‘Vtgh ypLz VTj¾m rVjtumtuVh¥ nuht¾jxm

vtg:tdtuhm vAe vrùble rVjtumtuVeltk Bˤ ltkFltht bn•Jlt rVjtumtuVhtubtkltu yuf n;tu nuht¾jxm. vtùðg ;•Jrak;llt sLbM:¤ ytgturlgtlt rbjuxTm:e :tuzu s ’qh ytJujt EVumm ldhbtk ;ultu sLb :gtu n;tu.

mtu¢urxm vnujtklt («emtu¢urxf) yLg rVjtumtuVhtule subs ;ult SJl rJNu ÍtÍe l¬h ylu yt"thÇË; btrn;e b¤;e l:e. yt s he;u ;ult SJllt mbg rJNu vK b;b;tk;h Au. ;ult rJNule su ftkE òKfthe Au ;ubtkle vK btuxtCtdle fnuJtguje Jt;tu ylu Ô\•ttk;tu vh yt"trh; Au. ytb ;ultk jFtKtu vh:e nuht¾jxm rJathtu ylu ;uKu ;thJujt rl»f»ttuo rJNu rVjtumtuVelt Rr;ntmfthtubtk yufk’hu mJtoLþb; Au. nuht¾jxmlt SJlltu mbg E.ÃË. 535-475 ’hrbgtlltu dKJtbtk ytÔgtu Au.

rVjtumtuVelt NtMºtle ÔgJÂM:; væ"r;ytu DzJtbtk ;ulu vrùbltu vnujtu ;•Jrak;f dKJtbtk ytJu Au ylu mtu¢urxm ;:t Ãjuxtu cklult rJathtu ylu rJathvæ"r;ytu vh ;ult rJathtule DKe ymh Au ;ub fnuJtbtk ytJu Au.

rVjtumtuVele ’wrlgtbtk nuht¾jxm ‘Vtgh ypLz VTj¾m¥ rVjtumtuVh ;hefu òKe;tu Au. ytLþk fthK yu Au fu nuht¾jxmu yub «r;vtr’; fhJtltu «gtm fgtuo n;tu fu ’wrlgtlt c"t s Ctir;f v’t:tuoltu ytr’b Mºttu; yÂøl (Vtgh) Au.

yt Wvhtk; ;uKu c{ñtkz rJNu yuJtu rl»f»to ;thÔgtu n;tu fu c{ñtkzbtk su ftkE Au ;u cæþk s vrhJ;olle «r¢gt (VTj¾m)btk Au.

ydtW ytvKu òuE dgt Aeyu fu c"t s v’t:tuolt yufÕvYv yuJt Bˤ y:Jt ytr’ ;•Jle Ftus fhJe ;u «emtu¢urxf VejtumtuVhtultu ‘«tusu¾x¥ n;tu. (ftuEvK rVjtumtuVh su «§ltu sJtc y:Jt Wfuj Ntu";tu ntug ;u «§lu ;u rVjtumtuVhltu ‘«tusu¾x¥ fnuJtbtk ytJu Au.)

ytbtk :ujmlt sKtÔgt «btKu vtKe ytÔþk Bˤ ;•J nðþk ßgthu ;ult vAe yult¾Írblemu yub ònuh fGþO nðþk fu nJt s ytr’b ;•J (VeÍem) Au. vhkðþ yt cklult ;ubs ‘cæþk s ylk; Au¥ ;uJt yplt¾ÍbuLzhlt rmæ"tk;Lþk Fkzl fhelu nuht¾jxmu sKtÔGþk fu c"e s JtM;rJf;tytuLþk Bˤ MJYv yÂøl Au.

yÂølle Dè;t y:Jt Dl;t J";tk (fLzuLmuNl) ;ubtk:e vnujt CusJt¤e nJt, vAe vtKe ylu AuÕju btxeLþk msol :tg Au vhkðþ ytlt mkðþjl btxu yÂølle Dl;t Dx;tk (huheVu¾Nl) btxe «Jtne clu Au, vAe ;uLþk ct»veCJl :tg Au ylu AuJxu ;u ‘~þæ" Qsto¥ (yulseo)btk vrhKbu Au.

vhkðþ, yÂøllu ytr’ ylu ykr;b ;•J ;hefu MJeftgto vAe ;ult Vrj;t:olu ;trfof he;u ytd¤ "vtJelu nuht¾jxmu JtM;Jltu ceòu ylu dr;Nej (ztglurbf) Ïþjtmtu vK fgtuo & nuht¾jxmu sKtÔGþk fu sd;btk vrhJ;ol yuf btºt yuJe «r¢gt Au su m;; Au yuxju ‘vuLxt huE, ytuzul beluE¥ yuxju fu ‘cæþk Jne hÌtwk Au, ftkE s ÂM:h l:e¥ ;u nuht¾jxmle mti:e òKe;e W¾; Au.

ytLþk W’tnhK ytv;tk ;uKu yub vK fÌtwk ntuJtLþk bltg Au fu ‘;bu ¾âthug yuf s l’ebtk cu JF; vd BËf;t l:e¥ fthKfu vnuje Jth vd B˾ât vAe ;h; s l’elt vtKele ÂM:r; c’jtE òg Au.

nuht¾jxmlt rVjtumtprVfj rmæ"tk;btk yÂølltu mkck" bds ylu ytðbt (ÂMvrhx) mt:u vK Au ylu ceò ’huf «fthlt yÂølle sub s ft¤¢bu y:Jt "ebu "ebu ytv½þk ytdÔþk Ôg¾;ðJ (EÂLzrJzâwyrjxe) vK B\ðGþ vtbu Au Ôg¾;d; ybhðJ suÔþk ftkE Au s lrn.

V¾; Eµh yuxju fu ‘vrJºt yÂøl¥ s Ntµ; Au ;ub nuht¾jxmu ònuh fGþO nðþk. nuht¾jxm btl;tu n;tu fu AuJxu JtM;J yufðJÃËKo ntuJt A;tk ytvKe ytswctswlt ylu htuschtuslt SJlbtk îi; (zâwytrjxe) òuJt b¤u Au ylu ;ubtk ’huf ykr;blu xfe hnuJt btxu ;ule rJYæ"lt ykr;ble sYh vzu Au.

WkatEltu mk’Co leatE:e, ft¤tltu "tu¤t:e ylu mthtltu mk’Co Fhtc:e s MvÐ clu Au. nuht¾jxm yt rJYæ"t:eo ykr;btubtk mkJtr’;t (ntbole) y:Jt yi¾â swyu Au. ‘;btht Jtrskºtlt ;thlu òu mtbmtbe r’Ntyu:e FukaJtbtk ytJu lrn ;tu ;bu ;u Jt¼lu Jdtzelu mkde; mseo Nftu lrn¥ ;ub nuht¾jxm fnu Au. yt:e nuht¾jxm btl;tu n;tu fu fw’h; y:Jt «f]r;lu yLþYv :Elu mt;ðg:e SJÔþk ;u mtht SJlltu ©u»X btdo Au. ylu m;; yÂM;ðJbtk ytJÔþk ylu ;ubtk:e rJ’tg :Ôþk ;u s «f]r;ltu ¢b Au.

yt m;; vrhJ;olbtk s yuf y’TÇË; ylu ÂM:h ÔgJM:t ylu rlgrb;;t mbtgujtk Au. yuf mkÃËKovKu ytr"Ctir;f (buxtVerÍfj) yuJt ylk; (yurvrhgtul)btk:e c"t s Ctir;f v’t:tuoLþk msol :tg Au ;uJt yult¾ÍbuLzhlt ’tJtlu nuht¾jxmu btLg fgtuo lntu;tu. ftuE vK mSJ fu rlseoJ mlt;l ntuE Nfu ;ultu vK ;uKu rJhtu" fgtuo n;tu.