vtrhò;ltu vrhmkJt’

msof cLgtu rzxu¾xJ!

rc{xlle htsdt’e vh yuzJzo mt;btLþk hts bægtöu ;vðþk nðþk. rJµlt yluf ’uNtu vh «ÇþðJ "htJlth rc{xlltu yt htsJe rnk’Jtmeytu «ðgu mF; lVh; "htJ;tu n;tu. J¤e yu mbgu RkøjuLzbtk µu;-yµu;ltu Cu’ «J;o;tu n;tu ylu hts;kºt ylu Lgtg;kºt ckl uatbzeltu hkd òuElu åËft’tu ytv;t n;t. ytJt mbgu Bˤ BþkcELþk vK RkøjpppLzbtk Jmðþk ylu rF{M;e cle dguÕþk vthme fwxwkc MxuVzoNtgh ftWLxelt Jjeo dtbbtk hnuðþk nðþk. yt Jjeo dtbbtk Jm;t ßgtuso yu’jS curhMxh n;t ylu yublt rv;t yµu; vt’he n;t.

RkøjpLzbtk Fu;«"tl yuJt Jjeo dtbbtk AuÕjt fuxjtf JF;:e yuf rJraºt Dxlt cl;e n;e. ftuE btKm b"ht;u ytJelu dtg, Dtuzt fu fq;htkytulu bthe ltF;tu n;tu. dtbltu BþÏg ÔgJmtg Fu;e ntuJt:e Ztuhle nðgtlu fthKu atu;hV W~fuhtx ylu F¤C¤tx bae dgtu n;tu.

vtujemu yt «tKenðgthtlu vfzJt btxu DKe fturNN fhe, vK ftuE vfztGþk ln´. yuJtbtk yuf r’Jm vtujem vh lltbtu ftd¤ ytÔgtu ylu yubtk jÏGþk nðþk fu b"ht;u «tKenðgt fhlth ceswk ftuE l:e, vhkðþ Jjeo ftWLxelt yµu; vt’heltu yµu; ’efhtu ßgtuso yu’jS øþludth Au.

vtujemu Nkftlu yt"thu ßgtuso yu’jSlu rdhV;th fgto. yubtk btºt yuf s ctc; fthKÇË; n;e fu DKe Ôg¾;ytuyu ßgtuso yu’jSlu b"ht; vAe hM;t vh Vh;t òugt n;t. fthK yu fu ßgtuso yu’jSle QkD btºt A fjtfle n;e ylu htºtu ytXuf Jtdu yu MËE s;t. yt:e htºtu cu Jtdu QXât vAe yu jxth bthJt lef¤;t. yt htusltu rlNtah yu s «tKenðgthtu nNu yub btlelu vtujemu yuble "hvfz fhe.

RkøjpLzle y’tj;btk ßgtuso yu’jS vh BþfÆbtu atÕgtu. 1903lt yu dt¤tbtk RkøjpLzbtk hkdCu’ vhtft»Xtyu n;tu, yt:e ft¤t vt’helt yt ft¤t Ãþºtlu mt; J»tole mF; fu’le mò :E. cprhMxh clujt ßgtuso yu’jSyu Wåa y’tj;btk yvej fhe, ;u vK VdtJe ’uJtbtk ytJe. d{tbsltu ylu Fuzq;tu ßgtuso yu’jS suJt nðgthtlu gtuøg mò :E Au ;ub btl;t n;t. yub fnu;t fu ytJe Ôg¾;lu yultk Ntrv; f]ðgtu btxu fthtJtm JuXJtu vzu yu ;tu Lgtge ctc; dKtg.

EkøjpLzlt yFcthtubtk ßgtuso yu’jSle ;mJehtu mt:u yultk ft¤tk f]ðgtule rJd;tu ytvJtbtk ytJe. yt rJd;tu Jtkaelu yuf ykd{uslu ÏËc cuaule :E. yu ykd{us n;t mh yt:oh ftpll ztuRj. rJµlt rzxu¾xJ mtrnðgbtk mJtuo•tb rzxu¾xJ vtºt Nphjtuf ntuBmlt yt msoflu yt mbtath Jtka;tk f~þkf Ftuxwk :gtltu mkfu; yLþCJtgtu. rzxu¾xJ f:tytultu juFf MJkg rzxu¾xJ cle dgtu ylu mtbtLg bsqhltu JuN jElu dtkXlt vimt Faeo ;ubKu sElu ;vtm NY fhe. yubKu vnuje Ntu" yu ajtJe fu vtujemlu ßgtuso yu’jSLþk ltb ytvlth lltbtu vºt jFlth Au ftuK? yule vtmu fuxje mtae btrn;e Au? ytJtu vºt jFJt vtA¤ yultu nuðþ Ntu Au?

yt:oh ftpll ztuEj ’tuZ J»to Mþ"e ßgthu JF; bégtu ðgthu Jjeo ytJ;t ylu vujt lltbt vºtlt yûthtule Ct¤ bu¤JJt fturNN fh;t n;t. yuJtbtk Jjeo ftWLxeltu yuf vtuMxbul hò vh Q;he s;tk c’jelt vtuMxbul ;hefu yt:oh ftpll ztuEju ftbdehe MJefthe. yt mbgu yubKu ltltk-btuxtk ytJu’lvºttu ;igth fgtO, subtk dtbbtk vz;e Bþ~fujeytu ykdu Vrhgt’ jFJtbtk ytJe n;e. yt Vrhgt’ vh yu jtuftule mne bu¤JJt jtøgt ylu yu he;u yublu vujt lltbt vºtlt yûthtule Ct¤ bu¤JJe n;e.

DKe bnul; vAe yt msoflu òK :E fu vtujemlu lltbtu ftd¤ jFlth ÕËEm ltbltu yuf Fu;bsqh Au. nJu mJtj yu n;tu fu ytJtu vºt jFlthu Nt btxu ßgtuso yu’jS vh ’tu»tthtuvK fGþO nNu?

Fu;bsqh ÕËEmlu yult btrjf mt:u DKtu btuxtu ÍDztu :gtu n;tu ylu yult c’jtYvu yuKu btrjfltk Ztuh bthe ltFJtltu vuk;htu hågtu n;tu, vhkðþ òu yu btºt yult btrjflt s Ztuh bthe ltFu, ;tu vtujemlu yult vh Nf òg, yu:e yuKu dtbltk ceòk Ztuh bthe ltFJtLþk l¬e fGþO. vrhKtbu vtujemle lshbtk:e yu Axfe Nfu.

Fu;bsqh ÕËEm yJthlJth vtu;tle VtuElu ðgtk hnuJt btxu s;tu n;tu. yt:oh ftpll ztuEju yt «tKeytule nðgt :E, ;u dt¤tbtk ÕËRm fuxje JF; vtu;tle VtuElu ðgtk dgtu n;tu, yule vtfe ;theFtu bu¤Je. yule mt:u su htºtu «tKeytule nðgt :E n;e yule ;theFtu vK bu¤Je. yulu Ïgtj ytÔgtu fu su r’Jmu ÕËEm vtu;tle VtuElu ðgtk s;tu n;tu, ;u r’Jmtubtk ftuE «tKele f;j :E l:e. J¤e Jæþ ;vtm fh;t yu vK òK :E fu ÕËRm ßgtuso yu’jS suJtu s vtuNtf vnuhu Au ylu yultk çËx vK yult suJtk s Au.

yu vAe yt:oh ftpll ztuEju fthtJtmbtk mò CtudJ;t ßgtuso yu’jSle Bþjtft; je"e, ðgthu yubKu ò½Gþk fu yu’jSle ytkFtu yuxje c"e lc¤e Au fu yu ’mcth Vqx:e Jæþ ’qh òuE Nf;t l:e. ztuEju yuf Jth ÕËEmlt bftlbtk «JuN vK fgtuo ylu ðgtk yulu yuf Ftm «fthle Ahe vK òuJt b¤e. mtbtLg he;u v~þrarfðmt fh;t ztp¾xhtu «tKelu aehJt btxu yt atu¬m «fthle Aheltu Wvgtud fhu Au. yt c"e rJd;tu yufrºt; fhelu ztuEju vtujem Jztle Bþjtft; je"e, vhkðþ vtujemu ‘‘øþludth¥¥lu vfze je"tu n;tu. yulu mò vK :E åËfe n;e, yt:e Vhe yt fum rJNu lJumh:e ftgoJtne fhJtle yuble ;igthe lntu;e. vrhKtbu yt juFfu ø\nFt;tlu rlJu’l btufÕGþk, vhkðþ ø\n«"tlu ytJe ctc;btk ’Fj fhJtltu RLfth fgtuo.

RkøjpLzle Jrh»X y’tj;u vK yt fumlu Vhe ajtJJt btxule yhS ftZe ltFe. yt:e ztuEju vtjtobuLxbtk «§ ÃËAJtle vuhJe fhe, vhkðþ htò yuzJzo suJt rnk’e îu»te htòlt mtb{tßgltu ftuE vtjtobuLx mÇg yuf yµu; rnk’elu btxu mJtj ÃËAJt ;igth :gtu ln´.

rzxu¾xJ f:tytult yt msofu vtu;tle fjb nt:btk je"e ylu RkøjpLzlt ‘zuEje xurjd{tV¥ yFcthbtk vtu;tle mne mt:u juFbt¤t NY fhe. Jjeo dtblt WkD;t vtujemFt;tle ylu ø\nFt;tle Wvuûtt mtbu NtÂç’f atcFt jdtÔgt. yuKu fÌtwk fu vturjm ;kºtle fnuJt;e ytcY catJJt btxu yuf btlJelu :gujt yLgtg «r; ytkFb´atbKtk fhJtbtk ytÔgt Au. juFfle "th’th Nijeyu yu mbglt RkøjpLzbtk yuJtu F¤C¤tx mßgtuo fu ø\n«"tl vtmu ºtK s rJfÕv n;tk. ftk ;tu yu ßgtuso yu’jSltu fum Vhe aftmu, ftk ;tu ytûtuvtu BËfJt btxu yt:ol ftpll ztuEj vh BþfÆbtu btkzu y:Jt ;tu yu vtu;u htSltBþk ytvu. "ehu "ehu «òbtk òø\r; ytJe. RkøjpLzlt Lgtg;kºt mtbu ytJtu me"tu ylu «c¤ vzfth ydtW ftuEyu fgtuo lntu;tu. vtjtobuLxbtk DKe aato :E ylu yk;u ø\n«"tllu htSltBþk ytvÔþk vzâwk. ydtW yt fumbtk ;vtm fhltht vtujemlu vK vtKeåþk béGþk.

yt mbgdt¤t ’hrbgtl ÕËEm Jjeobtk:e ltme dgtu. ßgthu mhfthu yt fum Ãþl& aftmJtLþk l¬e fGþO ylu jtuzo aeV sÂMxmle y’tj;btk MvurNgj yvej ;hefu Vhe yt fumle ftgoJtne atje.

mh yt:oh ftpll ztuEjlt cu J»tolt yrJh; ylu Cdeh: «gtmlu yk;u ßgtuso yu’jSlu ÃËKovKu rl’tuo»t ylu rl»fjkf ònuh fhelu Bþ¾; fhJtbtk ytÔgt ylu yu:eg Jæþ yubKu CtudJuje Ftuxe mò btxu J¤;h Yvu mhfthlu vtka nòh vtWLz ytvJtltu yt’uN ytvJtbtk ytÔgtu.

ßgtuso yu’jS fthtJtmbtk:e Bþ¾; :gt ylu yubKu rzxu¾xJ f:tlt bntl msofltu vtu;tlu btxu je"uje y:td bnul; btxu ytCth btLgtu. mt:tumt: ytlu btxu yubKu fhuÕþk Fao juJtle yu’jSyu rJlk;e fhe. vhkðþ yt:oh ftull ztugju yu MJeftGþO ln´!

Nuhjtuf ntpBmlt ybh msofLþk rnk’eytu vh ytsu ytxÕþk }K Au.

ûtKltu mtûttðfth

ctujJtle f¤t NeFJtlu c’ju mtkC¤Jtle f¤t NeFJtle rJNu»t sYh Au. vtu;tle ò;ltu ‘Jx¥ vtzJt btxu y:Jt ;tu mtbule Ôg¾; vh «CtJ vtzJt Ft;h fuxjef Ôg¾;ytu m;; vtu;tle s Jt; hsq fh;e hnu Au. ytlu vrhKtbu mtbe Ôg¾; btºt yultu ©tu;t clelu yxfe òg Au ylu mbg s;tk yu ©tu;tlu fkxt¤tu ytJJt jtdu Au. vnujtk yu WðMþf;t:e Jt; mtkC¤;tu ntug Au, ;ubtk vAe btºt ntukfthtu CKJt jtdu Au ylu "ehu "ehu yultu yu ntukfthtu vK ck" :E òg Au.

vtu;tle JtfTvxw;t:e ceòlu ytkS htFJtltu Rht’tu htFlth jtkcu dt¤u rl»V¤ s;tu ntug Au. ytLþk fthK yu fu mtbe Ôg¾;le hwra, yrC«tg fu yrCdb ò½gt rJlt btºt vtu;tle s Jt;Lþk hxK fh;tu ntug Au. ¾âthuf ;tu mtbe Ôg¾;le rJath"tht:e rJYØ rJathtu yu ctuj;tu hnu Au ylu mtbule Ôg¾; bltubl yu Jt; fu ’jejltu yMJefth fh;e hnu Au. J¤e ytJe Ôg¾; yuf BþÆtu ÃËhtu :;tk ;h; s ceòu BþÆtu Ízvu Au ylu yu he;u vtu;tle JtfT-J»tto ajtJu Au.

mtbule Ôg¾;le Jt; mtkC¤Jt:e yultu m’TCtJ ytmtle:e bu¤Je Nftg Au. yult btlmltu vrhag :tg Au ylu yu Ôg¾; vK vtu;tlt SJlle bn•Jle rJd;tu fnelu ytðbeg;t ha;e ntug Au. vtu;tle Jt; mkC¤tg, ðgthu yulu m;; yub jtdu Au fu mtbe Ôg¾; yulu mLbtl ytve hne Au. yult yrC«tgtulu mbsJtle fturNN fhe hne Au ylu ;u:e yulu ytvtuytv jdtJ òdu Au. J¤e m;; ctujlth Ôg¾;ltu ynbT zturfgtk fh;tu ntug Au ylu vAe ;tu yu Ôg¾; Jæþ ctujelu vtu;tlt ynbTlu vkvtégt fh;e ntug Au. yulu Ïgtj ntu;tu l:e fu yultu yt ynbT mtkC¤lth Ôg¾;lu Jtde hÌttu Au. mtbe Ôg¾;lu ctujJtle ;f ytvelu ;bu yule vtmuLþk yLþCJCtÚþk bu¤Je Nftu Atu ylu f~þkf lÔþk vtbe Nftu Atu ðgthu btºt ctuÕgt s fhlth Ôg¾;lu mtbe Ôg¾; vtmu:e fNe «tÂÃ; :;e l:e.

blÍYFtu

yburhftlt 16bt «BþF ylu øþjtbtult Bþ¾;’t;t yuJt yc{tnb rjkflu (1809 :e 1965) ftg’tlt ÃþM;ftu WAelt jRlu Jfejt; btxultu yÇgtm NY fgtuo ylu :tuzt mbgbtk s ftb fhJtltu vhJtltu b¤;tk mV¤ ftg’tNtMºte cLgt.

yuf Jth Jfej yc{tnb rjkfllu yuf Fuzq;u vtu;tlt ;hV:e BþfÆbtu jzJt btxu ytd{n fgtuo. yt Fuzq;lu vtu;tle ctswlt Fu;hle n’le ctc;btk ;fhth :E n;e. ytlu btxu ÍDzt vK :gt n;t ylu yufceò y’tj;btk jze juJt lefégt n;t.

yc{tnb rjkflu mD¤e rJd; ò½gt vAe vujt Fuzq;lu fÌtwk, ‘;bu sub ;bthtu fum jElu ytÔgt Atu, yu s he;u ;bthe ctswlt Fu;hltu btrjf vK blu fum mtukvJt yn´ s ytÔgtu Au ylu yu cnth cuXtu Au.¥

vujt Fuzq;u fÌtwk, ‘‘mtnuc, yu mtJ Ftuxtu Au. ;bu yulu ftZe BËftu ylu btht J;e fum jztu.¥¥

rjkflu W~fuhtgujt Fuzq;lu Ntk; vtz;tk fÌtwk, ‘‘swytu, ;bu cklu vztuNe Atu. J»ttuo:e mt:u hntu Atu ylu hnuJtLþk Au. ytb ÍDzât fhNtu ;tu vAe yt ÍDztltu ¾âthug yk; ln´ ytJu. htus ;fhth :Nu, bthtbthe :Nu, ylu ytJt JuhÍuh:e ;btht cklult fwxwkcbtk JiblMg hnuNu.¥¥

Fuzq; ytùgo vtBgtu, yt ;u fuJtu Jfej fu su fum jze juJtlu c’ju mbt"tlle Jt; fhu Au.

yc{tnb rjkflu fÌtwk, ‘‘swytu, ;bthe ctswlt Fu;hlt btrjflu yn´ ctujtÔþk Awk. ;bu cklu bthe ytprVmbtk cumelu Jt;ae; fhtu. aato fhtu. nwk Duh sbJt òWk Awk. ðgtk Mþ"ebtk Jt;ae; fhelu ftuE Wfuj Ntu"e htFtu.¥¥

yc{tnb rjkflu ctswlt Fu;hlt btrjflu ctujtÔgtu. cklulu vtu;tle yturVmbtk cumtzât ylu fÌtwk, ‘‘;bthe Jt;btk ftuE ’Fj fhelu Ckd vtzu ln´, ;u:e nwk ytprVmlt fthKu cnth:e ;t¤wk bthelu òWk Awk.¥¥ ytb fne nm;tk nm;tk rjkflu cklule rJ’tg je"e.

vujt cklu vnujtk ;tu BËkÍtE dgt. fhÔþk ~þk? Jt; Ne fhJe? NYyt;btk ctujtatje :E. ;tu vK nS rjkfl Ctusl:e vhJthelu ytÔgt lntu;t ylu ytprVmLþk cth½þk ÏËÕGþk lnðþk. "ehu "ehu cklu Ntk; :gt. yubKu rJatGþO fu nS yc{tnb rjkfl ytÔgt l:e ðgtk Mþ"e ytvKu Jt;tu ;tu fhJe s vzNu. cklu Jåau Jt;ae; atje. "ehu "ehu yublt Ce;hbtk hnuje jtdKe cnth ytJJt jtde ylu rJathJt jtøgt fu vnujtk ytvKu yufceò mt:u fuxjt «ub:e hnu;t n;t! cklu fwxwkctu Jåau fuJtu mhm Duhtuctu n;tu. yt ;fhth:e fuJe btuxe ;z vze dE. Fu;hle n’ suJe ctc;btk fuJtu ÍDztu btkzelu cuXt. ytvKt suJt BËhF ceò ftuE ln´ ntug.

Ctusl btxu dgujt rjkfl DKt JF; ct’ vtAjt vntuhu yturVmbtk ytÔgt. ;t¤wk FtuÕGþk ylu cklu Fuzq;tulu yufceò mt:u «ub:e Jt; fh;t òugt.

Fuzq;tuyu fÌtwk, ‘‘yuble ;fhthltu yk; ytJe dgtu Au. mbsq;e m"tE dR Au. ybthu mt:u b¤elu «ub:e SJÔþk Au.¥¥

yc{tnb rjkflu cklulu ytJtu jtC’tge rlKog juJt btxu veX :tczelu yrClk’l ytÃgt.

Top