AuÕjt mÃ;tnbtk x[trVf òb vAe Vhe aato;tu mJtj

Jztu’ht,hrJJth

Jztu’htbtk AuÕjt yXJtzegtbtk NtMºtec{es ;:t rJµtrbºte c{es vh x[trVf òblt ÷~gtu mstog ;u vAe ’tkzegtcòh-yftuxt Jåau c{es cltJJtle r’Ntbtk ytd¤ J"Jtle bntldh vtrjftle yrlåAt mtbu Vhe ytkd¤e a´"tR hne Au. òu Jztu’htJtmeytu AuÕjt fuxjtf r’Jmtu:e yujuBcef ytuJhrc{s ylu rJµtrbºte ytuJhrc{s vh dkCeh x[trVf òble mbMgt:e FhuFh :tfe dgt ntug ;tu ;ubKu su;jÃþh dhlt¤t vhlt ytuJhrc{slu c’ju ’tkzegtcòh-yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t ytuJhrc{s ctk"Jt btxu Jztu’ht bntldh muJt m’llu vºttu jFJt ylu yt ctc;u ytk’tujl fhJt ytd¤ ytJÔþ òuRyu y:Jt ;tu ytsle vrhÂM:r; åþvatv CtudJJtle ;igthe htFJe vzNu.

su;jÃþh dhlt¤tlu c’ju ’tkzegtcòh-yftuxt Jåau l’e vh c{esLþk ftb Ftm mkvt’l rJlt ytuAt Fauo :R Nfu Au

Jztu’ht huÕJu MxuNlt ÃþJo ;:t vrùb Jztu’htlt jtuftule yJh sJhle mbMgtlu nj fhJt btxult Jztu’htlt btMxh Ãjtlbtk Auf 1970btk l¬e :guj ‘’tkzegtcòh - yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t rc{s'ltu rJath vz;tu ¾âtk yÇgtmlu yt"thu fgtuo ylu ;ulu c’ju ‘su;jÃþh dhlt¤t vhlt rc{s' ctk"Jtltu rJath ¾âtk yÇgtmlu yt"thu fhJtbtk ytÔgtu Au? ;u ctc;u vtgtle btrn;e lJuBch 2007btk btrn;e yr"fth nuX¤ ytvJtle btkdKe hturn; «òvr;yu fhe n;e. subtk ‘mlu 1970:e ‘Jztu’htlt btMxh Ãjtl'btk ‘’tkzegtcòh - yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t ytuJhrc{s' cltJJtLþk ytgtusl fhJtbtk ytJuj nðþ ;ule lfj'le btkdKe vK fhe n;e vhkðþ yt btrn;e Jztu’ht bntldh muJtm’llu ytvJtLþk mbsÃËJof xtéGþk nðþk. ’tkzegtcòh - yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t ytuJhrc{s cltJJt btxu øþsht; ldh halt ylu Nnuhe rJftm yr"rlgb 1976le fjb 40 Bþsc xe.ve. Mfeb cltJe ;u btxu sbel rJlt BËÕgu mkvt’e; fhe Nftg ;ub Au ;:t sbel ÏþÕje ntuJt:e x[tVeflu ztEJÍol lne ytvÔþ vzu ylu ;ultu 80% rnMmtu ;tu ftuE vK yzaK Jdh ftuElu lzât Jdh s DKe Ízvu cltJe Nftg ;ub Au. AuÕjt fuxjtf r’Jmtu:e Jztu’ht Nnuhlt yujBcef ylu rJµtrbºte ytuJhrc{s Wvh x[tVef òble mbMgt:e jtuftu fkxt¤e dgt Au. rJµtrbºte ytuJhrc{s Wvh ;tu mtksu DKeJth x[tVef òb òuJt b¤u Au. ytb ;tu Jztu’ht Nnuhbtk DKtk btuxt hM;tytu Wvh x[tVefòble mbMgtbtk J"thtu :gtu Au. yt x[tVef òble mbMgtbtk vçjef x[tLmvtuxole f:¤uje ntj;lu fthKu J";t s;tk Ftlde Jtnltu, bnðJlt hM;tytu Wvh x[tVefle mbMgtltu rJath fgto Jdh s cltJJtbtk ytJuj ‘btuj'yu J"thtu fhuj Au. ceS yuf Jt;le MvÐ;t fhJtle fu dhlt¤tbtk atubtmtbtk vtKele mbMgtlu fthKu s yt x[tVefòble mbMgt Jfhe Au ;uJe Çþj vK Jztu’htJtmeytuyu lt fhJe òuEyu fthK fu ytJltht r’Jmtubtk atubtmt rmJtg vK x[tVefòble Cgtlf mbMgtltu mtbltu Jztu’htJtmeytuyu fhJtu s vzNu.

ÃËJo ylu vrùb Jztu’htlu òuzJtle dkCeh mbMgtlt WfujLþk ytgtusl fhJtltu rJath;hefu Auf mlu 1970 :e ‘Jztu’htlt btMxh Ãjtl'btk ‘’tkzegtcòh - yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t rc{s' cltJJtLþk ytgtusl fhJtbtk ytJuj nðþk ylu ytxje mh¤ ylu me"e ctc; ntuJt A;tk mJtj :tg Au fu Jztu’ht bntldh muJt m’l ‘’tkzegtcòh - yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t rc{s' ctc;u rJath fhJt fub ;igth l:e?

hM;tytu cltJJt lumlj ntEJu cltJJt. yu¾m«um ntEJu cltJJt. btuxt ck"tu cltJJt mtbtLg btKmtule V¾; sbeltu s lne ytFtlu ytFt dtbtu mhfthu mM;tbtk ytkafe je"e Au ylu ;u JF;u mhfthu Ztuj Jdtzelu ht»x[eg rn;le Jt; ytd¤ "hu Au.

Jztu’ht bntldh muJt m’lle mbs Bþsc ©ebk;jtuftule sbel ‘rJftm¥ lt ftbtubtk mkvt’e; l fhe Nftg vhkðþ yu¾m«um ntRJu, su;jÃþh rc{s suJt «tusu¾x btxu bægbJdole sbel, Dhtu ylu ’wftltu vK dbu ðgthu dbu ;u he;u vtujem ftVjtltu Wvgtud fhelu vK mkvt’e; fhe Nftg.

‘x[tVef RBvu¾x yumumbuLx¥ ltu hevtuxo. òu ÃþJo ylu vrùb Jztu’htlt x[tVeflu ægtlbtk jRlu ;igth fhJtbtk ytJu ylu ;ult yt"thu òu rJfÕvtultu rJath fhJtbtk ytJu, ;tu mtbtLg mbs "htJ;t mtbtLg btKm vK su;jÃþhhtuzlu rJfÕv ;hefu lt s MþaJu.

mlu 1970 :e Jztu’htlt btMxh ÃjtlT btk ’tkzegtcòh- yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t ytuJhrc{s cltJJtLþk ytgtusl fhJtbtk ytJuj nðþk. x[tvefle mbMgt nj fhJt btxu ;:t ÃþJo ylu vùeb Jztu’htlu òuzJt btxu yt yuf ydfðgltu hM;tu ;:t ytuJhrc{s Au.

øþsht; ldh halt ylu Nnuhe rJftm yr"rlgb1976 le fjb 40Bþsc xe.ve. Mfeb cltJJtltu su yr"fth b¤uj Au. ;ultu Wvgtud Jztu’ht bntldh muJt m’lu fhJtu òuRyu.

’tkzegtcòh- yftuxtlu òuz;t hM;t ;:t ytuJhrc{s cltJJt btxu 45,000 50,000 atuhmbexh sbel mkvt’e; fhJtle sYh vzu ;ub Au. yt yr"fthtubtk øþsht; ldh halt ylu Nnuhe rJftm yr"rlgb-1976le fjb 40 Bþscxe.ve. Mfeb cltJe ;u btxu sbel rJlt BËÕgu mkvt’e; fhe Nftg ;ub Au. yt «r¢gt ftg’tltu Wvgtud fhe 6-9 btmbtk fhe Nftg ;ub Au.

rJlt BËÕg sbel b¤Jt:e su rJM;thbtk dhectult ytJtmtu f’ta Jåau ytJu ;tu ;ublu JmtJJt btxu yt ltkKtlt yuf ltlt rnMmtltu m’Wvgtud fhe Nftg. Nnuhlt JneJxf;toytuyu ytJt «fthle xe.ve. Mfeb fu subtk ©ebk; ylu Jd’th jtuftule sbel mkvt’e; fhJtle Jt; WvÂM:; :;e ntug ðgthu ;u cltJJt Ïþc s W’tmel;t ’tFJe Au. rJftmlt ltbu dtbtult dtbtu mkvt’e; fh;tk mhfthtu Faft;e l:e vhkðþ Jztu’htlt htsbnujle sbel fu su ntjbtk ftuE vK Wvgtud Jdh J»ttuo:e vze hne Au ;u sbel mkvt’e; fhJtle ;igthe mhfthtu fu bntm’ltu Nt btxu fh;tk l:e?

htsbnujle sbel ntuJt:e ylu y:Jt yt sbelltu ftuEf rnMmtu ftuE Jdh lu;tyu fu ;ult mdtyu Fhe’gtu ntuJt:e Jztu’ht bntldh muJt m’l yt sbel mkvt’e; fhJt ;igth l:e.