btfuuox ftuloh

~þk rJ’uNtubtk vzujtk Cth;Jtmeytultk ftk ltKtklu "tu¤tk cltJe ytvJtle ftuE gtuslt ~þk fuL÷ mhfth ajtJe hnuj Au? ntjbtk fuxjtkf ltKtfeg Jðþo¤tubtk ;ub s Nuh còhltk Jðþo¤tubtk ytJtu «§ WvÂM:; fhJtbtk ytJe hÌttu Au.

òu fu Gþ.ve.yu. mhfthu 2004lt bu btmbtk fuL÷btk m•ttltk M˺ttu mkCtégt vAe ytJe ftuE gtusltle MvÐ ònuht; fhe l:e, vhkðþ yt «fthle «Ô\r•tlu ntjbtk su BËf «tuðmtnl b¤e hÌtwk Au ;ulu jElu ytJt rJJt’lu «uhKt b¤u ;u N¾â Au.

ybu yu ltuk"Ôþk hm«’ :E vzNu fu fuL÷ mhfthlu ztcuhe vûttu cnth:e xuftu ytve hnuj Au ylu Gþ.ve.yu mhfthle M:tvlt vnujtk s Gþ.ve.yu.ltu BþÏg Dxf ftukd{um vût ylu ztcuhe òq:tu Jåau fuxjef ler; rJ»tgf ctc;tubtk mbsq;e :E n;e ylu sulu luNlj ftubl belebb «tud{tb (ht»x[eg mkb; yÕv;b ftgo¢b) ;hefu ònuh fhJtbtk ytJuj Au. ;ultk Ã\»X 20 Wvh MvÐvKu yub fnuJtbtk ytÔGþk Au fu ‘‘cuJzt fhJuht ykdult fhthtult ’whwvgtudlu ck" fhJtbtk ytJNu.''

vhkðþ ;u vAe yt r’Ntbtk fNtks vdjtk juJtbtk ytÔgtk l:e. yuxÕþk s lrn vK Ftm fhelu 2004-05ltk yk’tsvºtbtk fuvexj duELm xuûtbtk su VuhVthtu fhJtbtk ytÔgt Au ;ulu fthKu cuJzt-fhJuhtlt ’whwvgtudlu yufk’hu «tuðmtnl béGþk Au yub fuxjtf rlheûtftu btlu Au ylu yuÔþk bk;Ôg Ôg¾; fhu Au fu ymkÏg Cth;eg Ôg¾;ytultu, rJ’uNe cuLftubtk su ltKtk øþÃ; Ft;tkytu vzujtk Au ;u ltKtklu yt btduo mVu’ fhe ytvJtle gtuslt ajtJJtbtk ytJe hne Au. ybu yu ltk"Ôþk hm«’ :E vzNu fu rhÍJo cuLflt dJlohu vK :tuztu JF; ydtW yuÔþk MËal fGþO nðþk fu rJ’uNtubtk:e jtJJtbtk ytJe hnuj ltKtfeg «Jtnle ‘‘øþKJ•tt'' «ðgu vK mhfthu jût ytvÔþk òuEyu. vhkðþ ;ubltk yu MËalle Wvuûtt :E Au, sultu y:o fuxjtf rlheûtftu yuJtu fhu Au fu rJ’uNtubtk øþÃ; Ft;tkytubtk vzujtk ft¤tk ltKtk yt he;u fuvexj btfuoxbtk ytJ;tk ntug ylu ;u ytvtuytv yt he;u "tu¤tk :E s;tk ntug ;tu ;u ykdu mhfthlu ftuE Jtk"tu lrn ntug, lrn;h Ftm fhelu rhÍJo cuLf dJlohltk MËal vAe yt ctc;btk fNe ;vtm nt: "hJtbtk ytJe ntu; ylu ftkEf MvÐ;t fhJtbtk ytJe ntu; ylu Cth;-bturh~gm cuJzt-fhJuht fhthltu jtC WXtJelu ytJtk su ltKtk Ftm fhelu bturh~gm btduo ytJe hÌttk Au, ;u ykdu fNtk vdjtk ChJtbtk ytÔgtk ntu;. luNlj ftubl belebb «tud{tbbtk yt ykdult MvÐ yt’uN A;tk ytb atje hÌtwk Au.

mkûtuvbtk fneyu ;tu ytvKu ðgtk ydtW jtkctdt¤tltk BËze htuftK Wvh 20 xftltu fuvexj duELm xu¾m n;tu ylu xqkft dt¤tltu fuvexj duELm xu¾m 30 xftltu n;tu ytvKu ðgtk fuvexj duELm Wvh ytb xu¾m ntuElu bturh~gm rM:; ELJuMxhtu yn´lt Nuh còhtubtk BËze htuftK fhu ylu ;ult Wvh ;ublu fNtu fuvexj duELm :tg ;tu bturh~gmle mhfth ;u Wvh Vhe:e xuft ju;e lrn n;e y:to; yt «fthlt lVtlu ðgtk fhBþ¾; b¤;e n;e. 2004-05ltk yk’tsvºtbtk jtkctdt¤tltu fuvexj duELm xu¾m ytvKu ðgtk m’k;h h’ fhJtbtk ytÔgtu yt:e r;òuhelu ytJflu yuxje Ft" vze ylu suytu bturh~gm btduo rJ’uNtubtk vzujtk ft¤tk ltKtk ytJe hÌtt n;t ;ublu jtC :gtu. y:to; ;uble yt «Ô\r•tlu W•tusl béGþk. J¤e suytu jtkctdt¤tlt fuvexj duELm xu¾m Wvh mkÃËKo fhBþ¾;ltu jtC b¤u ðgtk Mþ"e htn òuJt EåA;t ntug lrn ylu yuf J»tole yk’ts vtu;tltk ELJuMxbuLxltk JuatKtu fhelu ;u Wvh btºt 10 xftltu fh Chelu ;u lVtu dtkXu ctk"e Nfu Au. rJ’uNtubtkle cuLftultk øþÃ; Ft;tkytubtk subltk ltKtk btuxuvtgu sbt :gujtk Au ;uble mdJz btxu Ftm yuJe ÔgJM:t vK yÂM;ðJbtk Au fu rJ’uNe ltKtfeg mkM:tytu vtxeomevuxhe ltuxm vØr;yu su htuftKtu Nuh còhtubtk fhu ;u ltKtk ftultk Au ylu ;ultu m{tu; ~þk Au ;u ftuElu sKtJJtle ;ublu btxu ytJ~gf;t hnu;e l:e. yuxju yn´lt fhJuhtbtk:e ydtW Axfe sElu suytuyu rJ’uNtubtk ft¤tk ltKtk sbt htÏgtk Au, ;uytulu ‘vtxeomevuxhe ltuxm' btduo, bturh~gmlu hM;u:e ytvKtk Nuh còhtubtk ftbfts fhJtLþk mh¤ fhe ’uJtbtk ytÔGþk. yt ltKtk ft¤tk Au fu "tu¤tk ;ule ftuE ÃËAvhA fhðþk l:e. yt ltKtk ftultk Au ;ule ÃËAvhA vK :;e l:e yuxju yt ltKtk ‘vtxeomevuxhe ltuxm'le ytu:u "tu¤tk ltKtk ;hefu Nuh còhtubtk «JuNe Nfu Au ylu "tu¤tk ltKtk ;hefu ;u vtAtk sE Nfu Au. yufk’hu btuxu Ctdu yt ltKtk ydtW fhJuhtle sJtc’thebtk:e Axfelu rJ’uNtubtk sbt :guj Au. ;u yt he;u vtAtk ytJu ðgthu vK ;ult Wvh ydtWle fhJuhtle sJtc’the ykdu fNe ÃËAvhA fhJtbtk ytJ;e l:e, yuxju fhJuhtle jdCd fNes sJtc’the rJlt ytJtk øþÃ; ltKtkle rJ’uNtubtk:e btuxu vtgu yJhsJh atje Au. mti Ôgtvthe ylu yti¼turdf Jðþo¤tu yt òKu Au vK mhfth ytÔþk ajtÔgu òg Au. yuxju s fuxjtf rlheûtftu yuÔþk bk;Ôg Ôg¾; fhe hÌtt Au, fu rJ’uNtubtk vzujtk ft¤tk ltKtk "tu¤tk cltJe ytvJtle ytJe gtuslt mhfth ajtJe hnuj Au. yºtu yu ltuuk"Ôþk hm«’ :E vzNu fu ydtWle yuf fuL÷ mhfthlt mbgbtk ’uNbtk vzujtk ft¤tk ltKtklu mVu’ cltJe ytvJtle su gtuslt ðgthu Jes bkºttjgu ònuh fhe n;e ;ule BþÏg Nh; yu n;e fu ft¤tk ltKtk "htJlth Ôg¾; yuf Ju¤t vtu;tltk ft¤tk ltKtkle ònuht; fhu ylu ;ult Wvh 10 xftltu fh Che ’uJt ;igth :tg ;tu ðgth ct’ ;u ytxjtu fh Chelu ;u ltKtk vtu;tlt atuvztytubtk he;mh sbt fhe Nfu. f’ta mhfthle dK;he yuJe nNu yuf Ju¤t ytJe hfbtu Wvh 10 xftltu fh b¤e òg ;tu ;u îtht vK mhfthlu yuf Ju¤t ;tu cnw btuxe ytJf «tÃ; :E NfNu. vK ft¤tk ltKtk "htJlthtytulu ðgthu yuJe mjtn b¤e fu ft¤tk ltKtk ;ubKu J»ttuo ydtW fhuje mtultle Fhe’eytulu fthKu ;ublu «tÃ; :gtk Au. yt væ"r;ltu Ôgtvf yt©g juJtgtu vrhKtbu ðgthu ònuh :;tk ft¤tk ltKtk Wvh su 10 xftlt xu¾mle dK;he fhJtbtk ytJe n;e ;ulu c’ju btºt ºtK xft ytmvtmltu s xu¾m bégtu n;tu. J¤e ft¤tk ltKtk "htJlth fuxjef Ôg¾;ytuyu ðgthu ftkEf Cglu fthKu ytJe gtuslt:e ’qh hnuJtLþk vmk’ fGþO nðþk. J¤e yu gtusltbtk rJ’uNtubtk ft¤t ltKtk "htJlthtytu ykdu ftuE Ftm òudJtE lrn n;e. J¤e rJ’uNtubtk ft¤tk ltKtk htÏgtk Au yub òu ftuE ònuh fhJt òg ;tu ;ulu ;u Wvh fhJuhtu ylu ’kz åËfJJtu vzu yuxÕþk s lrnk vK rJ’uNe nwkrzgtbK "thtlt Ckd c’j ;ule mtbu ftg’tle Yyu vK f’ta ftbfts ajtJe Nftg. yuxju rJ’uNeytule cuLftubtk ft¤tk ltKtk "htJlthtyu ;u ykdu ðgthu btil muJJtLþk vmk’ fGþO nðþk. J¤e ðgthu MJeÍ cuLftu ftuElu ytJtk øþÃ; Ft;tkytule btrn;e ytv;e lrn n;e. ntjbtk yt ykdule ðgtk vrhÂM:r; c’jtE hne Au ylu ceS ;hV:e ‘vtxeomevuxhe ltuxm'lu btduo Nuh còhbtk ytJtk ltKtk ytJu ;tu ;ulu ytJfthJtbtk ytJu Au yuxÕþk s lrn vK Nuhcòhbtk ytJt htuftK fhlthlu ;ult Wvh fNtu jtC :tg ;tu ylu òu ;u jtC yuf J»to ct’ :gtu n;tu fNtus fhJuhtu åËfÔgt rJltlu cnth jE sJtle vK mdJz fhe ytvJtbtk ytJe Au ylu òu yuf J»tole yk’h s ytJtu jtC :gtu ntug ;tu ;ult Wvh btBËje 10 xftltu xqkft dt¤tltu fuvexj duELm xu¾m åËfJelu ;u cnth jE sJtle Aqx ytvJtbtk ytJe Au y:to; rJ’uNtubtk suytu ft¤tk ltKtk "htJu Au ;ublu ;ult Wvh yt he;u jtC bu¤JJtle mdJz fhe ytvJtbtk ytJe Au. yt AqxAtxlu vrhKtbu ytJt yltbe ltKtkltu btuxtu «Jtn ’uNbtk ytJe hÌttu Au rJ’uNtubtk:e yt J»tuo mÃxuBch 2005 Mþ"ebtk rJ’uNe ltKtfeg mkM:tytu îtht su ytNhu 8.5 ycs ztujh suxÕþk BËze htuftK fhJtbtk ytJuj Au ;ubtk:e 42 xft suxÕþk BËze htuftK yt ‘vtxeomevuxhe ltuxm'lt btduo ytÔGþk nðþk, fu sult btrjftule y:Jt yu ltKtlt m{tu;le mhfthlu fNe btrn;e Wvjç" fhtJJtbtk ln´ n;e. yt òuElu ftuE rlheûtftu yub fnuJt «uhtg fu mhfthe rJ’uNebtk vzujtk ft¤tk ltKtklu "tu¤tk cltJe ytvJtle yt he;u gtuslt ajtJe hne Au. ;tu ;ulu ’tu»t ’E Nftg lrn.

fu;l vthuF òq:ltk Nuh còh ftiCtkzle ;vtm ajtJlth mkGþ¾; mkm’eg ;vtm mrbr;yu vtu;tlt ynuJtjbtk yuJe atukftJlthe ltuk" fhe Au fu ‘muce' îtht yuJe ytNkft Ôg¾; fhJtbtk ytJe Au fu fuxjtf Cth;eg «btuxhtuyu rJ’uNe ltKtfeg mkM:tytultk mc-yuftWLxm îtht ytvJtbtk ytJuje vtxeomevuxhe ltuxmlu btduo vtu;tle s fkvleytult Nuhtu Fhe¼t Au. yt vØr; nuX¤ Nuh"thf vtu;tle ytu¤F AqvtJe Nfu Au ylu A;tk Cth;ltk Nuh còhtubtk ftbfts fhJtle ;ublu mdJz fhe ytvu Au. ve.yul.ltu Wvgtud Nuh còhbtk W:j vt:j fhJt btxu :tg lrn ;uJe mtJau;e htFJtle vK ;vtm mrbr;yu au;JKe ytve n;e. A;tk ytsu vK btuxu vtgu ve.yul. btduo Nuh còhtubtk yltbe ltKtk ytJe hÌttk Au. cuJzt fhJuhtle ltçË’e ykdult fhthltu ytb ’whwvgtud yðgthu vK atÕþ Au.