ntuxjtEl

ltufhele mt:u ceò ftbfts fhe jR
‘zcj RLfb¥ h¤Jtbtk bNøËj Au ytsltu bægbJdeo

hr;jtj Ntn ftvzcòhbtk øþbtM;tu Au. NuXle yult vh bnuhctle Au yuxju 4000 Yrvgt vdth ytvu Au. vhkðþ hr;jtjLþk yu ytJfbtk ÃËhwk l:e :ðþk yuxju yuKu Duh ltbt jFJtltu mtRz rcÍlum NY fgtuo Au. brnlu 1000 Yrvgtlt CtJu yu ceò ’m sKtlt ltbt jFu Au. yXJtrzgu yuf r’Jmle hò CtudJJtLþk ck" fhelu yu hrJJth ylu hòlt r’Jmtubtk ceòytult atuvzt ÃËht fhe ytvu Au. jka yJhbtk sRlu atuvzt jR ytJelu ytve ytJu. yult NuXlu yultu Jtk"tu l:e.

n»to’ bnu;t Ftlde vuZebtk ¾jtfo Au. brnlu vtka nòh Yrvgt fbtg Au ylu ltufhe vAe yZemtu yZemtult cu xâwNLm fhu Au. yXJtrzgtbtk ºtK r’Jmlt rnmtcu yu htus yuf fjtf J"thtle bnul; fhelu brnlu ceò cu nòh fbtR ju Au.

rdheN ’umtE fthFtl’thle fauhebtk swrlgh ytrmMxLx Au, yuKu vhauÍ rzvtxobuLx mt:u ÔgJM:t fhe Au ylu yuf btjle Fhe’e vtu;tle vtmu:e s :tg yuJe ÔgJM:t fhe je"e Au. J»tuo ’ntzu 20-25 nòh ytmtle:e b¤e òg Au. yt "k"tu yule vðlelt ltbu fhu Au.

ra•thksl vkzât cukfbtk bulush Au. vhkðþ ;tugu mtRzbtk RLMGþhLmLþk ftb yule cnullt ltbu fhu Au. cukflt fjtftubtk s yulu ftb b¤e hnu Au. J»tuo r’Jmu J"thtle vatmuf nòhle fbtKe :R hnu Au... ytJt ;tu ymkÏg ’tFjt ytve Nftg ;ub Au fthK mtRz RLfb fhJt Jt¤tytule mkÏgt yuxje Ízv:e J";e òg Au fu yuf s søgtyu ltufhe fhelu fbtlthtytu jÎþb;ebtk vÕxtR hÌtt Au. ytvKlu ytùgo :tg yuJt yuJt ytz ÔgJmtgtu jtuftu fhJt jtøgt Au.

lJhtNlt mbgbtk ftb fhlthtytu mt:ule Jt;ae;btk sKtGþk nðþk fu ytzytJf QCe fhJt btxu yluf fthKtu Au subtk J";e btukDJthe, lJe søgt btxu fhuj ’uÔþk, fwxwkcle J";e sJtc’the, SJl"tuhKbtk ytJ;tu Ízve vÕxtu yuJt yluf fhKtu Au, vhkðþ ;ubtk vK cnwb;e Yrvgtle Dx;e Frh’N¾; mtbult mkD»tobtk vhtS; l :Jt btxu yt btdo yvltJ;t ntuJtLþk ’uFtg Au.

ltufhe Wvhtk;le ytJf fhJt btxu Yµ;Ftuheltu s btdo Au yuÔþk fnulthtytult dtj vh jvztf bth;t jtÏFtu GþJtltu ytsu :tuztf fjtf Rbtl’the ylu bnul;:e ceswk ftb fhelu ytJf J"thJtlt LþMFtytu yvltJe hÌtt Au.

Jebt fkvleytubtk ftb fhlthtytu vife yluf sKtyu mtRzbtk ftuR mdtlt ltble yusLme jRlu cuXt Au ylu ;ubtk brnlu nòh cthmtu suJe btBËje hfb:e jRlu brnlu vtka nòhle J"thtle ytJf fhu Au. ytJt yuf swrlgh yr"ftheyu fÌtwk nðþk fu òu bthu btht Mxuxm Bþsc SJÔþk ntug ;tu ytÔþk fgto rJlt Awxftu l:e.

muÕmxu¾mlt yuf rmrlgh yr"fthele vðle ntWm xw ntWm mtzeytu JuaJtltu "k"tu fhu Au ylu J»tuo r’Jmu 70 nòhle fbtKe fhu Au yuxÕþk s ln´ yt muÕmÔþbl RLfbxu¾m vK Chu Au. yt brnjtle Bþjtft; ju;tk ;uKu fÌtwk nðþk fu mtnuc su vdth jtJu Au ;ubtk Dh ajtJÔþk fXel :Gþk Au yuxju buk yt "k"tu NY fgtuo Au. "k"tle NYyt; ;ule yuf rbºt vh’uN:e :tuzef mtze jR ytJe n;e ;u Jukaelu fhe n;e ytsu yu ’uNe mtzeytu s Juau Au ylu Juvtheytu yulu òkdz fu W"the vh btj vK ytvu Au. yt brnjtlt fnuJt Bþsc yts Mþ"e ;uKu vtu;tlt vr;lt ltbltu ¾âtkg WÕjuF MþØtk l:e fgtuo ylu ftuR ÃËAu ;tu ;u yuxÕþk s fnu Au fu mtnuc mhfthe ltufh Au.

yuf btusKe yLþmth Cth;ltu bægbJdo Jæþlu Jæþ ’uJtbtk zwc;tu òg Au. yuxÕþk s ln´ yule ytJf ylu Fao JåauLþk yk;h vK Ízv:e J"ðþk òg Au.

1977btk bægb Jdo vh fwxwkc’eX ;uh nòh YrvgtLþk ’uÔþk nðþk. subtk:e 60 xft ’uÔþk jøllt Fatoytu, btk’de, yÇgtmltu Fao Jduhu btxu fhÔþk vzâwk nðþk ylu 40 xft ’uÔþk Dh mòJx ò¤JKe ylu yLg ytfÂMbf Fatoytu btxu :Gþk nðþk. ntj yt bt:t’eX ’uJtle hfb 97000 fh;tk Jæþ Au. 1999btk yt ’uÔþk fwxwkc’eX 40 nòh Yrvgt :Gþk ylu lJtu J"thtu VwdtJt ylu CtJÔ\rØlu fthKu s ln´, vhkðþ ytæþrlf WvfhKtu JtvhJtLþk J";tk :Gþk nðþk.

ntgh vhauÍle gtusltytuyu Nnuhtubtklt bægb Jdolu ’eDoftjel ’uJt fh;t W•turs; fgtuo Au. ;tu d{tb rJM;thtubtk yÃËh;e mJj;tulu fthKu sYrhgt;tu ÃËhe fhJt M:¤tk;hle Vhs vz;tk ’uÔþk fhJtltu Jthtu ytÔgtu Au.

bægb Jdo yuf s Jdo yt ’uNbtk yuJtu Au sule vtmu yvuûtt mnw:e Jæþ hFt;e ntuJt A;tk yt 30 xfthe çþrØSJele Wvuûtt vK mnw:e Jæþ :tg Au.

fuxjtkf jtuftu yuJe ’jej fhu Au fu ltufrhgt;tult ytz ÔgJmtg:e cufthtulu ftb l:e b¤ðþk yu Jt; Ftuxe Au. nfef;btk ytz ÔgJmtg fhlthtytu yublt fwxwkclt cufthtulu yuxje n’u b’’f;to :R vzu Au fu mhfth btxu bt:tltu ’w&FtJtu cle òg yuJe vrhÂM:r;Lþk msol yt s fthKu :Gþk l:e.

òu fboathe Jæþ bnul; fhelu l fbtlthtytule mkCt¤ ju;tu yxfe òg ;tu cufthtulu gulful «fthu ltufhe "k"tu Ntu"Jtle Vhs vzu ylu yu N¾â l clu ;tu...

yt ÷rÐyu vK mtbtrsf Ntkr; ò¤JJtbtk bægbJdeo ytz ÔgJmtgeftu ÏËc btuxtu Vt¤tu ytve hÌtt Au. yuxÕþk s ln´, ;uytu ceS Ch;e yxftJ;t l:e, vhkðþ vtu;tle N¾;ltu Wvgtud fhelu suytu ÃËht mbglt ltufrhgt; htFe Nfu ;ub l:e ;uytulu b’’f;to :R vzu Au ylu yu he;u ’uNlu s b’’ fhu Au.

yuJe Jt;tu vK :tg Au fu yuf mt:u cçcu søgtyu:e ytJf h¤Je yu ylir;f Au. fuxjtkf yuJtu «§ WXtJu Au fu yuf søgtyu ltufhe fhlth ceS vtxoxtRb ltufhe fhelu gt ÔgJmtg îtht ytzytJf QCe fhu yu duhftlqle dKtg fu? yt «§ltu sJtc yuf "thtNtMºteyu Ïþc mhm ytÃgtu Au. ftg’tle vrhCt»ttlu J¤de hneyu ;tu ltufhe Wvhtk; ytz"k"tu fu ytz ÔgJmtg f’ta duhftLËle yJ~g dKtg, vhkðþ duhlir;f mnusu l dKtg. fthK ytz ÔgJmtg fhlth ylu ltufheyu htFlthltk rn;tulu Lþfmtl l:e vntukatz;tu fu ;ule Vhs còJJtbtk vtAtu l:e vz;tu.

nfef;btk sule vtmu J"thtltu mbg Au, N¾; Au ;ulu fwxwkcle sJtc’the còJJt btxu yLg ÔgJmtg fh;tu htufJtlu c’ju ftLËle mkhûtK ytvÔþk òuRyu su:e bægbJdoltu btlJe MJbtlCuh SJe NfNu ylu yt he;u òu yt hûtK b¤Nu ;tu C{Ð :Jtle ;f ytuAe :R sNu. yuxÕþk s ln´, ytJf J";tk yuLþk fwxwkc òu MþFe hnuNu ;tu ftb r’j ’Rlu fh;tk yk;u ;tu ltufheyu htFlthlu s Vtg’tu Au.

ytb vK bægb Jdolt ytJf J"thJtlt «gðltu ’t’ btkde ju ;uJt Au fthK ;uytu ft¤e bsqhe fhelu fwxwkcle ytcY Ztkfe htFJtltu «gðl fhu Au. btºt ’w&F yu s Jt;Lþk Au fu Ftldebtk ft¤e bsqhe fh;t yt Jduo vK nS ©blu m•ttJth Rßs; cûte l:e.

DKt c"t jtuftuyu blu fÌtwk nðþk fu ;uytulu mtRz rcÍlum fhJtbtk ytlk’ l:e ytJ;tu vhkðþ jtathe:e yuÔþk fhÔþk vzu Au fub fu vdth ftuR he;u vtumt;tu s l:e. yt Jt; Ftuxe l:e. vdthbtk:e «turJzLz Vkz, «tuVuNlj xu¾m, mthtu vdth ntug ;tu RLfb xu¾m suJe fvt;tu :gt vAe su vdth nt:btk ytJu Au yubtk bægb Jdo vtu;tle ytcY Ztkfe Nf;tu l:e. ytxÕþk ytuAwk ntug ;ub ftixwkÂBcf Fatoytu vK yuxjt J"e dgt Au fu yt Fatoytulu ctk"e ytJfbtk Ãþht fhJtLþk yN¾â cle dGþk Au ylu r’JmChle ft¤e bsqhe vAe brnlu cu brnlu yuft’ JF; cnth dtb sJt btxu vK ßgthu ytr:of mkfztbK BþkÍJK vu’t fhu ðgthu ytz ytJfltu rJath fgto rmJtg fgtu hM;tu hnu? jrj;CtR ltblt yuf cuLf fboatheyu fÌtwk nðþk fu ytsu ath mÇgtult fwxwkclu ctuheJje:e BþkcR Mþ"e VhJt sJtltu BþmtVhe Fao s yuf mtu Yrvgt :R òg Au fthK Dh:e MxuNlle rh¾mt fu xu¾me gt cm, jtufjbtk rhxlo rxrfx Jduhult Ctzt FaoJt vzu. yt rmJtg ceò 300-400 Yrvgt at-ltM;tu fhJt vtA¤ Fatog ylu ytlk’ fhJt lefégt ntu ðgthlt Faolu òu;tk ath mtu Yrvgtle ltux fkR s l:e. ntuxujtubtk yuxjt CtJ J"e dgt Au fu ath btKmtu òu cu ºtK Ãjux fkR Ftg ;tugu 250-400 Yrvgtltu Fao :R òg Au. jrj;CtRyu yub vK fÌtwk nðþk fu yt Faobtk ftv BËfJt btxu jtuftuyu xeJe JmtÔgt vhkðþ Jes¤elt CtJtu yuJt Ízv:e J"e hÌtt Au fu jtuftule ntj; Qjbtk:e åËjbtk vzJt suJe :R dR Au. xeJe jtu yuxju fucj xeJelt flu¾Nl btxug brnlu 200-300 Yrvgt FaoJt vzu.

yt vK yuf fthK ytJflu yrJh; J"thJtlt «gðltu fhJt btxu ’ctK jtJu Au vhkðþ mt:tumt: mbtsbtk su azmtazme ylu ’uFt’uFeyu rJfht¤ MJYv vfzâwk Au. yulu fthKu vK fbtlth ¾âthug ftbbtk:e btÚþk ³afe l Nfu yuJe ntj; vu’t :R Au. yztuNe vztuNe fu mdt mkck"eytu fh;tk cu zdjtk ytd¤ hnuJtle òKu Mv"to òde Au ylu yt Mv"to mtV Nç’tubtk fneyu ;tu WLbt’Lþk Yv "thK fhe hne Au. yt Mv"tolu fthKu yuf rNûtf òu cu xâwNl fh;tu ntug ;tu ;ultu rbºt rNûtf ºtK xâwNl Ntu"Nu. ylu yu azmtazmebtk cug rNûtftu su fwxwkc btxu fbtKe fhu Au yulu Çþjelu atuJembtk:e Jem fjtf ltufhe-xâwNltu vtA¤ cdtzNu. yuxÕþk s ln´, ctfelt ath fjtfbtk vK :tuztu mbg lJe ytJf vu’t fhJtlt Ãjtl fhJtbtk ftZNu. ytÔþk c"t s ûtuºttubtk Au. vºtfthtu vK yult:e Bþ¾; l:e ylu btuxt btuxt yturVmhtu vK yt a¬hbtk Vmtgt Au. ytJt xuLNl nuX¤ SJlth ÃþY»t AuJxu çjz «uNh, ztgtrcrxm, ntxo «tuçjub ylu vuhtrjrmmltu Ctud clu Au.

BþkcRbtk fboatheytulu ftb’thtu-fboatheytu-yVmhtu-;kºt¿ttu- rNûtftu c"t s vdth’thtule JM;e 60 jtFle Au. yt 60 jtF jtuftu vife 22 jtF jtuftuyu ytzytJf btxu yluf rJ" ÔgJmtgtu Ntu"e ftZTgt Au. yubtk fuxjtg ;tu yuJt Au su mtJ rCLl rCLl «fthl cu ÔgJmtg fhu Au. sub fu yuf vºtfth lJhtNlt mbgbtk Nuhcòhbtk ’jtjeLþk ftb fhu Au. yuf øþbtM;tu lJhtNlt mbgbtk dÕjtu ajtJu Au. yuf mhfthe ¾jtfo lJhtNlt mbgbtk fturakd ¾jtmbtk rNûtf cle dgtu Au. yuf Mxultu lJhtNlt mbgbtk vtmvtuxoLþk ftb fhu Au. yuf Ãþhw»t ;tu vðlelt çGþxe vtjohbtk suLxTm rJCtd mkCt¤u Au!

BþkcRbtk ytz"k"tle ctc;btk fuxjtf ÔgJmtgtu Cthu rzbtLzbtk Au sub fu x[tJuj yusLme, Duh Duh Vhelu aesJMðþytu JuaJe, Jebtle yusLme juJe, yuMxux yusLx cle sÔþk Jduhu. yubtk nbKtk fjf•ttle RLJuMxbuLx fkvlele yusLme ylu ltle ca; gtusltytule yusLme vK DuhDuh Vqxe lef¤e Au.

yt c"t A;tk bægbJdole ltKtk Cez ytuAe :;e l:e fthK ;uytu fbtg Au yuxje s Ízv:e yult Fatoytu vK J";t òg Au ylu yuf btlm rarfðmflt fnuJt Bþsc BþkcRdhtu yuxje n’u cuVtb cl;tu òg Au fu ytr:of ’uJtbtk:e caJt ylu cnth ytJJtlt yult JjFtbtk yu Ïþ’le ò;lu Dme hÌttu Au. yuxÕþk s ln´, vhkðþ mt:tumt: fwxwkclu vK ÇËje hÌttu Au. ytz ytJf fhlthtle BþkcRbtk ftuR btusKe :R l:e, vhkðþ yuJe yxf¤ btkze Nftg fu 22 jtF jtuftu vtxoxtRb "k"t ÔgJmtg îtht brnlu 1000 Yrvgtle J"thtle ytJf fh;t ntug ;tu 220 fhtuz Yrvgtle J"thtle ytJf fhu Au. yt ytJf mtbu Wðvt’l J"u fu l J"u vhkðþ CtJJ"tht btxu ’hJtò Ftuje ytvu Au fthK btuxt Ctdu yt vtxoxtRbhtu f~þkf lJwk vu’t fhJtlu c’ju JnukaKelt ftbbtk htuftgujt Au ylu ;uytu vtu;tltu lVtu ftZJt btxu CtJ J"thJt rmJtg ceswk f~þk s fhe Nfu ;ub l:e.

Top