fthKu ø\rnKelt ntubcsuxbtk jdCd 25%:e 30% J"thtu sKtgtu Au yt:e ø\rnKele ftuXtMËÍ sYh btde ju Au.

mti «:b 1896btk vnujJnuje Avtguje fwf-çþfbtk ‘fwf´d¥le ÔgtÏgt fh;tk juFF Vthbhu fÌtwk Au fu & fwf´d yuxju bej-Ãjtl´d m•J s¤JtE hnu ;uJtu mbðþje; Ftuhtf ylu ytf»tof jtdu ;uJe ;ule htk"Jtle f¤t.

Vubel Vthbhle yt VtuBGþojt ytsle ytæþlef ø\rnKeyu ybjbtk BËfJtle sYh Au. «:b ;tu mJth-mtkslt sbJtLþk Ãjtl´d ntuÔþk sYhe Au. :tuzt fjtftu vnujt ø\rnKeyu ~þk cltJÔþk Au ;u blbtk l¬e ntuÔþk òuRyu ;ubtk Dhbtk su JMðþ nt:Juk; ntug ;u «btKu sbJtLþk cltJÔþk sYhe Au. su:e fhelu mbg vK lt cdzu ylu ytgtusl Jdh fhJt:e ÏËc htk"e lt lkFtg ;u òuJtle Vhs ø\rnKele Au. ø\rnKe òu ÔgJmtge ntug ;tu ;uKu ;u «btKu Ãjtl´d fhÔþk vzu Au. mJthu Vqj Ct½þk cltJtu ;tu mtksu yuf JMðþ atje Nfu Au vhkðþ ;u yuf JMðþ yuJe ntuJe òuRyu fu vux Chtg. mt:u mt:u ;ult vtu»tf BËÕgtu vK s¤Jtg. ’t.;. mJthu ’t¤Ct;, htuxje lu Ntf cltÔgt ntug ;tu mtksu ntkzJtu, Ztuf¤t, Rk’zt, :uvjt, Feaze suJe yuf JMðþ cltJe Nftg. vhkðþ DKe ytsle ytæþlef ø\rnKeytu, mtksu Atufhtytulu CtJu ;u btxu atElem, bu¾mefl, Rxtjegl Jduhu aeÍ, mtumem Jduhu:e j:c: Jtldeytu cltJu Au su cu xkflt mt’t Ftuhtf fh;t vK J"thu fujhe ytvu Au. su:e ct¤ftubtk bu’MJev½þk ytJu Au. Mºteytubtk rnbtuøjtucelle fbe sKtg Au, Ftm fhelu «Mþr; JF;u ylu btultuvtuÍbtk J"thu ’w&F’tgf clu Au.

ceS rJathJt suJe JMðþbtk yltsltu cdtz lt :Jtu òuRyu yuxju htk"ujtu Ftuhtf vzâtu lt hnuJtu òuRyu. ftk ;tu ;bthu mJthu FtÔþk vzu, fthK fu btukDJthebtk ceòlu ytvÔþk ÏËc ytfhwk jtdu Au yt:e £eÍbtk htFe BËfJtLþk bl :tg Au ylu vAe yu dum vh fu btE¢tuJuJbtk dhb fhelu FtÔþk vzu Au. yt fthKmh ø\rnKeyu btvmh-Ãjtl´d:e s htk"Ôþk sYhe Au. yt he;u hk"t;e hmtuEbtk yltsltu cdtz vK lt :tg. Wvhtk; yXJtzegtLþk Ntf, ’q", fXtu¤Lþk csux´d fhe òu hmtuRLþk Ãjtl´d fhJtbtk ytJu ;tu, btukDJthelu mtkRX xft vntukae Nftg ;ub ntug Au. ytb fhJt:e mbg, ylts, Rju¾x[efmexe, dum Jduhltu catJ :tg Au.

ztgtxeNegl he;eft Nbt’th au;JKe ytv;t fnu Au fu vnujt mbgltu Cth;eg Ftuhtf «tuxel ylu humt (Vtgch):e ChÃËh n;tu vhkðþ ytslt RLMxkx Vqzlt Ftuhtfbtk MËft ntug Au ylu vtu»tf;•Jtu ylu humtbtk ÏËc QKt W;hujt ntug Au

òKe;t ztguxeNeglle au;JKe fuxje ø\rnKeytu btlNu ?