vultuhtbt
W•th «’uNbtk
rºtNkfq rJ"tlmCtle Jæþ mkCtJlt
Wth «uNle åËkxKeytultk
vrhKtb ;tu yuf brnlt ct ytJNu vhkðþ åËkxKe ÃËJuolt yuf mJuolt
;thK Bþsc lJe rJ"tlmCt rºtNkfq nNu yu jdCd rlrù; Au. W.«.btk
rºtNkfq rJ"tlmCtle ftuE lJtE l:e. 1991 vAe ðgtk ftuEvK vûtle
;hVuKbtk MvÐ sltuN bégtu l:e. btaolt ºteò mÃ;tnbtk gtuògujt
åËkxKe ÃËJuolt mJuo Bþsc ytdtbe åËkxKeytu Mþ©e btgtJ;ele ceyumve
ylu ©e Bþjtgbrmkn gtJle yum.ve (mbtsJte vtxeo) Jåau
hmtfme Che clNu. rJ"tlmCtle fwj cuXftu 403 (athmtu ºtK) Au.
ce.yum.ve.lu 140 :e 150 ylu mbtsJte vtxeuo 145:e 155 cuXftu
b¤Jtle N¾â;t Au. atuÏFe cnwb;e btxu 202 cuXftule sYh hnu Au ;u cubtk:e
yufug vûtlu b¤u ;ub l:e. Ctsvlu btºt 45:e 50 cuXftu b¤u ;ub Au.
òu yt yLþbtl mtåþk vzNu ;tu htßgbtk Ctsvltu AuÕjt cu tgftbtk
mti:e Jæþ fkdt¤ uFtJ dKtNu.
yðgthu ftukd{um htßgbtk atu:t (4)
lkchu Au ylu ytdtbe åËkxKeytu ct vK ;u yts ¢bu hnuJtle N¾â;t
Au. ;ulu btºt 20:e 30 cuXftu b¤Jtle mkCtJlt Au. ctfele 30 :e 40
cuXftu yLgvûttulu fu yvûttulu Vt¤u sNu. ytbtk yS;rmknlt ht»x[eg
jtuf¤lt (yth.yuj.ze.) ;:t hts cçchlt slbtuhatltu vK mbtJuN
:tg Au. Bþjtgb rmkn gtJlt vûtu mtt xftJe htFJe ntug
;tu yLg ftuE vût mt:u dXck"l fhÔþk vzu. ftukd{um fu btgtJ;elt
vût mt:u ;u ytb fhe Nfu ;ub l:e. yt:e ;ubKu Ctsv mt:u nt: rbjtJJt
vzu. vhkðþ Ctsvltu mt: juJt s;tk Bþjtgbrmk gtJlu vtu;tlt BþMjeb
slt"thlu "tuftu vntukatzJtu vzu. Ctsvu ydtW Bþjtgbrmkn
mhfth mtbu ftukd{umu NY fhujt btuhatbtk òuztE ;ublt htSltbtle btkdKelt
MËhbtk MËh ÃþhtÔgtu ntuJt:e òu ;u Bþjtgbrmknlu mhfth haJt btxu mb:ol
ytvu ;tu ;u lgtuo ;fJte s dKtNu.
ceS yuf N¾â;t btgtJ;ele mhfth hatg
;u Au.vhkðþ ;ubKu ftukd{um ylu yLg vûttuLþk mb:ol bu¤JÔþk vzu. y:Jt
;tu Ctsvlu vtu;tle mt:u htFJtu vzu. Ctsv ºteò lkchu Wvme ytJu ;ub
ntuJt:e ;u lJe mhfthle haltbtk bnJltuCtd CsJNu. òu fu yuf
JF;u Ctsvu vtu;tle yufjtle mhfth hae n;e ;u òu;tk ;ult btxu ftuElt
vK btxu mntgf Çþrbft CsJJe vzu ;u ;ule vz;e s dKtg. mJuolt ytgtusftu
ylu mkckr"; vûttu yt mJuo mtuxft fu btuxuCtdu mtatu s vzNu
yub btl;t l:e yuxju ytvKu vK ;ub btle juÔþk òuRyu lrn. JMðþ;&
åËkxKeytultk vrhKtbtu DKeJth ytùgoslf vK ntug Au. W.«.le åËkxKeytubtk
ce.yum.ve. ylu yum.ve.Jåau su hmtfme :Jtle Au ;ubtk 2:e 3 xft b;tu
vK rlKtogf cle Nfu Au yu gt htFÔþk Dxu.
mJuo ylu åËkxKe btxult b;tllt
rJmtu Jåau D½þk cæþk cle Nfu ;ub Au. ftukd{umle Jt; fheyu
;tu htnwj dtk"e Vufxhlu jûtbtk htFÔþk vzu. òu ;u BþMjeb b;thtuLþk
mb:ol bu¤Je Nfu ;tu ftukd{um :tuzef bsçË; clu ylu mbtsJte
vtxeolt BþMjeb b;tubtk dtczwk vtze Nfu. mbtsJte vtxeole mhfth
lu ftgtu ylu ÔgJM:tle f:¤uje vrhÂM:r;lt fthKu ;:t yLg fthKtumh
«òlt yt¢tuNlt je"u LþfNtl JuXÔþk vzu ;ub Au.
Mþ©e btgtJ;e yu vtu;tlt rj;
b;thtu Wvh s BþM;tf hnuJtlu cju mJKo Wvjt JdtuoLþk mb:ol
bu¤JJtltu su ÔGËn yvltÔgtu Au ;ult fthKu ;ublu fuxjtu jtC :tg Au
;u òuJtLþk hnu Au. W.«.btk òr;Jt åËkxKeytubtk rlKtogf hnu
Au ðgthu Mþ©e btgtJ;eyu òr;Jtlt ftzolu ftuhtKu Bþfe ;ublt
fnuJt «btKu mbtl;tBËjf mbtsle ler; yvltJe Au, c{tñKtu,Ji~gtu ylu
ûtrºtgtulu vK ;u vtu;tle AtJKebtk Fukae jtÔgt Au.
Ctsvu ytu.ce.me. (yLg vAt; Jdtuo)lu
vtu;tlt vzFu jtJJtle mt:u mt:u fèh rnkwðJle ler;lu ctswyu
Bþfe Au. yt:e fuxjtf rnkwðJJte mkdXltu ;ule mtbu lthts
Au. rJµ rnkw vrh»t, cshkd¤ Jduhult ftgofhtu ÃËht
rj:e «athbtk mr¢g l hnu ;tu Ctsvlu JuXÔþk vzu yu uFeðþk
Au. yuf JF;u ftukd{um ylu Ctsv btxu Wth «uN dZ dKtðþk
nðþk ylu ;u:e yub vK fnuJtðþk fu rÕnele dteltu btdo
jFlti:e òg Au. uNlt cu «BþF htsfeg vûttule ÂM:r; W.«.btk m;;
f:¤;e òg ;u wCtoøgÃËKo s dKtg. vhkðþ yt btxu yt cklu vûttu
s Jæþ sJtcth Au yt cklu vûttult Ntml hBgtl vK Wth
«uNltu ytr:of rJftm :gtu lrn uNle jdCd Aêt Ctdle slmkÏgt
"htJ;t yt htßgbtk òr;Jt, C{Ðtath, htsfthKlt yvht"efhK
Jduhuyu «òle vhuNtle;u ;ule ahbmebtyu ntukatze e"e Au.
W.«.btk ftukd{um fu Ctsv suJt ht»x[egvûtlt Ntml rJlt Ízve ytr:of
rJftmle fÕvlt vK :R N¾;e l:e. yjct fuxjtf htßgtubtk «turNf
vûttuyu «òle MþF mB\Âæ" ylu rJftmle ctc;btk mthtu uFtJ
fgtuo Au. t.;., yturhMmtbtk ce.su.ze. ylu vkòcbtk yftje¤
vhkðþ W.«. yt htßgtu fh;t D½þk btuxwk Au ylu ðgtLþk htsfthK Jæþ
yxvxw Au. mbtsJtevtxeo fu cnwsl mbts vtxeolt lu;tytubtk ytJe
ûtb;t ntug ;ub jtdðþk l:e. cklu lu;tytu ÃËJod{n:e ylu ymrn»½þ;t:e
veztg Au yu mnw òKu Au. yt cklu vûttu su «fthLþk htsfthK Fuje hÌtt
Au ;u òu;tk ftukd{um ylu Ctsv btxu ytr:of rJftmlt yuf btºt BþÆtlu
fuL÷btk htFJtLþk N¾â l:e ;uJe jej fta :tg vK ;u ;tu
W.«.le «òlt rn;btk Au fu l ht»x[lt rn;btk.
W.«.le åËkxKeytulu jûtbtk htFe jdCd
;btb vûttuyu Wåa rNûtKle mkM:tytubtk ytuceme btxu 27 xft yltb;le
òudJtELþk mb:ol fhe ;u btxu mkmbtk ftgtu vK vmth fgtuo.
vhkðþ Gþ: Vtuh R¾Jtujexeyu mJtuoåa ytj;btk yhS fhe lu Jadt¤tltu
bltE nw¾b vK bu¤Ôgtu. mJtuoåa ytj;u uNlt htsfeg vûttultu
W"ztu jR ;ublu òr;Jtle htsler; îtht uNLþk rJCtsl
fhJtLþk ðgS uJt NeFtbK ytve Au. mJtuoåa ytj;ltu yt ftuE
ytFhe Vukmjtu l:e. uNbtk yLg vAt; Jdtuo ftulu dKJt ylu ;uble
fwj Jmr; fuxje Au ;ult ytkfztytu «tÃ; fgto rJlt 27 xft suxje FtMme
btuxe xftJthe l¬e fhJe ;u fuJ¤ Jtuxcukfle htsler; s Au.
yuj.xe.xe.R.ltu yuf lJtu FtuVltf
anuhtu
©ejkfl mult mtbu yuj.xe.xe.E. AuÕjtk
yluf J»ttuo:e ÏËkFth skd Fuju Au yu mnw òKu Au vkhðþ nJu ;u ©ejkfl
JtGþ ¤le sub fuxjtf rJbtltu vK "htJu Au yu òKelu DKtklu
lJtE jtdu ;u MJtCtrJf Au. ©ejkftlt nJtE¤ vtmu mkÏgtck"
jztfqrJbtltu Au ;ule mhFtbKebtk yuj.xe.xe.E. vtmu cu ltlfztk rJbtltu
Au yuxju ;tft;le ÷rÐyu cklulu chtucrhgt ;tu l dKtg yu uFeðþk
Au vhkðþ ;u:e yuj.xe.xe.R. îtht su lJtu Cg QCtu fhtgtu Au ;ule dkCeh;tlu
ytuAe ytkfe Nftg lrn. yt;kfJte mkdXltu atuhe Awve:e NMºtmhkòb
yufºt fh;t ntug Au. yuj.xe.xe.R.yu vK yt rJbtltult Awxt Ctdtu yuf
Ôgtvthe snts îtht atuhe Awve:e bu¤Ôgt Au. yuj.xe.xe.E. ylu ©ejkfl
mult Jåau :tuztfmbg vnujtk mkD»to rJhtb :gtu n;tu ðgthu yuj.xe.xe.E.yu
rJbtltult Awxt Ctdtule tKatuhe fhe n;e. :tuzt rJm vnujtk
ftujkctult ytk;hht»x[eg rJbtle b:f vtmu lt nJtE ¤lt :tKtk
vh yt rJbtltu:e yuj.xe.xe.E. yu nwbjtu fgtuo ;u vAe yt hnMg cnth
ytÔGþk nðþk. ©ejkftlt JtGþ¤lu ytJt nJtE nwbjtle dk" vK
ytJe l n;e. nwbjt ct yuj.xe.xe.E.lt rJbtltu mnemjtb; vtAt
;ult rlg; M:tlu vntua´ dgt n;t. yt nwbjtbtk ©ejkftlt JtGþ ¤lt
ºtK sKt btgto dgt n;t ylu 16 DJtgt n;t. yuj.xe.xe.R.ltu Rhttu
;tu ©ejkfl JtGþ multlt jztfq sux rJbtltu lÐ fhJtltu n;tu vK ;ubtk
;ulu mV¤;t b¤e l n;e. ©ejkftbtk atj;t ytk;hrJd{nbtk yuf FtuVltf
vrhKtbltu nJu Wbuhtu :gtu Au yub rl»Kt;tuLþk btlÔþk Au. yuj.xe.xe.E.
©ejkfl mult mtbu ytftNe skd ymhfthf he;u Cju Fuje Nfu lrn vhkðþ
;u ltift¤lt vux[tuj´d sntòu ylu ÇËrb¤le j~fhe xwfzeytu
vh ºttxfelu ;uble mtbu F;htu QCtu fhe Nfu ;ub bltg Au. ©ejkft vtmu
nJtE nwbjt mtbult mkhûtK btxu su htzth meMxb Au ;u mkÃËKo vKu mûtb
l:e ;u vK MvÐ :Gþk Au ylu ;u vK rak;tLþk fthK Au. mtbtLg he;u rJfme;
uNtu vtmu nJtE nwbjtle N¾â;tle òK fhJt btxu f]rºtb Wvd{ntu
atuJemu fjtf ftgoh; ntug Au vhkðþ ©ejkft vtmu ytJe ÔgJM:t l:e. yuj.xe.xe.E.
vtmu ltltk rJbtltu ajtJe Nfu ;uJt fwN¤ vtgjx vK Au ;u nfef; MËaJu
Au fu yt;kfJtltu yk; ytKJtLþk ytuh frXl cLGþk Au. yuj.xe.xe.R.
îtht yuJtu tJtu fhtgtu Au fu ;uKu mukfztu rfjtubexhlt yk;h:e
cu rJbtltu îtht nwbjtu fgtuo n;tu ßgthu ©ejkfl multlt sKtÔgt «btKu
btºt yuf rJbtlltu Wvgtud nwbjt btxu :gtu n;tu. rJbtltultk f
ylu ;ule mkÏgtltu «§ bnJltu l:e. bnJle Jt; ;tu ftuEvK
yt;kfJte mkdXl vtmu nJtE nwbjtu fhJtle N¾; ntug ;u Au. AuÕjt
15 brnltytubtk ©ejkftbtk yuj.xe.xe.E. îtht ath nòh:e Jæþ Ôg¾;ytult
òl juJtgt Au. yt òu;tk ;ule mknthf ylu rJltNf N¾;btk J"thtu
Jæþ F;hltf cle Nfu Au. yuj.xe.xe.E. vtu;tle ;tft;Lþk «Nol
fhe ;u mhfth ;:t mult mt:ule mkCrJ; bkºtKtytubtk vtu;tltu nt: Wvh
htFJtltu ÔGËn yvltJu Au yub vK mbeûtftuLþk btlÔþk Au. nJtE nwbjt
vAe ceò s rJmu yuf ytðbDt;e rJ÷tuneyu rJMVtuxf Chujt x[ufxh:e
ÃËJeog ©ejkftbtk uf j~fhe AtJKe vh nqbjtu fgtuo n;tu sult fthKu
nwbjtFtuh mrn; lJsK btgto dgt n;t. yt MËaJu Au fu yuj.xe.xe.E. rJ÷tuneytu
mhfth ylu mult vh ctK J"the hÌtt Au.
yuj.xe.xe.E.yu ©ejkfl ;rb¤tu btxu
yjd htßgle Rjble btkdKe 1983:e NY fhe mNMºt skdltu ythkC fgtuo n;tu.
yu vAe Wthtuth yt skdbtk Jæþlu Jæþ h¾;vt; atÕþ hÌttu
Au. ydtW yuj.xe.xe.E.lt nwbjtytu ÃËJeog ylu Wtheg ©ejkftbtk
fuL÷e; hÌtt n;t ßgtk ;rbjtule btuxe mkÏgt Au vK nJtE nwbjt btxu
;uKu ©ejkftlt rûtK Ctdlu rlNtl cltÔGþk Au ßgtk rmkntjeytule
Jmr; ÏËc btuxe Au. ©ejkftlt Wtheg «uNbtk ;tu yuj.xe.xe.E.Lþk
s hts ntug ;uJe vrhÂM:r; mstoE åþfe Au.
Cth; mhfthu yuj.xe.xe.E.lu yuf yt;kfJte
mkdXl ònuh fGþO Au vhkðþ mhfthle ler;:e l ;tu ©ejkfl mhfthlu ÃËhtu
mk;tu»t Au fu l ©ejkfl ;rb¤tulu nfef;btk ;tu ©ejkfl l ;rb¤tubtk
vK ;eJ{ b;Cutu Au. fuxjtf ;rb¤tu rJ÷tune ylu yt;kfJte
rnkmtltu rJhtu" fhu Au ylu ;ubKu vtu;tlt yjd htsfeg vûttu vK
M:tÃgt Au. ;u mkD»tobtk lrn mhfth mt:u mkJtbtk btlu Au. ßgthu
ceS ctswyu fuxjtf ©ejkfl ;rb¤tu yuj.xe.xe.E. «ðgu mntLþÇËr; "htJu
Au. WÕjuFleg Au fu htSJ dtk"eyu ©ejkftbtk Cth;eg Ntkr; ¤
;u (ytE.ve.fu.yuV.) btufje yuj.xe.xe.E.le lthtS Jntuhe n;e ylu ;ult
fthKu htSJ dtk"ele nðgtLþk »tzgkºt yuj.xe.xe.E.yu mV¤;tÃËJof
vth vtzâwk nðþk. ytb A;tk ftukd{umlt luð\ðJ nuX¤le Gþ.ve.yu. mhfth
©ejkfl fxtufxe ykdu ftuE MvÐ ler; yvltJe Nfe l:e ;ub fuxjtfLþk btlÔþk
Au. ©ejkftle J;obtl mhfth yuj.xe.xe.E. îtht mstoguje mbMgt lu j~fhe
;tft;:e nj fhe NftNu ;ub btlelu atju Au yuxÕþk s lrn vK ytb fhJtbtk
Cth;le ylu Ftm fhelu ;rb¤ «òle jtdKele ftuE rVfh rak;t ;ulu l:e.
Gþ.ve.yu mhfthbtk ze.yub.fu. yuf Dxf ntuJt:e ylu ze.yub.fu. yuj.xe.xe.E.
«ðgu mntLþÇËr; "htJ;tu ntuJt:e vK Gþ.ve.yu. mhfth ~þk fhÔþk
yule rî"tbtk hnu Au. ze.yub.fu. lthts :tg ;ub Gþ.ve.yu. mhfth
RåA;e l:e vK ;ule ytJe ler;le htsfeg mbeûtftu xeft fhu Au fthK fu
rJ÷tune ylu yt;kfJte «Ô\rtytule mbMgt Cth;btk vK Au
ylu ytvKu ;ultu ÃËhe N¾;:e «r;fth fhJtle ler; yvltJe Au. yul.ze.yu.le
mhfthu ©ejkftle multlu NMºttu Ãþht vtze ;ulu mntg fhe n;e. yuxÕþk
s lrn vhkðþ mt:u mt:u ;ule mhfthlu fxtufxeLþk rlJthK fhJt btxu Ntkr;
bkºtKtytu fhJt vK ctK fGþO nðþk. ceò Nçtubtk ©e yxjrcnthe
Jtsvtgeyu ©ejkfl fxtufxe ykdu Jæþ mb;tuj ylu rl»vût JjK yvltÔGþk
nðþk. yub.ze.yu. mhfthu ©ejkft mt:u mkhûtKle ctc;btk mnfth mt"Jt
btxu bkºtKtytu NY fhe n;e vK Gþ.ve.yu. mhfthu ;ulu yChtEyu aZtJe
e"e ;ule gt htsfeg mbeûtf me. htòbtunlu ;tS fhtJe
Au. Cth;u ©ejkftlu NMºttu ytvJtLþk ck" fh;tk nJu ;u vtrfM;tl:e
lu ael vtmu:e NMºttu bu¤Ju Au. JMðþ;& ©ejkfl fxtufxelt Ntkr;bg
rlhtfhK btxu Cth; vtu;tle htsBþðmÆedehe ;:t j~fhe «CtJltu Wvgtud
fhe Nfu ;ub Au vK wCtoøgu ;ub :ðþk l:e.
Top
|