bulusbuLx

Cth;btk Aqxf ÔgtvthLþk còh fuJe he;u c’jtR hÌtwk Au?

Cth;ltu ytX:e lJ xftltu ytr:of Ô\rØ’h ;ult Aqxf còhlu rJM;the hÌttu Au. Cth;lt btºt Nnuhtu s ln´ vhkðþ htufrzgt vtfJt¤t dtbztytu vK mB\Ø :R hÌttk Au. ¢emej ltble òKe;e hux´d yusLmelt yk’ts «btKu yt còh yuf jtF fhtuz YrvgtLþk (2006btk) nðþk su Cth;le ht»x[eg ytJflt ºteò Ctd suxÕþk btuxwk nðþk. ¢emejltu ynuJtj sKtJu Au fu yt còhltu rm•tuh xft Ctd ylts, NtfCtS, V¤V¤tr’, ’q" ;:t mtçþ ylu zexsoLx suJe yuVyubmeS (VtMx BþJ´d fLÍTGþbh øþzÍ) «tuz¾xmlt JuatKlu jd;tu Au. yt mudbuLxbtk mkdrX; Aqxf JuatK (ytuduoltRÍuNl hexuRj)ltu Vt¤tu btºt 1 xft n;tu, su ’NtoJu Au fu mkdrX; Aqxf JuatKle mkM:tytu fu fkvleytu btxu yt ûtuºtbtk Ãþ»f¤ ;ftu vzuje Au. yu.me. lejmlltu Cth;btk Aqxf Ôgtvthltu yk’ts 250 cejegl ztujmo yuxju fu yuf jtF fhtuz Yrvgt:e vK J"thu Au. Cth;ltk 23 btuxt Nnuhtubtk fwj Awxf JuatK btºt 11 xft ‘ytæþrlf¥ Mxtumobtk :tg Au.

Aqxf còh fuxÕþk btuxwk?

Cth;eg Aqxf còh ykdult fuxjtf bn•Jlt ytkfztytubtk Xef Xef ;VtJ; òuJt b¤u Au. yuf yÇgtm yub ’NtoJu Au fu Cth;btk Awxf JuatKle fwj 1.20 fhtuz ’wftltu Au. btuxtCtdle yt ’wftltu ;Æl ltle Au ylu Cth;btk dtbztkytubtk ytJuje Au. ;uytu ftixwkrcf btrjfele Au ylu fwxwkclt c"t mÇgtu Cudt b¤elu ;uLþk mkatjl fhu Au. Mxtuhltu btrjf yLg ftbbtk ÔgM; ntug ;tu ;ule víe fu btuxt Atufhtytu yt ’wftltu vh cumu Au. Cth;btk Aqxf còhle fwj ’wftltubtk:e cu ð\r;gtkN ’wftltu Cth;ltk dtbztytubtk ytJuje Au. yuf fLMÕxLme fkvleltu yuf yÇgtm Cth;btk Aqxf còhlu 250 cejegl ztujmoltu ln´ vhkðþ 202.6 cejeyl ztujmoltu sKtJu Au ylu yuJe ytdtne fhu Au fu ytJ;tk vtka J»tobtk Cth;eg Aqxf còh «r;J»to ºtem xftltu rJftm fhNu. ;u yub vK sKtJu Au fu Cth;btk mkdrX; Aqxf Ôgtvth ;ult fwj Aqxf Ôgtvthbtk yðgthu cu xftltu (btºt 1 xftltu lne) Vt¤tu ytvu Au. ;u Cth;Lþk Awxf còh 98000 fhtuz YrvgtLþk yuxju fu 225 rcjegl ztujmoLþk Au ;uJtu yk’ts (yuMxebux) ytvu Au. Wvh òuGþk ;ub ¢emej ;ulu Yrvgt 98000 fhtuzLþk ln´ vhkðþ yuf jtF fhtuz YrvgtLþk yk’tsu Au. yumtuyub (yumtumeyuxuz auBcmo ytuV ftubmo yuLz RLzMx[eÍ Rl RÂLzgt) sKtJu Au fu yðgthu Cth;btk mkdrX; Aqxf còh 3 xftlt ’hu rJftm fhe hÌtwk Au ;u 2010 Mþ"ebtk 6 xftltu rJftm rmØ fhNu. ;ult fnuJt «btKu mkdrX; Aqxf Ôgtvth su Cth;btk yðgthu 6 cejegl ztujmo Au ;u 2010btk 17 cejegl ztujmo :R sNu. Cth;btk mkdrX; Juvth fwj Awxf Ôgtvthlt btºt yuf fu cu xft Au, ðgthu yburhftbtk ;u 85 xft Au fthK fu ðgtk hukfzeJt¤t, Vurhgtytu, ÏþbatJt¤t, jtheJt¤t îtht fu ylhSMxzo ’wftltu îtht btjLþk JuatK cnw ytuAt «btKbtk òuJt b¤u Au. ’t.;. Cth;btk NtfCtSLþk ylu £wxmLþk BþÏgðJu JuatK Vurhgtytu fu vt:hKtJt¤tytu fhu Au ;uÔþk ðgtk Ctøgus òuJt b¤Nu. òu fu ðgtk ftuR ftuR Jth ydtW:e ònuh fgto Bþsc ytuvl-yuh btfuoxbtk btj Juatg ;u Fhe’Jtle bÍt btKu Au. vhkðþ ðgtklt jtuftu ÏþÕjt Jt;tJhKle bÍt btKJt btj Fhe’u Au. £tkm ylu rc{xlbtk vK jtuftu ÏþÕjt ytuvl-yuh còhbtk VhJtle bÍt btKu Au ylu mt:u mt:u :tuzeDKe JMðþytu Fhe’u Au. Cth;btk Aqxf còhle yuf rJNu»t;t yu Au fu ;u «ðgût ylu vhtuût he;u (btj Fukaltht, jtheJt¤t, heûttJt¤t Jduhu) fhtuztu jtuftulu htuS ytvu Au. ytvKu Wvh òuGþk ;ub Cth;btk yuf fhtuz ylu Jem jtF Aqxf Ôgtvthle ’wftltu Au ylu ;u jdCd 4 fhtuz jtuftulu htuS ÃËhe vtzu Au. ytltu y:o yu fu Fuzq;tu ylu Fu;bsqhtult Jdolu ct’ fheyu ;tu Cth;btk Aqxf Ôgtvth mti:e Jæþ jtuftulu htuS ytvu Au. DKtlu yu òKelu lJtR jtdNu fu Cth;btk Ftlde mkdrX; ûtuºt («tRJux ytuduoltRÍz mufxh) subtk btuxu Ctdu btuxe Vufxheytu ylu btuxe fkvleytultu mbtJuN :tg Au ;u btºt 70 jtF Cth;egtulu s ltufhe ytvu Au.

ltRx £ukf RÂLzgt hexuRj heÔGþltu ynuJtj sKtJu Au fu Cth;lt mkdrX; Ôgtvth ûtuºtu BþÏg JuatK Vwz yuLz cuJhuSÍ (Ft¼tLl lu veKtk) ;:t JMºttuLþk Au. rJrJ" JMºttuLþk JuatK ytJ;t ºtK J»tobtk mtzt lJ xftlt ’hu J"Jt mkCJ Au. yt JMºttult mkdrX; ûtuºtlt JuatKbtk vuLxÕþl, Ntuvmo Mxtuv, jtRV MxtRj, JuMx mtRz, yucle, øjtucm BþÏg Mxtumo dKtg Au. yt Wvhtk; Cth;btk fuxjef Awxf còhle ’wftltu su ht»x[eg fûttyu JuatK fhu Au, ;ultu vK rJM;th :R hÌttu Au. leault W’tnhKtu yt Mxtumole auRl rJ»tu Jtaftulu Ïgtj ytvu Au fthK fu ;ublu yt Mxtumobtk:e Fhe’eltu yLþCJ nNu. Cth;btk ctxt fkvlele Cth;btk 1500 ’wftltu Au, ftuztfle 890:e Jæþ ’wftltu Au, xtRxl Jtuale Cth;bt 314 ’wftltu Au, hubLzlt ftvzlt Cth;btk 313 Mxtumo Au ylu MþrCûttlt 112, vuLxÕþllt 71, 9 ced còhlt ylu jecxeo ~þÍ ylu ;ulu mkckr"; «tuz¾xmlt Cth;btk 360 Mxtumo Au. òu fu btuxtCtdlt yt Mxtumo ldhtu ylu Nnuhtu ÃËh;t bgtor’; ntuJt:e Cth;ltk dtbztkytu Mþ"e ;u vntukågt l:e ;ub A;tk Cth;btk Nnuhtu lSflt dtbztkytultu mB\Ø Jdo yt ’wftltubtk:e vtu;tltu btj Fhe’Jt ytf»ttog Au. yt «fthlt ntR-«uMxes Mxtumolu Cth;lt dtbztk Mþ"e vntuka;t nS DKtk J»ttuo jtdNu- òu fu Cth;lt btuxt ldhtu (xtWLm)btk ;uytu ytdtbe J»ttuobtk vntukae sNu ;ub jtdu Au.

Cth;lt dtbztkbtk Aqxf còhtu&

Cth;btk 74 fhtuz jtuftu dtbztbtk hnu Au. dtbztbtk hnu;t jtuftulu nJu Nnuhe «tuz¾xm Fhe’Jtbtk hm vzgtu Au fthK fu yt «tuz¾xm ;ublu MþF MþrJ"tytu ÃËhe vtzu Au. ’t.;. dtbztlt jtuftulu vK ;ublt ct¤ftulu rcMfexm - atufjuxm FJztJJtLþk dbu Au ylu yheXtlu Wft¤Jtle fztfwxbtk:e caJt Jt¤ "tuJt NuBÃþltu Wvgtud fhJtu dbu Au. ;ubs fjh xe.Je vh sw’t sw’t ftgo¢btu òuJt yðgk; dbu Au ylu dtbztytult hM;tytu vh hts’q; jRlu VhJtLþk dbu Au. J¤e bhe-bmtjt fu vtvz Duh cltJJtlu c’ju ;uytulu yt «tuz¾xm còhbtk:e ;igth jtJJe dbu Au. luNlj ftWLmej ytuV yuÃjtRz Rftultubef hemaoltk ynuJtj «btKu dtbztlt jtuftule ytJf Nnuhlt jtuftule ytJf fh;tk Jæþ Ízvu J"e hne Au. yjc•t ;uble ytJf Nnuhe ytJf fh;tk 40 xft vtA¤ Au. 1993-1994btk dtbztle mhtmhe ytJfbtk Nnuhe mhtmhe ytJflt 55 :e 58 xft n;e su 2001-2002btk mhtmhe Nnuhe ytJfltk 63 :e 64 xft suxje :R dR. 2001-2002btk Cth;btk Jtr»tof 10 jtF Yrvgt:e Jæþ ytJf bu¤Jltht fwxwkctule mkÏgt 40 jtF n;e su 2009-2010btk 2.1 fhtuz :R sNu, subtklt 22 :e 23 xft fwxwkctu dtbztlt nNu ;uJtu yk’ts Au. dtbztlt jtuftule ytJf sub sub J";e òg Au ;ub ;ub Ft¼tLl vhlt ;ublt Faole xftJthe Dx;e òg Au. J¤e dtbztlt jtuftu nJu mthe øþKJ•ttJt¤tu Ftuhtf FtR hÌttk Au. nJu ;ublt Ftuhtfbtk ’q", Ntf, V¤tu, Rkzt, btkm ylu båAeLþk «btK JæGþk Au ;u Wvhtk; dtbztlt jtuftubtk ÔntRx øþzÍ (hu£eshuxh, xe.Je., fwf´d dum btxule mdze, RMºte, vkFt)le Fhe’ebtk J"thtu òuJt b¤u Au. yt aesJMðþytu nJu dtbztbtk DKe Juatg Au. J¤e Cth;eg dtbztbtk hnu;t DKt jtuftu htus lSflt Nnuhtubtk ytJò fhu Au. yt:e ;ublt vh Nnuhe SJlNijele ymhtu J"e Au. dtbztbtk òu Jes¤efhK J"u y:Jt su Jes¤e b¤u Au ;ultu mÃjtg m;; atÕþ hnu ;tu nS Jes¤e îtht atj;t mt"ltule ;uble Fhe’e J"u. J¤e dtbztlt jtuftulu vtu;eft JtnlÔgJnthle vK sYh mbòR Au. còs ytuxtuyu vtu;tle Ãþ»f¤ btuxhmtgfjtu Cth;lt dtbztbtk Juae Au. Cth;le ln´ vK fturhgtle yujS fkvle cnw btuxt vtgu Cth;lt dtbztytubtk vtu;tle «tuz¾xm Juau Au. Cth;btk nJu muÕGþjh Vtul "thftule vK mkÏgt J"e Au. ;ublu còhCtJtu òKJt ylu mdtmkck"eytult Fchyk;h ÃËAJt mujVtul yðgk; Wvgtude sKtgt Au. Fu;hbtk:e Duh mk’uNtu vntukatzJt ;tu ;u yðgk; bnul; catJlth mt"l ÃþhJth :Gþk Au. dtbztlu yLg dtbzt òuzu òuz;t hM;t Cju Ckdth ntug vhkðþ ;ule Ftux nJu mujVtulu ÃËhe fhe Au. mdtÔntjtklu jd;t mbtath ;ublu dtb fu Nnuh dgt Jdh vntukatze Nftg Au. Cth;btk yðgthu ftkRf y’TÇË; cle hÌtwk Au. Cth;Lþk dtbzwk c¤’dtztlt Gþdbtk:e meæþk s mtRch Gþdbtk ’tFj :R dGþk Au.