’rûtK æþ{J ylu W•th æþ{J Wvh vd Bþflth, «:b btlJe...
hwyj ytBþlmtlltk B\ðGþltu Cu’, nJu ÏþjNu...?

rJmbe m’ele NYyt;btk mtnrmf mkNtu"ftuyu Ã\ÚJeltk JKFuzât rJM;thbtk vntukae sJtle nheVtE NY fhe n;e. Ã\ÚJeltk æþ{J «’uN yuxju fu yu¾Íu¾x ltu:o vtuj ylu mtW: vtuj Wvh vntukaJtltk «gítu DKeJth fhJtbtk ytÔgt. òkcts mtnrmftuyu yt ‘vtuj hum¥btk vtu;tltk SJ ntube ’e"t Au. Rr;ntmltk vtltytu Wvh fuxjtkf ltbtu mV¤;t bu¤Jelu yuf ÃþKo yægtg cle dgt Au. fuxjtkf rl»Kt;tu mt:u Rr;ntmltu lJtu yægtg jFJtbtk yæþht hÌtt Au. ytJt òkcts mtnrmftubtk ltuJuoltk ‘yu¾mÃjtuhh¥¥ ‘Roald Amundsen'Lþk ltb dtihJ mt:u juJtbtk ytJu Au. ltbltk ykd{uS Mvuj´d Bþsc jtuftu ;ultu Wåath ‘ntuÕz yubLzmul¥ fhu Au. ßgthu ltuJuoSyl Wåath «btKu ;uLþk ltb Au ‘‘hwyj ytBþlmtl¥¥

hwyj ytBþlmtllu ftuEvK Jt’rJJt’ rmJtg W•th ylu ’rûtK æþ{v Wvh vntukalth «:b Ôg¾; ;hefu MJefthJtbtk ytJu Au. òu fu slhj ltujusltk ÃþM;ftubtk ;blu fuÃxl fwf ylu ntucxo veyhe suJtk mtnmeftultk ltb vK b¤Nu. suKu W•th æþ{J Wvh vd Bþflth «:b Ôg¾; ;hefuLþk cnwbtl ytvJtbtk ytÔGþk Au. BþÏg rJJt’ W•th æþ{J Wvh vntukalth «:b Ôg¾; ftuK yu ctc;u J"thu dhbtdhb Au. suLþk BþÏg fthK Ïþ’ W•th æþ{J vtu;us Au. DKt jtuftu Ã\ÚJeltk Ctidturjf W•th æþ{J ylu åþkcrfg W•th æþ{J cklulu yuf btle ju Au. W•th æþ{J ylu ’rûtK æþ{J yu Ã\ÚJele W•th ylu ’rûtKbtk ytJuj yuJtk Wkat M:tl Au ßgtk:e Ã\ÚJele "he C{bKfûttle huFt yuxju fu ‘yu¾mem¥ vmth :tg Au.

’rûtK æþ{J Ã\ÚJeltk mturjz juLz btm yuxju fu l¬h Çþbe Wvh ytJuÕþk vtuELx Au. ßgthu W•th æþ{JLþk M:tl ‘ytfoxef ytuNl¥ W•th æþ{Jltk bntmtdhle bægbtk ytJuÕþk Au. nJu bntmtdhle bægbtk ltu:o vtuj ytJujtu ntug ðgthu r’Nt Ntu"lltk mkat mt"ltu Jzu ‘æþ{J¥Lþk M:tl l¬e fhÔþk Ïþcs yDÁk vzu ylu ßgthu yne ;h;tk chVle vtxtu vtKele mvtxe Wvh m;; dr;btk ntug ðgthu ;tu ‘W•th æþ{J¥lu æþ{J ;tht btVf yzd WCujtu Ntu"Jtu ‘ytih Ce ßgt’t Bþ~fej ntu Nf;t ni.¥

ytudKmbe m’eltk yk;btk DKtk s mtnmeftu yu W•th æþ{J vntukaJtltk yæËht «gítu fgto n;t. rJmbe m’ele NYyt;btk yuxju fu 1908btk ybuhefl yu¾mÃjtuhh £uzhef ytÕcxo fwfu W•th æþ{J Wvh vntukaJtltu ’tJtu hsw fgtuo n;tu. Rr;ntm ;ulu fuÃxl fwf ;hefu ytu¤Fu Au. sYhe ÃþhtJtlt yCtJu ;ultu ’tJtu Jirµf "tuhKu MJefthJtbtk ytÔgtu l:e. ðgth ct’, yburhfl luJe yuLSlegh htucxo veyheyu W•th æþ{J Wvh vntukaJtltu ’tJtu hsw fgtuo n;tu. ;ubltu ’tJtu vK rJJt’tMv’ hÌttu n;tu. rJJt’tule Ce;hbtk W;hJt btxu yt gtuøg M:tl fu mbg l:e. AuJxu rJJt’tu Jdh W•th æþ{J Wvh vntukalth «:b Ôg¾; ;hefu ‘hwyj ytBþlmtl¥lu Rr;ntmbtk M:tl béGþk Au suKu 12 bu 1926ltk htus W•th æþ{J Wvh «:bJth vd Bþ¾âtu n;tu. ytBþlmtl òu fu rJmbe m’ele NYyt;:e mtnmef mkNtu"fLþk rcY’ bu¤Je åþ¾âtu n;tu. ytBþlmtl ylu rc{rxN mkNtu"f ‘htucxo VtÕfl Mftux¥ le ’rûtK æþ{J Wvh vntukaJtle ‘hum¥ Rr;ntmbtk mti:e htubtkaf ‘hum¥ dKJtbtk ytJu Au. subtk ytBþlmtl rJsu;t cLgtu n;tu. htucxo VtÕfl Mftux hlhyv hÌttu n;tu. ylu vtAtk J¤;e JF;u chVlt ;tuVtltubtk mvztE ;u B\ðGþ vtBgtu n;tu. rc{xlbtk ;u ht»x[eg nehtu cle dgtu n;tu. hwyj ytBþlmtlLþk B\ðGþ vK Rr;ntmle yuf hnMgbg Dxlt Au. Cth;eg Rr;ntmbtk sub MþCt»tak÷ ctuÍltk ‘rJbtl yfMbt;u¥ MþCt»tctçþltk btu; Wvh hnMgltu vz’tu vtze ’e"tu Au. ;uJtu s hnMgltu vz’tu ‘ytBþlmtl¥ltk B\ðGþ Wvh vzujtu Au. W•th æþ{J ylu ’rûtK æþ{J Wvh vntukaJtbtk mV¤;t vtbuj ‘hwyj ytBþlmtl¥lt B\ðGþ Wvh vzuj hnMgltu vz’tu WvtzJt nJu Ji¿ttrlftu fxecæ" cLgt Au. ‘hwyj ytBþlmtl¥lt Ôg¾;ðJ, Rr;ntm, mtnmf:t ylu B\ðGþ rJNu ;bthu ò;u s J"thu JtkaÔþk hÌtwk.

ytBþlmtlLþk B\ðGþ jt:b-47 ltblt ’rhgtE rJbtlbtk :Gþk nðþk. ßgthu rJbtl ytfoxef bntmtdhltk, MvexTÍcsol ltbltk xtÃþle ’eNtbtk sE hÌtwk nðþk. 1928btk ;ubltk B\ðGþle Dxlt Rr;ntmltk atuvzu ltuk"tE n;e. ytsu yukme J»to ct’ hwyj ytBþlmtlltk bntmtdhbtk ðþxe vzuj rJbtlltu Ckdth ylu yJNu»ttu Ntu"Jt btxu Ji¿ttrlftuyu vk’h r’JmLþk yuf yrCgtl NY fGþO Au. ltuJuoltk VtuBmtu Nnuh:e cu snts ‘ytBþlmtl¥btk B\ðGþLþk hnMg òKJt lef¤e åþ¾âtk Au. mtulth ylu yLzhJtuxh htuctux Jzu Ji¿ttrlftu jt:b-47ltu Ckdth Ntu"Jtltu «gí fhNu.

18 swl 1928ltk htus ytBþlmtl, Rr;ntmltk ;ultk «r;Mv"eo WBcmuo ltu ctEjlu catJJt, ‘huM¾âw ytuvhuNl¥ jE W•th æþ{J ;hV rlf¤e vzâtu n;tu. ltuctEj fuxjtkf Ji¿ttrlftu mt:u W•th æþ{Jle mVh Fuzelu ‘Extjegt¥ ltblt mBþ÷e rJbtlbtk vtAt Vhe hÌtt n;tk, ðgthu ;ubLþk rJbtl ðþxe vzâwk nðþk. Rxtjegtltk mÇgtu ylu WBcxtuo ltuctEjlu catJJt btxu ‘ytBþlmtl¥ vtu;tle xwfze mt:u jt:b-47btk lef¤e vzât n;tk vhkðþ catJJt slth sJtkb’tuo vK btu;lt FÃvhbtk ntubtE dgt n;tk.

2009btk ‘ytBþlmtl¥ltk B\ðGþLþk hnMg òKJt btdlth Ji¿ttrlftule xeb fnu Au fu, ‘‘AuÕju ßgthu jt:b-47ltu hurzgtu bumus 1845 r£¾JLme Wvh mtkC¤Jt bégtu ðgthu, rJbtl ‘ceyh ytEjuLz¥:e 19 ltuxefj btEj ’wh nðþk, yrCgtlltk BþÏg Mþºt"th mkNtu"f htuc bu¬wjb Au su LGþÍejuLzltk J;le Au. yt xebltk yuf mÇg rlftuje suftucmtl Au, su ytBþlmtlltk rv;thtEltk vtiºt Au. suftucmtl fnu Au fu, ‘‘òu ybu fkRf Ntu"e ftZe~þk ;tu ;u FhuFh ytùgoslf nNu.¥¥ ytBþmtlltk fwxwkcltk mÇg ntuJtlu ltbu mti:e J"thu W•tuslt ylu ÏþNe blu :Nu.¥¥ Ntu" yrCgtlbtk ltuJuoltk cu snts KNM Tyr ylu KV Horstadt jtdujt Au. cklu Cudt b¤elu 120 atuhm fe.be.ltu ’rhgtE ;¤ltu rJM;th, ytæþrlf xufltujtuSltk WvfhKtu Jzu Ntu"e ltFNu. Ntu"btk ytuxtultubm yLzhJtuxh Junefj ‘AUV' ‘ÌtwSl 1000¥ ftb fhNu. ÌtwSl 1000 ’hegtE ‘cuz¥ltk ntE rhÍtuÕGþNl lfNt cltJJtbtk btnuh Au. ’rhgtltk vuxt¤ltk lfNt cltÔgt ct’ ;ulu ’rhgtle mvtxe vhltk snts ‘r;h¥btk jtJe, zuxt ztWljtuz fhJtbtk ytJNu. ‘r;h¥btk:e s nwf suJtk nt: Jt¤tu yLzhJtuxh htuctux ‘Mftuveoyl-21¥ ’rhgtbtk W;thJtbtk ytJNu. sulu hebtux fkx[tuj Jzu sntsbtk:e mk’uNtu ytve, mkatjl fhJtbtk ytJNu. Mftuveoytu-21 htuctux mt:u ntE zuVeluNl xe.Je. fubuht jdtzujt Au. subtk btufjujt ÷~gtu, btulexh Wvh sntsbtk òuE NftNu. rJbtlltu Ckdth b¤e ytJNu ;tu, Mftuveoytu-21 ;ulu yuf M:tlu yufXtu fhe, mvtxe Wvh jtJJtbtk b’’ fhNu. 25 ytudMx 2009lt htus ‘r;h¥ ylu ‘nmo;t’¥ mkNtu"l btxu æþ{J «’uN ;hV hJtlt :E åþ¾ât Au. yt ytFt Ntu" yrCgtlle ’M;tJuS rVÕb cltJJt btxu sbolele xeJe fkvle ‘ftuLxuûx¥ xeJe vK yrCgtlbtk mtbuj :E Au. 1928:e ytsr’l Mþ"e ytBþlmtlltk jt:b-47 rJbtlltk Ckdthltu fuxjtuf Ctd ylu yLg yJNu»ttu ’rhgtbtk:e b¤e ytJ;t hÌtt Au. ‘ytBþlmtl¥ ltk catJ btxu btufjJtbtk ytJuj xeblu jt:b-47 rJbtlltu ztct Ctdltu ‘rJkd vtuLxwl¥ bégtu n;tu. òu fu jt:b fnuJtg Au ’rhgtE rJbtl vhkðþ Fht y:obtk ;u Wz;e ltift suÔþk nðþk. sYh vzu ;ulu ntuze btVf ’rhgtbtk nkfthe Nftðþk nðþk. ’rhgtbtk:e nJtbtk WztzJt btxu xuf ytuV ylu juLz´d vK fhe NfJtbtk ytJðþk nðþk. :tuzt bnelt vnujtk s ltuJuoltk x[tuLz"eb vtmu:e rJbtlle VTGþyj xuLfltu ltltu xwfztu b¤e ytÔgtu n;tu. 1933btk jt:bLþk yuLSl vK b¤e ytÔGþk nðþk. vhkðþ lmecòudu ;u VheJth ’hegtbtk y÷~g :E dGþk nðþk. gtuøg xufltujtuS ylu WvfhKtu l b¤;tk ;u mbgu yt Ckdth cnth ftZe Nftgtu l n;tu. 1964btk ÃjtgÔþzle cluj cu btKmlu cumJtle mex, MJtjctzoltk ’rhgt vtmu:e b¤e n;e. yðgth Mþ"e, ytBþlmtlltk rJbtl yfMbt;ltk hnMgltu Wfuj yufbtºt yuJe aes Au ‘su b¤e ytJe l:e.¥ òu yt Ji¿ttrlf yrCgtl W•th æþ{Jltk ytfoxef bntmtdhbtk:e ‘hwyj yBþlmtl¥ltk yJNu»ttu fu jt:b-47ltu Ckdth Ntu"e ytvNu ;tu, yfMbt;Lþk mkCrJ; fthK Ji¿ttrlftu òKe NfNu. æþ{J «’uNbtk yLg sJtkb’tuo btu;le at’h ytuZelu ‘bntmtdh¥btk vtuZe dgt Au ;ubltk B\ðGþ vh:e vz’tu Wvtze NftNu. Rr;ntmltk yæþht yægtgtubtk Ïþx;e btne;eltu Wbuhtu :Nu. mkNtu"ftule sJtkb’eo ylu mtnmLþk gtuøg Ji¿ttrlf BþÕgtkfl :Nu. ‘hwyj ytBþlmtl¥ suJt Rr;ntm ÃþÁ»tltk B\ðGþle yt mtae ‘©æ"tksje¥ dKtNu.

LGþ rzM¾Jhe

GþrlJmo Rl xuMx xâwc & r:ghe ytuV yuJhe:´dltu bu¤ cumtze ytvNu...!

Gþrl. ytuV jukLfuMxhltk Ji¿ttrlftuyu xuMx l :E Nfu ;uJe VeS¾mle ‘Mx[´d :eyhe¥lu juctuhuxhebtk aftmJtle lJe xufrlf rJfmtJe Au. Mx[´d r:ghe BþÏg ‘c{tl¥ yu rJNt¤ mvtxe "htJ;tu Ctir;f v’t:o Au. su Wåa vheûtKltk yJftNbtk hnujtu ntug Au. ytvKt c{ñtkzbtk vK ‘c{tl¥ yÂM;•Jbtk Au yuÔþk yt r:ghe fnu Au. Mx[´d r:ghelu jtufr«g cltJJt vtA¤ ‘rc{ytl d{el¥ltu Vt¤tu bn•Jltu Au. c{tl Nç’ buBc{tlbtk:e yjd ;thJJtbtk ytÔgtu Au. su rºt-vhebtK "htJu Au. Mx[´d :eyhe Bþsc c{tl ylu yuLxe c{tl Jåaule y:ztbKltk fthKu ‘rcd cukd¥ltu bntrJMVtux mstogtu n;tu. rcd cukd yu yt y:ztbKle xtuvtujtuSfj RVu¾x Au. jukfuLMxh Gþrl.ltk rhatzo nujeyu je¾Jez nejegbltu Wvgtud fhe, Mx[´d :eyhe aftmJt btxule ‘xuMx xâwc¥ juctuhuxhebtk WCe fhe Au.

45 yub.yub.lt mejeLzhbtk yucmtuÕGþx Íehtu:e Wvh 150 btE¢tu fuÕJelu, 1 nejegb Mþvh VTÕþRz ;hefu J;uo Au. ;ubtk hnuj ’huf fK ¾Jtkxb r:ghe ylu ¾Jtpme vtxeofK ;hefu J;uo Au, su rcd cukdlu aftmJtbtk ylu Mx[´d r:ghelu mbsJtbtk b’’Yv clNu.