rcÍlum RÂLzgt

ELJuMxhtu btxu ;c¬tJth htuftKltu mtuluhe mbg

rJgultbtk yulyumSle bex´dbtk LGþ ¾jegh zejlu bkswhe yvt;t Nuhtubtk ;uSle mkCtJlt

Nuhtubtk Cthu Jtujuxejexe atÕþ hnuNu. fujuLzh J»to 2008lt yk; Ctd:e còhbtk ;uS ;hVe Jt;tJhK mstog- rJµChle muLx[j cukftu rJftm-Ô\Âæ" ;hV ægtl ytvu ylu Ôgtslt ’htu DxtzJt rJathu & ðgtk Mþ"e muLmu¾m 13000:e 16000 Jåau y:ztg

5be mÃxuBchu ÃËht :guj mÃ;tn ’hBgtlbtk Nuhcòhbtk yK"tgto cltJtu htsrfg ylu rJµbtk ytr:of ûtuºtu òuJt b¤;tk Cthu ;tuVtle Jtujuxejexe òuJt b¤e n;e. çþ"Jthu còh dKuN aðþ:eo rlrb•tu ck" hÌtwk nðþk yuxju ath r’Jmlt xwkft mÃ;tnbtk, mtubJthu còh 66 vtuRLxlt Dxtzt mn ck" hÌtt ct’ bkd¤Jthu ¢wzlt CtJbtk yK"tGþO dtczwk vz;tk muLmu¾m bkd¤Jthu 551 vtuRLx WA¤Jt vtBgtu n;tu. vhkðþ øþYJthu 151 vtuRLx ylu ~þ¢Jthu 415 vtuRLx muLmu¾m dcz;tk mÃ;tnlt yk;u muLmu¾m 81 vtuRLx Dxe 14484 ylu rlVxe 7.70 vtuELx Dxe 4352.30 vtuRLxu hÌttu n;tu.

¢wzlt CtJ Dxtzt mt:u ztujh Vhelu bsçË; cle hÌttu Au. yburhftbtk cuhtusdthelt ylu ntWm´dlt ytkfztytu ytr:of Mjtu ztWl ytd¤ J"e hÌttltu fu bk’e Duhe cle hÌttltu ylu mc-«tRb fxtufxe Jæþ Fhtc Ítuf jR hÌttlt mbtathtu rJµChlt Nuhcòhtubtk W:jvt:j batJe hÌtt Au.

rJgultbtk LGþ¾jegh mÃjtRÍ øþ{vle bex´d Cth; btxu ~þk rlKog ju Au (NrlJthu ht; Mþ"ebtk) ;ule Fch vze sNu ylu mtubJthu ;u rlKogle vtA¤ còhbtk J"Dx :Nu. ;u Wvhtk; LGþ¾jegh rzj BþÆu vhbt½þ rJMVtux ykdult lJt rJJt’le vK muLxebuLx Wvh xwkftdt¤tbtk ymh òuJt b¤Nu.

ceS ctsw mtht ylu «tuðmtnf ºtK vrhc¤tu vK ægtlbtk juJt sYhe Au. ¢wzltu CtJ 100 ztujh yk’h sJtle N¾â;t, VwdtJtucu mÃ;tn:e m;; Dx;tu hne 12.32 xftyu ytJe s;tk ylu atubtMþ yufk’hu ÏËc s mk;tu»tfthf hÌttlt mbtathtu còh btxu ~þC mkfu; ÃËhtu vtzu Au.¢wzltu CtJ WA¤elu 11 swjtR 08lt htus 147.27 ztujhle Qkae mvtxeyu vntukågtu n;tu ;u ntj ðËxelu 107.89 ztujhu 4:e mÃxuBchu 08 vntukågtu Au su vtka btmle leatbtk leae mvtxe Au.

’hBgtlbtk ytuvufle bex´d 9be mÃxuBch 08lt htus rJgult Ft;u b¤e hne Au. ytuvufle yt bex´dbtk Wðvt’lbtk ftv BËfJt rlKog juJtg Au fu ntjLþk Wðvt’l atÕþ htFJtbtk ytJu Au fu ;u òuJtLþk hnuNu. ytuvuf ftxuojbtk 13 mÇg’uNtu Au su rJµlt ytuRj Wðvt’llt 40 xft Wðvt’l Wvh ftçË "htJu Au. ’hBgtlbtk çþN JrnJxe;kºt ylu Gþyum ftukd{um Jåau :guj vºtÔgJnthbtk yuJtu WÕjuF fhtgtu Au fu òu Cth; LGþ¾jegh xuMx fhNu ;tu yt ELztu-Gþyum LGþ¾jegh fhth h’ :R sNu. ytlt fthKu ’uNbtk lJtu rJJt’ WCtu :gtu Au ylu rJhtu" vûttuyu ztu. blbtunlrmkDLþk vtjtobuLxlu duhhM;u ’tuhe ntuJtltu BþÆt Wvh htSltBþk btkøGþk Au. yt BþÆtu ytd¤ s;tk Wd{ MJYv vfzu ;tu lJtR lrn.

’hBgtlbtk d; mÃ;tnbtk Jtuj Mx[exbtk ctujtguj fztftu AuÕjt cu brnltbtk mti:e btuxtu Au.yt c"tgle ymh yurNgtlt ;:t Gþhtuvlt còhtu Wvh ÏËc s «r;fq¤ vze n;e. fuL÷ mhfthu 1je mÃxukh 08lt htus heÍJo cukflt dJloh ;hefu Jtg.Je. hu¨ele 5be mÃxu.lt htus Bþ’; ÃËhe :;tk VtEltLm mu¢uxhe ze. MþçcthtJle dJloh ;hefu rlb½þkf fhe Au ylu ;uytuyu ntuÆtu d{nK fh;tk s VwdtJtlu ykfwNbtk juJtlt ftgolu «t:rbf;t yvtNu ;ub sKtÔGþk Au. yt rl’uoN vtA¤ Ôgts ’hbtk Vhe J"thtu ytJe hÌttlt mkfu; òuJt b¤u Au. yt:e cukf Nuhtubtk dtczt vz;t hÌtt Au.

ntj còhbtk E¾Jxe BGþåGþyj Vkztu btuxt vtgu htufz nt:btk jRlu cuXuj Au ;u òu;tk ;uytule Fhe’e NY :;t còhlu mthtu yuJtu xuftu b¤Nu.

ytb A;tk «J;obtl mkòudtubtk lSflt cu-ºtK btmbtk J"Dx ;tuVtle ylu cu ctswle hnuNu ylu muLmu¾m 13000:e 16000le Jåau Ítujt Ft;tu hnu;tu òuJt b¤u. rJµlt còhtubtk ;tuVtl òuJtNu ;tu Cth;btk vK ymh vzNu. btuxtvtgu còhbtk rj¾Jzexe J"u ;uJt ftuR mkòudtu ntj l:e.

su he;le ÂM:r; mstoR hne Au ;u òu;tk ytJ;t ºtK-ath brnlt ct’, VwdtJtu ylu ¢wzlt CtJ ykfwNbtk ytJelu ÂM:h;t vfzNu ;tu c"e s muLx[j cukftu rJftm-Ô\Âæ" ykdu rJathKt btkzNu ylu Ôgtslt ’h J"thJtlu c’ju DxtzJt btxu rJathKt fhJtLþk 2008lt yk; Ctd:e NY fhNu. VwdtJtu Ntk; sYh vzNu vK zcj rzSxbtk s hnuNu ;ub btle Nftg. ytJt mkòudtubtk ’tuZ-cu J»tolt dt¤t btxu htuftK yt leat b:t¤u:e fhJt rJathe Nftg.yufÕþk ¢wz s lrn vK btuxtCtdle ftubturzxeÍlt CtJtubtk vK ltuk"vtºt fhufNl- Dxtztu òuJt bégtu Au su mtht mkfu; Au. ytd¤ s;tk yuVytEytR vK yt c"t BþÆt rJathelu htuftK J"thJt ytd¤ ytJu ;tu lJtR lrn.

ELJuMxhtu, yt mbg còhbtk Fme sJtltu l:e vhkðþ :tuztkf òuFbltu Ïgtj htFelu ;c¬tJth htuftK fhJtltu Au. su ;btulu cu-ºtK J»tobtk ltuk"vtºt J¤;h ytvNu ylu Tðgth Mþ"e su hne dgtltu vM;tJtu nNu ;u ÇËkme ltkFJtle ;f ytJelu QCe Au. E¾Jxebtk meæþ htuftK fhÔþk lt ntug ;tu BGþåGþyj Vkzbtk ’tFj :tJ ylu mev yuxju fu meMxubuxef ELJuMxbuLx Ãjtl yvltJtu su ÏËc s ;dzw J¤;h bgtor’; htuftKbtk yvtJNu.

ytsu Nuhcòhtubtk bk’eLþk btntuj ;tu òBgtu s Au vhkðþ mt:tumt: còh nJu Mþ"hNu lrn ylu bk’e jtkce atjNu ;:t Jæþ Duhe clNu ;uJe rlhtNt jtuftult- ELJuMxhtult blbtk Dh fhe hne Au. ytbtk hexuRj ELJuMxhtu rlhtN :R hÌtt Au vhkðþ nsw jtufj mkM:trfg ELJuMxhtultu còhle ;uS sYh :Nu ;uJtu rJµtm zøgtu l:e ;ub ;uytule Fhe’elt ytkfzt òu;tk sYhe fne Nftg.

atÕþ J»to 2008le NYyt;:e òuRyu ;tu muLmu¾m ;ule xtuale 21,000le mvtxe:e 6000 vtuRLx øþbtJe å˾âtu Au ðgthu hexuRj ELJuMxhtu vK yuVytEytEle m;; JuaJtje vtA¤ còhbtk m;; JuaJtje fhe hÌtt Au.

yufctsw yuVytRytR ylu hexuEj ELJuMxhtu JuaJtjeLþk ’ctK J"the hÌtt Au ðgthu V¾; jtufj mkM:tytu s còhlu sYhe Fhe’eltu xuftu ÃËhtu vtze hnuj Au.

yt jtufj mkM:tfeg htuftKfthtubtk cukftu, ltKtkrfg mkM:tytu, rJbt fkvleytu ylu BGþåGþyj Vkztultu mbtJuN :tg Au.

ytudMx, 2008 Mþ"ebtk yt jtufj mkM:tytule fwj Fhe’e Yt. 48,200 fhtuzle hne Au. mtbu yuVytRytRle mti:e Jæþ JuaJtje hne Au su ytudMx 2008 Mþ"ebtk fwÕju b¤elu Yt. 70,000 fhtuzle hne Au.

nJu hexuRj ELJuMxhtule òLGþythe 08 btmbtk Yt. 3866 fhtuzle Fhe’e, swl 08 btmbtk Yt. 1360 fhtuzle, swjtR 08btk Yt. 514 fhtuz ylu ytudMxbtk Yt. 691 fhtuzle Fhe’e n;e. mtbu btao, yu«ej bule Yt. 1100 fhtuzle fwj JuaJtje n;e. ytb swl:e hexuEj ELJuMxhtule lux juJtje òuJt b¤e hne Au. hexuEj ELJuMxhtultu yBþf Ctd Nuhtubtk me"t htuftKlu c’ju Gþjev ylu BGþåGþyj Vkztu îtht htuftK J"the hnuj Au.

VtghjtEl

sulu ;f b¤u Au ;u lmec’th Au su ;flu Ntu"e ftZu Au ;u ntukrNgth Au vhkðþ su ;fltu Mþk’h Wvgtud fhu Au ;u rJsu;t Au.

"ltZTg ’uNtult Szeve Ô\Âæ"’h leae mvtxeyu

2008btk S-7 ’uNtultu Ô\Âæ"’h 1.4 xft ylu Gþhtu Ítulltu 1.3 xft hnuJt ytEmezeltu yk’ts

ytr:of Mjtu ztWlle «r;fq¤ ymhtu ftuvtuohux bsoh-yu¾JÍeNl Wvh

ytsu atubuh ’wrlgtlt ’huf rJfme; ylu rJftm mt"e hnuj ’uNtubtk ytr:of Mjtu ztWlle Jt;tu mtkC¤Jt b¤u Au. yt Mjtu ztWlbtk ¢wzlt Qkat CtJtuyu btuxtu Ctd CsÔgtu Au ylu ;u s nJu Mjtu ztWllt Cgu ¢wzlt CtJtu leat ytJe hÌtt Au.

yt Mjtu ztWlle ymh ’huf ’uNtule ytr:of «Ô\r•tytu Wvh òuJt b¤e hne Au. mtbtLg btKmle SJlsYhegt;:e btkzelu fkvleytu Mþ"e ;ult ytuAtgt vze hÌtt Au. yuxÕþk s lrn ftuvtuohux ûtuºtu :R hnuj bsoh-yu¾JÍeNlle «Ô\r•tytu vK ;ubtk:e ctft; l:e.

Gþyum ztujh mtbu Gþhtu Dxelu ;tsu;hbtk mt; btmle leae mvtxeyu vntukågtu n;tu. ßgthu MxrjOd vtWLz cu J»tole leae mvtxeyu vntukae dgtu n;tu.

6 bnðJlt ajKtu mtbu vhVtubLm ’NtoJ;tu ztujh ELzu¾m 11 btmle 78.55le Qkae mvtxeyu vntukågt ct’ AuÕju 78.38 hÌttu n;tu.nJu Mjtu ztWlle ymh fkvleytult bsoh ylu yu¾JÍeNl Wvh fuJe :R Au ;u òuRyu.rJµChbtk bsoh-yu¾JÍeNLm ytudMx 08btk 145 ycs ztujhle rfkb;lt ònuh :gt Au su mÃxuBch 2004 vAeltu mti:e leatu ytkfztu Au.yu«ej 2004btk 160 ycs ztujhlt mti:e Jæþ btrmf bsoh :gt n;t ;u 2005btk 280 ycs ztujhlt mti:e Jæþ btrmf bsoh ltuk"tgt Au. 2006btk yt ytkfztu J"elu 330 ycs ztujhu vntukågtu n;tu. 2007btk yðgth Mþ"ebtk 330 ycs ztujhltu btrmf mti:e btuxtu ytkfztu òuJt bégtu Au.

ytuduoltRÍuNl ytuV Eftultubef ftuytuvhuNl yuLz zuJjvbuLxu (ytuEmeze) S-7 ht»x[tu btxu 2008ltu mhuhtN Szeve Ô\Âæ"’h 1.4 ylu GþhtuÍtul btxu mhuhtN 1.3 xftltu Ô\Âæ" ’h hnuJt yk’ts B˾âtu Au.