luxJfo

nJu ;tu Gþæ" yu s fÕgtK & 5

yburhftyu vtrfM;tlle yt;kfJt’e mkM:tytubtkle yuf ylu su Jæþbtk Jæþ yt;kf ylu rnkmt fhu Au yu j~fhu ;tugct ltble mkM:t Wvh vdjtk juJtle vtrfM;tl mhfthlu au;JKe ytve yu Jt;btk ’b Cju l ntug vK yburhftlt rJ’uN «"tl ftuLztujt htEm:e btkze yburhftlt òMþme yr"fthe btEfj buftuLju Mþ"elt fuxjtg yuÔþk btlu Au fu... BþkcE Wvhlt yt;kfJt’e nwbjtu fhlth yt;kfJt’eytulu ;tjeb ytvJtLþk ftb vtrfM;tl ytE.yum.ytE. ylu vtrfM;tle j~fhlt ybj’thtuyu fhuÕþk Au.

yu yt;kfJt’eytubtkltu fmc ltbltu su yuf yt;kfJt’e vfztgtu Au ylu vturjmu yule fhuje ÃËAvhAbtk yuKu fçþÕGþk Aufu yulu vtrfM;tllt sq’t sq’t ath ;trjbfuL÷tubtk 18 brnlt Mþ"e ;tjeb ytvJtbtk ytJuje ylu j~fh-yu-;tugctlt lu;t btunBb’ ntVeÍ mig’lu yu ðgtk b¤ujtu vK Fhtu!

yu fmcu yub vK fnuÕþk fu j~fh-yu-;tugctltu yuf ceò lu;t GþMþV BþÍtbej Au yuKu BþkcE WvhLþk yt¢bK fuJe he;u, ¾âtk:e, fhÔþk Jduhu ÔGËn c;tJujtu ;ubs nwbjtFtuhtuyu fhujt Vtultulu yu jtntuhbtk hnelu btdo’Nol ytv;tu.

yt j~fh-yu-;tugctltu y:o ‘vrJºt btlJeytuLþk miLg¥ :tg Au. RMjtrbf "trbof ylu rNûtKLþk ftb fh;e btfoÍ ’tJtðþj RhNt’ ltble yuf mkM:t Au yule yt j~fhe, ºttmJt’e NtFt Au.

vujt ntVeÍ btunBb’ mig’u 1989btk yu NY fhuje. yu mig’ ydtW jtntuh GþrlJrmoxebtk RMjtrbf rJ»tg CKtJ;tu n;tu. mtW’e yhurcgtbtk su RMjtb "bo vt¤Jtbtk ytJu Au yu JtnceJt’ fnuJtg Au su yt j~fh-yu-;tugctltu yt"th Au. yt sq:ltu WÆu~g mbd{ yurNgt ylu vAe mbd{ Gþhtuv ylu vAe mbd{ yburhft ylu fuluztLþk RMjtrbfhK fhÔþk ;:t ft~behbtk BþÂMjbtulu ytÍt’e yvtJJe.

2000-2001 Mþ"e j~fh-yu-;tugctlu ftuE òKðþk lntuðþk vK yu vAe rnbtjgle mhn’ vth:e yuKu Cth; Wvh nwbjtytu fhJtLþk NY fht;t yulu jtuftu òK;t :gt. ’t.;. 2000btk yuKu r’Õnelt jtjrfÕjtbtk ytJujt j~fhe b:f Wvh yt¢bK fhuÕþk ðgthu yu f]ðgle sJtc’the je"e yuxju yu «ftNbtk ytJe. yu nwbjtbtk 3 Cth;egtu btgto dgt n;t. yu vAe 2001lt rzmuBchbtk Cth;lt mkm’CJl Wvh nwbjtu fhlth ylu 14 btKmtulu yubtk bthe lkFtgt yu vK j~fh-yu-;tugct ylu sugN-yu-btunBb’Lþk ftb nðþk. yu vAe 2005btk lJe r’Õjele btfuox Wvh nwbjtu fhlth vK yt sq: s nðþk.

Cth;lt mkm’ CJl Wvh j~fh-yu-;tugctyu nwbjtu j~fh-yu-;tugctyu nwbjtu fgto vAe ÏËc Wntvtun :;tk vtrfM;tllt ðgthlt «BþF vhJuÍ BþNhoVu 2002lt òLGþythebtk yule Wvh «r;ck" BËfJtLþk ‘ltxf¥ fhuÕþk. Cth;u ;tu yule Wvh 2001lt ytu¾xtuch:e «r;ck" BËfujtu s n;tu ylu yburhftyu yulu ‘yt;kfJt’e mkdXl¥ ;hefu ydtW:e ònuh fhe s ’e"uÕþk.

yu vAe 2008lt bubtk yu j~fh-yu-;tugctlt xtualt ath lu;tytu ntVeÍ BþnBb’ mE’, vtrfM;tlbtk sLbujt Ítfeh-Wh-hnubtl jFJe ylu ntS BþnBb’ yNhV ;:t Cth;btk sLbujt bnBË’ btunBb’ ynb’le rbjf;tulu xtkabtk je"uje.

ytb A;tk ylu yule Wvh «r;ck" A;tk yt sq: J»ttuo:e Aqve he;u vK ÏþÕjtbtk ftb fhu Au. yultu mkck" vtrfM;tlle j~fhe òMþme mkM:t ytE.yum.ytE. mt:u J»ttuo:e Au yu òKeðþk Au. yule Wvh Cth;btk yt;kfJt’e rnkmt fhJtlt yluf ythtuvtu ylu ÃþhtJt Cth;u vtrfM;tllu ytvujt Au.

A;tk vtrfM;tl yu ÃþhtJtlu fu Cth;lu dtkXðþk l:e. ctsvuge ylu blbtunlrmkn mhfthtuyu Cth; Cth;btk hnu;t mtbtLg Bþmjbtltulu ylu vtrfM;tlbtk hnu;t mtbtLg Bþmjbtltule ’gt FtElu cLlu ’uNtu Jåaule ytJlòJllt cm ;:t x[ul hM;t Ftuje ltkFelu Cth;eg mkMf]r;le m’TCtJltlt ’Nol fhtJðþk hÌtwk Au.

ytsu yt j~fh-yu-;tugct jtntuhbtk:e ÏþÕjkÏþÕjt ftb fhu Au. vtrfM;tllt btS Jzt«"tl ylu suble nðgt yt;kfJt’e BþÂMjbtuyu s fhuje yu culÍeh Çþètult vr; ylu sublu BþNhoVu C{Ðtath ;:t sqXt½þk ajtJJtlt ythtuvmh sujbtk Ftumujt ylu yðgthlt vtrfM;tllt «BþF Íh’theyu ºtK brnlt vnujtk m•ttbtk ytJ;t yt ylu ceS c"e yt;kfJt’e mkM:tytu Wvhlt «r;ck"tu WXtJe je"t Au.

j~fh-yu-;tugctlt lu;t vujt btunBb’ ntVeÍ mig’ jtntuhbtk yuf rJNt¤ fBvtWLzJt¤t hnuXtKbtk hnu Au. yu fBvtWLzbtk ¢eb fjhle yuf bMS’ vK Au.

ythctuyu mt;be m’ebtk vrNogltulu ßgtk nhtJujt yu M:¤ ft’memegtn ;hefu ytu¤Ftg Au yu Wvh:e yt mig’u vtu;tlt yu hnuXtKLþk ltb ‘muLxh ytuV ft’memegth¥ htÏGþk Au.

yt sq: sbt;-W’-’tJt ltb:e Mfwjtu ylu auhexe ajtJu Au ylu jtntuh:e W•thbtk 25 fe.be. ’qh Bþhe’fu ltblt M:¤u yuLþk b:f Au.

yt cLlult «J¾;t gtgt Bþòrn’ ltblt Au. BþkcEbtk nbKtk vfztgujt yt;kfJt’e vtmu:e yu vK òKJt béGþk Au fu j~fh-yu-;tugctbtk ;trjb ytvlthtytult ltb JthkJth c’j;t hnuJtltu heJts Au.

yBþf brnlt :tg yuxju ltb c’je ltFJtbtk ytJu Au. yt:e s vujt ftmclt Vrhgt’ct’btklt fwxwkclu Ntu"Jtbtk Bþ~fuje lzu Au.

vtrfM;tllt d{tb rJM;thbtkltu yuf Bþmjbtl 2000le mtjbtk j~fh-yu-;tugctbtk òuztgt vAe ytX brnlt vAe b’Cu’ vz;t yu suEN-yu-btunBb’ ltblt ytJt ceò yt;kfJt’e sq: mt:u òuztgujtu ðgtk yulu vtrfM;tle j~fhltu yuf rlÔ\•t ybj’th b¤ujtu suKu vK yt he;u ltbtu c’j;t hnuJtlt j~fh-yu-;tugctlt heJts rJ»tu fnuÕþk.

yt j~fh-yu-;tugctlt vtka yt;kfJt’eytuyu 2006btk fuluztlt ytuxtJt Nnuhlt «umezuLx nej ltblt M:¤u nwjbtu fhJtle gtuslt fhuje ylu fuluztlt xtuhtuLxtu Nnuhbtk me.yul. xtJh ltblt M:¤u:e ctuBc Chuje x[f b¤e ytJuje yu vK yubKu dtuXJuje.

ytce’Ftl ltbltu yuf rc{xeNh yt;kfJt’e jkzlbtk:e vfztgujtu yu xtuhtuLxtultu Wvgtud j~fh-yu-;tugct btxu Ch;e fhJt btxu fh;tu n;tu.

vujt gtgt Bþòrn’u j~fh-yu-;tugct ylu ntVeÍ mig’le BþkcE Wvhlt nwbjtbtk mkztuJKe rJ»tu rJ’uNe bezegtlt 500 suxjt vºtfthtulu sKtJuÕþk fu... Bþhe’fult fBvtWLzbtk ytJuje sq’e sq’e mkM:tytubtk 5000 suxjt rJ¼t:eoytu rNûtK jE hÌtt Au.

nJu, btltu fu yu 5000 rJ¼t:eoytu ceò rJ»tgtuLþk ceò rJ»tgtuLþk rNûtK bu¤J;t ntug yule mt:u yublu yt;kfJt’Lþk rNûtK vK yvtðþk ntug s. ;tu vAe yu vtka nòh yt;kfJt’eytu s ;igth :tg lu?

yuxju fu yultu Bþftcjtu fhJt ytvKu ~þk ;igtheytu fhJe òuEyu yu ytvKu rJathÔþk vzu.

yt j~fh-yu-;tugct ylu siN-yu-btunBb’ suJe vtrfM;tlle su vk’h-vaem yt;kfJt’e mkM:tytu Au yult fh;tk Jæþ ¢qh ylu "btO" ;trjctltu Au.

Ctsvlt Ntml ’hBgtl ytvKt rJbtlLþk yvnhK fhlth yt ;trjctltu s n;t. yu Wvhtk; yburhft Wvh nwbjtu vK yu ;trjctltuyu s fhujtu. ;uytu yVDtrlM;tl Wvh 1996 :e 2001 Mþ"e JaoMJ "htJ;t n;t. yt:e yburhftyu 9/11 lt JÕzo muLxh Wvhlt nwbjtlt c’jtbtk yVDtrlM;tl Wvh he;mh yt¢bK s fhelu ;trjctltultu Ft;btu ctujtJe ’e"ujtu. ;trjctltu MþLle Bþmjbtl Au.

nJu Vhe yu ;trjctltu QCt :gt Au. yuble vtmu nuLz rbmtEj suJt ytæþrlf NMºttu Au. 9/11 vAe yt ;trjctltu mtbu yburhft vze dGþk ntuJt:e vtrfM;tl yublu ÏþÕjtu xuftu l:e ytve Nfðþk vK ;trjctltu Cth; rJhtu"btk vtrfM;tllu j~fhe b’’ ytvJt ;ðvh hnu Au.

yuxju nbKtk Cth; ylu vtrfM;tl Jåaule ;kd ÂM:r;btk ;trjctltuyu vtu;tle ytðbDt;e xwfzeytu ylu ceò yt;kfJt’eytulu ;igth htÏgt Au. vhkðþ yburhftlt ’ctKlt fthKu vtrfM;tl ;trjctltule b’’ jE Nfu ;ub l:e ylu WjxtLþk vtrfM;tllu mhn’e rJM;thtubtk ;trjctltu mtbu jzÔþk vzu Au.

yt ;trjctltule mkM:tLþk ltb ;unhef-yu-;trjctl vtrfM;tl Au. yule Wvh vtrfM;tllu «r;ck" BËfJtu vzâtu Au. yu mkM:tlt Jzt fbtLzh fwythe nwmul Au. ytðbDt;e xwfzeytu ;igth fhJtbtk yu ftcuj dKtg Au.

;trjctltult ceò sq:lt Jzt btijJe lÍeh Au. yubKu ònuht; fhe Au fu, ‘‘vtrfM;tllt j~fhle vzFu QCt hnelu jzJt btxu ybthwk 15,000Lþk ’¤ ;igth Au ylu Cth;btk nðgtytultu ntntfth batJJt ybtht 500 ytðbDt;e MJgkmuJftu ;igth Au.¥¥ (Cth;btk vK ftud{um,Ctsv mrn; ;btb vûttuyu, jtuZwk jtuZtlu ftvu yub ytðbDt;e yt;kfJt’eytu mtbu ytðbDt;e MJgkmuJftu ;igth fhJt òuRyu.suJt mt:u ;uJt yu s yuf btºt rJ¾Õv yðgthu Au.)

Top